I OSK 729/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Pomorskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który stwierdził rażącą bezczynność Wojewody w przedmiocie przyznania świadczenia wychowawczego. Skarżąca złożyła wniosek o świadczenie w lipcu 2019 r., jednak organ przez ponad dwa lata nie podjął żadnych istotnych czynności w sprawie, wydając decyzję dopiero po wniesieniu przez stronę skargi na bezczynność. WSA w Gdańsku uznał tę bezczynność za rażące naruszenie prawa, wymierzył organowi grzywnę w wysokości 2.000 zł i zasądził zwrot kosztów. Wojewoda Pomorski w skardze kasacyjnej zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących rażącego naruszenia prawa oraz bezzasadne wymierzenie grzywny. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że dwuletnia zwłoka w załatwieniu sprawy, brak informowania strony o przyczynach opóźnienia oraz brak podjęcia jakichkolwiek czynności dowodzą rażącego naruszenia prawa, nawet w obliczu trudności organizacyjnych organu i okresu zawieszenia terminów związanych z pandemią COVID-19. NSA uznał również, że wymierzona grzywna jest adekwatna do wagi naruszenia i spełnia funkcje represyjną oraz prewencyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie rażącej bezczynności organu administracji publicznej, nawet w trudnych warunkach, oraz zasadność wymierzenia grzywny.
Dotyczy specyficznej sytuacji bezczynności organu w kontekście świadczeń rodzinnych, ale ogólne zasady dotyczące rażącego naruszenia prawa mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dwuletnia bezczynność organu administracji publicznej w sprawie przyznania świadczenia wychowawczego, mimo trudności organizacyjnych i okresu pandemii, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, taka bezczynność stanowi rażące naruszenie prawa.
Uzasadnienie
NSA uznał, że dwuletnia zwłoka w załatwieniu sprawy, brak podjęcia jakichkolwiek czynności i nieinformowanie strony o opóźnieniu, nawet w obliczu trudności organizacyjnych organu i okresu pandemii, kwalifikuje się jako rażące naruszenie prawa, ponieważ jest oczywiste, drastyczne i pozbawione racjonalnego uzasadnienia.
Czy w przypadku stwierdzenia rażącej bezczynności organu administracji publicznej, zasadne jest wymierzenie grzywny na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wymierzenie grzywny jest zasadne i pełni funkcje represyjną oraz prewencyjną.
Uzasadnienie
NSA uznał, że grzywna w kwocie 2.000 zł była adekwatna do wagi naruszenia, czasu trwania bezczynności i jej rażącego charakteru, a jej wymierzenie jest uzasadnione dla zapobiegania podobnym naruszeniom w przyszłości.
Przepisy (14)
Główne
P.p.s.a. art. 149 § § 1 a i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 35 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa COVID-19 art. 15zzs § ust. 1 pkt 6
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Ustawa z dnia 26 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw
u.p.p. art. 16 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci
Ustawa z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z systemami wsparcia rodzin
k.p.a. art. 12 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dwuletnia bezczynność organu w sprawie świadczenia wychowawczego, mimo trudności organizacyjnych i okresu pandemii, stanowi rażące naruszenie prawa. • Wymierzenie grzywny organowi jest uzasadnione i pełni funkcje represyjną oraz prewencyjną.
Odrzucone argumenty
Bezczynność organu nie miała znamion złej woli ani nie powodowała dla strony dolegliwych skutków, powinna być uznana za 'zwykłą'. • Wniosek strony został ostatecznie załatwiony, co wyklucza zasadność wymierzenia grzywny.
Godne uwagi sformułowania
naruszenie prawa w sposób oczywisty • naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem • niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne • oczywistość, drastyczność naruszenia prawa, przy jednoczesnym braku racjonalnego uzasadnienia tego naruszenia • nie można zgodzić się z postawioną przez organ tezą - dla uzasadnienia zarzutu rażącego naruszenia prawa, że opóźnienie w załatwieniu sprawy skarżącej wynikało z przyczyn niezawinionych. • zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i w sposób oczywisty podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej.
Skład orzekający
Aleksandra Łaskarzewska
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Skiba
członek
Maciej Dybowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie rażącej bezczynności organu administracji publicznej, nawet w trudnych warunkach, oraz zasadność wymierzenia grzywny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji bezczynności organu w kontekście świadczeń rodzinnych, ale ogólne zasady dotyczące rażącego naruszenia prawa mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak długo obywatele mogą czekać na decyzje urzędów i jak sąd administracyjny reaguje na rażącą bezczynność, nakładając sankcje na organy.
“Dwa lata czekania na 500 zł. Sąd ukarał wojewodę za rażącą bezczynność.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.