Orzeczenie · 2007-01-09

I OSK 767/06

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2007-01-09
NSAAdministracyjneWysokansa
świadczenia rodzinnedodateksamotne wychowywanie dzieckaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymik.p.a.zaliczka alimentacyjnaprawo materialneprawo procesowe

Sprawa wywodzi się z wniosku I. S. o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków, w tym dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek rodzinny i niektóre dodatki, ale odmówił przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, wskazując, że wnioskodawczyni jest mężatką, a jej mąż przebywa w zakładzie karnym, co nie spełniało kryteriów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję SKO, uznając, że organy naruszyły przepisy proceduralne (art. 7 i 9 k.p.a.), nie pouczając skarżącej o możliwości ubiegania się o zaliczkę alimentacyjną, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną SKO, uznał ją za zasadną. NSA stwierdził, że nawet jeśli doszło do naruszenia przepisów proceduralnych, to nie miało ono istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ w istniejącym stanie faktycznym i prawnym dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i tak nie mógł zostać przyznany. NSA podkreślił, że sąd administracyjny nie może uchylić decyzji tylko z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, jeśli nie miało to wpływu na wynik sprawy, a także że organy nie mają obowiązku informowania o uprawnieniach wykraczających poza przedmiot prowadzonego postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że naruszenie przepisów proceduralnych nie zawsze prowadzi do uchylenia decyzji, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Określenie zakresu obowiązku informacyjnego organów administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją przepisów o świadczeniach rodzinnych i zaliczkach alimentacyjnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7 i 9 k.p.a.) przez brak pouczenia strony o możliwości ubiegania się o inne świadczenie (zaliczka alimentacyjna) może stanowić podstawę do uchylenia decyzji odmawiającej przyznania świadczenia, jeśli nawet przy prawidłowym pouczeniu świadczenie by się nie należało?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie przepisów postępowania nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, co oznacza, że nawet przy prawidłowym postępowaniu decyzja musiałaby być taka sama.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie uchylił decyzję, ponieważ naruszenie art. 7 i 9 k.p.a. (brak pouczenia o zaliczce alimentacyjnej) nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i tak nie przysługiwał z uwagi na stan cywilny wnioskodawczyni.

Czy organ administracji publicznej ma obowiązek pouczania strony o uprawnieniach do świadczeń, które wykraczają poza przedmiot prowadzonego postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek informowania przez organ istnieje jedynie w granicach sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego. Organ nie pełni roli adwokata ani radcy prawnego.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że informowanie skarżącej o uprawnieniu do zaliczki alimentacyjnej nie należało do organów prowadzących postępowanie w sprawie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, gdyż sprawa ta wykraczała poza przedmiot prowadzonego przez nie postępowania.

Czy przepis, który został wprowadzony do ustawy, ale uchylony przed wejściem w życie, może być stosowany do spraw wszczętych przed datą jego planowanego wejścia w życie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis, który nigdy nie wszedł w życie, nie może być stosowany.

Uzasadnienie

NSA podzielił stanowisko organów, że przepis art. 12 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych, który miał wejść w życie 1 września 2005 r., ale został uchylony przed tą datą, nigdy nie wszedł w życie i nie mógł być stosowany.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA w Łodzi został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA. NSA uznał, że naruszenie przepisów proceduralnych przez organy administracji nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.ś.r. art. 12 § 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 3 § 17

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.w.d.a. art. 27 § 8

Ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.z.u.p.z.i.i.r.p. art. 11

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i 9 k.p.a.) przez WSA nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ dodatek i tak nie przysługiwał. • Organ administracji nie ma obowiązku pouczania o uprawnieniach wykraczających poza przedmiot postępowania. • Przepis, który nigdy nie wszedł w życie, nie może być stosowany.

Odrzucone argumenty

WSA prawidłowo uchylił decyzję z powodu naruszenia przepisów proceduralnych. • Sąd administracyjny powinien badać całość decyzji, a nie tylko jej część. • Sąd powinien wskazać dalsze postępowanie.

Godne uwagi sformułowania

nie można było przyjąć, że uchybienie to miało jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, ponieważ w istniejącym stanie faktycznym i prawnym i tak nie można było wydać innej decyzji, niż odmawiającej przyznania dodatku • nie można od organów administracyjnych wymagać, aby w stosunku do stron pełniły rolę przewidzianą dla adwokatów lub radców prawnych • przepis art. 12 ust. 2a w brzmieniu nadanym ustawą z 22 kwietnia 2005 r. [...] nigdy nie wszedł w życie

Skład orzekający

Izabella Kulig - Maciszewska

przewodniczący

Anna Lech

członek

Jan Paweł Tarno

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że naruszenie przepisów proceduralnych nie zawsze prowadzi do uchylenia decyzji, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Określenie zakresu obowiązku informacyjnego organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją przepisów o świadczeniach rodzinnych i zaliczkach alimentacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między naruszeniem proceduralnym a jego wpływem na wynik sprawy. Pokazuje też granice obowiązku informacyjnego organów administracji.

Naruszenie procedury nie zawsze oznacza wygraną: NSA wyjaśnia, kiedy błąd organu nie unieważnia decyzji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst