I OSK 586/22

I OSK 586/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-04-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Blewązka /sprawozdawca/
Krzysztof Sobieralski
Maciej Dybowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Kr 248/21 - Wyrok WSA w Krakowie z 2021-08-19
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art.184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 4 kwietnia 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maciej Dybowski Sędziowie: sędzia NSA Krzysztof Sobieralski sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (sprawozdawca) Protokolant: asystent-specjalista ds. orzecznictwa Marta Ways po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 sierpnia 2021 r. sygn. akt III SA/Kr 248/21 w sprawie ze skargi J. L. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2021 r., III SA/Kr 248/21 oddalił skargę J. L. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2020 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.
Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach sprawy:
Prezydent Miasta Krakowa decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] orzekł o aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków dla obrębu nr [...], jednostka ewidencyjna K. , polegającej na ustaleniu przebiegu granic działek ewidencyjnych, skutkującym wydzieleniem nowych działek z działki nr [...] o powierzchni 0,6372 ha o niejednorodnym stanie prawnym, w sposób ustalony w operacie technicznym wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] lipca 2017 r. pod nr [...] oraz w dniu [...] maja 2018 r. pod nr [...]. W uzasadnieniu wskazano m.in. iż ww. działka nr [...] obejmuje obszar niejednorodny pod względem prawnym, gdyż w swych granicach ewidencyjnych zawiera różne nieruchomości objęte księgami wieczystymi nr [...], nr KW [...], nr [...], nr KW [...], nr [...]oraz wykazami hipotecznymi LWH [...] Z., LWH [...] Z., LWH [...] Z. cd.[...], LWH [...] Z. cd. [...], LWH [...] W., LWH [...] W., LWH tab. [...] P. cd. KW [...] P. J. L. zaskarżając powyższą decyzje odwołaniem wskazała m.in. na błędne określenie kręgu stron postępowania. Podniosła, iż organ za stronę postępowania uznał jej pradziadka M. P., który zmarł [...] września 1972 r., co stanowi wadę rażącego naruszenia prawa, nie podlegającą konwalidacji. Organ pominął natomiast jego współspadkobierców, tj. odwołującą się oraz A. P., nie zawiadomił ich o prowadzonym postępowaniu, a także nie skierował do nich decyzji. J. L. wskazała także, że strona postępowania, która została w tym postępowaniu pominięta przez niedoręczenie jej decyzji organu pierwszej instancji, może wnieść odwołanie, w terminie który biegnie dla stron postępowania którym decyzję doręczono. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ww. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że odwołanie zostało wniesiono w ustawowo przewidzianym terminie. Przyznał, że decyzja organu pierwszej instancji została skierowana do M. P. – osoby zmarłej, co nie powinno mieć miejsca i stanowi wadę rażącego naruszenia prawa. Odnosząc się następnie do przymiotu strony postępowania organ odwoławczy wskazał, że odwołująca uprawnienie bycia stroną postępowania aktualizacyjnego wywodzi z faktu bycia spadkobierczynią M. P., uznanego za stronę postępowania. Organ wskazał w takiej sytuacji, iż przymiot strony postępowania nie wynika z samego faktu bycia następcą prawnym osoby uznanej za stronę. Wynika on z faktu nabycia, w drodze dziedziczenia bądź w innej formie, podlegających ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków praw do nieruchomości będących przedmiotem danego postępowania aktualizacyjnego. Osoba zmarła mogła bowiem zostać uznana za stronę niezasadnie i w takiej sytuacji fakt bycia jej następcą prawnym nie skutkuje automatycznie, przejściem na jej spadkobiercę interesu prawnego do bycia stroną postępowania. Organ podkreślił, że skarżąca nie była ujawniona w jednostce rejestrowej nr [...], prowadzonej dla ww. działki nr [...], jak również nie wskazała, w stosunku do której z działek będących przedmiotem decyzji aktualizacyjnej przysługuje jej – na skutek dziedziczenia – prawo własności lub inne prawo podlegające ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków. Przysługiwania takiego prawa nie potwierdzają akta sprawy, dokumenty przedłożone przez odwołującą się, a także wiedza znana organowi z urzędu na podstawie akt sprawy znak: [...]. Jednocześnie organ wskazał, że poprzednik prawny J. L., jej pradziadek M. P. oraz jego żona K. P. byli współwłaścicielami m.in. gospodarstwa rolnego w udziale po 1/4 części. Zgodnie z treścią postanowienia Sądu Powiatowego dla Miasta Krakowa w Krakowie II Wydział Nieprocesowy z dnia 23 listopada 1972 r., II Ns II 1399/72, postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 4 kwietnia 1973 r., II Cr 307/73 oraz postanowienia Sądu Powiatowego dla Miasta Krakowa w Krakowie II Wydział Nieprocesowy z dnia 28 lutego 1974 r., II Ns 758/73, spadek po K. P. zmarłej [...] sierpnia 1969 r. w Krakowie na podstawie ustawy nabyli: jej mąż M. P. oraz jej troje dzieci: E. P., M. F. i M.P., każde po 1/4 części, co dotyczyło również majątku będącego gospodarstwem rolnym. Natomiast spadek po M. P. zmarłym [...] września 1972 r. w K. na podstawie ustawy nabyło jego troje dzieci: E. P., M. F. i M. P., każde po 1/3 części, z tym, że prawo do dziedziczenia gospodarstwa rolnego pozostałego po spadkodawcy położonego w K. – W. nabył w całości E. P., stając się właścicielem udziałów w nieruchomościach obejmujących gospodarstwo rolne w 6/8 części. Zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie l Wydział Cywilny z dnia 27 stycznia 1986 r., l Ns 1462/85/K, spadek po E. P. zmarłym [...] lipca 1984 r. w Krakowie na podstawie ustawy nabyli wraz z gospodarstwem rolnym: wdowa S. P. z domu G., córka A. S. i syn A.P., każde po 1/3 części. Zgodnie natomiast z postanowieniem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie l Wydział Cywilny z dnia 13 czerwca 2003 r. l Ns 531/03/K spadek po wdowie S.P. zmarłej [...] grudnia 2002 r. w Krakowie, na podstawie testamentu notarialnego z [...] sierpnia 1999 r. nabyli: córka A. S., syn A. P. i wnuczka J. L., każde po 1/3 części. Aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] czerwca 2016 r., rep A nr [...] spadek po A.S. zmarłej [...] maja 2016 r. w Krakowie, na podstawie ustawy nabyła córka J. L. w całości.
Dalej organ wskazał, że jedynymi działkami stanowiącymi przedmiot decyzji, które w przeszłości stanowiły współwłasność zmarłego M. P. były działki o dawnych oznaczeniach: nr [...], obręb [...] (mały) Z., która została wyodrębniona z działki nr [...] i odpowiada nowo powstałej działce nr [...] (obręb [...], jednostka ewidencyjna K.) oraz nr [...], obręb [...] (mały) W., która została wyodrębniona z działki nr [...] i odpowiada nowo powstałej działce nr [...] (obręb [...], jednostka ewidencyjna K.). Udział w tych działkach wynoszący 6/8 części został, na podstawie umowy o dożywocie i umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 1991 r., Rep A nr [...], zbyty przez następców prawnych M.P., tj. S. P., A. S. i A. P. na rzecz M. Ł. Jak wynika z treści ww. aktu notarialnego działki: nr [...], która powstała na skutek podziału działki nr [...] (obręb [...], gmina katastralna Z.), dla której prowadzona była księga LWH [...], a w której jako właściciele w udziałach po 1/2 części wpisani byli M.P. i K.P., oraz nr [...], która powstała na skutek podziału działki nr [...] (gm. Kat. Z., obj. księgą LWH [...]), w której jako właściciele w udziałach po 1/2 części wpisani byli M.P. i K. P., już w dacie zawarcia ww. umowy wchodziły w skład innych działek, odpowiednio nr [...] i nr [...], obu o nieuregulowanym stanie prawnym, znajdujących się we władaniu Skarbu Państwa. Okoliczność ta nie uniemożliwiała jednak zbycia posiadanych w nich udziałów. Zbycie powyższych udziałów na podstawie umowy o dożywocie i umowy sprzedaży z dnia [...] grudnia 1991 r. oznacza, iż nie mogły one zostać w drodze dziedziczenia nabyte przez dalszych następców prawnych M. P. W ocenie organu odwoławczego, nie pozwala to uznać, iż J. L. posiada interes prawny w byciu stroną przedmiotowego postępowania, co skutkuje koniecznością uznania jej odwołania za niedopuszczalne. Jednocześnie organ wyjaśnił, że skierowanie decyzji organu pierwszej instancji do osoby zmarłej będzie przedmiotem wszczętego z urzędu postępowania o stwierdzenie jej nieważności.
W skardze na powyższe postanowienie J. L. wniosła o jego uchylenie w całości i stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] maja 2020 r. nr [...], ewentualnie o uchylenie w całości ww. decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przywołanym na wstępie wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2021 r. oddalił skargę wskazując, iż organ odwoławczy wystarczająco jasno przedstawił, powołując się na treść aktu notarialnego, że udział w wysokości [...] w nieruchomościach stanowiących działki nr [...] i nr [...] (poprzednio nr [...] i nr [...] gm. kat Z., stanowiące własności m.in. M. P.), został przez S. P., A. S. i A. P., a więc następców prawnych M.P. zbyty na rzecz M. Ł. w drodze umowy o dożywocie i umowy sprzedaży zawartej w prawnie przepisanej formie w dniu 31 grudnia 1991 r. Skoro zatem udziały w ww. nieruchomości zostały zbyte w 1991 r., to skarżąca, będąc następcą prawnym babki S. P. zmarłej 19 grudnia 2002 r. i matki A. S. zmarłej w dniu 22 maja 2016 r., nie mogła ich nabyć e drodze dziedziczenia. Bycie zatem przez skarżącą następcą prawnym M.P. nie oznacza, że nabyła udziały w przedmiotowej nieruchomości. Skarżąca nie wykazała także, aby ww. umowa o dożywocie i umowa sprzedaży zostały unieważnione.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła J. L., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając naruszenie:
1. prawa materialnego, a to: art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2021.1990 ze zm.), dalej jako "p.g.k.", w związku z § 10 ust. 2 i § 12, obowiązującego do 30 lipca 2021 r., rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U.2019.393), dalej jako: "rozporządzenie", w związku z art. 28 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że skoro skarżąca J. L., nie ujawniła się, jako właściciel, czy też władający na zasadach samoistnego posiadania w ewidencji gruntów i budynków, że jest właścicielem którejkolwiek z działek, której dotyczy decyzja organu I instancji, od której się odwołała, toteż z przyczyn podmiotowych jej odwołanie od tej decyzji było niedopuszczalne (nie posada statusu strony w przedmiotowym postępowaniu), pomimo że skarżąca jest współwłaścicielem i współposiadaczem działek nr [...] i nr [...] (obręb [...] K.), a co za tym idzie posiada interes prawny do bycia stroną przedmiotowego postępowania w sprawie orzeczenia z urzędu o aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków polegającej na ustaleniu przebiegu granic ewidencyjnych skutkujących wydzieleniem z działki nr [...] nowych nieruchomości, w wyniku którego powstały nowe działki ewidencyjne;
2. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a to:
1) art. 134 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. przez przyjęcie, że skarżąca nie posiada legitymacji odwoławczej i uznanie za prawidłowe zaskarżonego postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania skarżącej od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] (znak: [...]),
2) art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niedostrzeżenie przez Sąd I instancji uchybień w zakresie naruszenia przepisów postępowania, jakich dopuścił się organ odwoławczy, tj.: art. 7, art. 77 § 1, art. 136 § 1 k.p.a., a polegających na błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy, w wyniku którego błędnie ustalono, że skarżąca nie posiada interesu prawnego do bycia stroną przedmiotowego postępowania.
Na podstawie powyższych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi przez uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania skarżącej od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] (znak: [...]), względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
Powyższe zarzuty zostały szerzej umotywowane.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. oraz nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku.
Ocena tego, czy skarżąca jest legitymowana do bycia stroną postępowania administracyjnego zależy generalnie od tego, czy ma interes w określonym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej oraz, czy interes ten jest interesem prawnym. Udzielenie odpowiedzi w powyższych kwestiach oznacza konieczność analizy regulacji prawnych mających zastosowanie w danej sprawie i ocenę, czy na ich podstawie można uznać, że interes określonej osoby w rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej ma charakter interesu prawnego. Niekiedy ustawodawca eliminuje konieczność dokonywania tego rodzaju zabiegów interpretacyjnych i wprost wskazuje podmioty uprawnione do wszczęcia postępowania w sprawach danego rodzaju, a w konsekwencji także do brania w nich udziału. Takie precyzyjne wskazanie konkretnych podmiotów, które mają interes prawny w sprawach danego rodzaju oznacza, że podmioty spoza tego katalogu nie posiadają interesu prawnego w sprawach danego rodzaju i nie mogą inicjować postępowania w takich sprawach, a w konsekwencji w postępowaniach tych uczestniczyć (vide: wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2022 r., I OSK 1698/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).
Zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Przepis art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k. wskazuje natomiast właścicieli nieruchomości, a w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, oprócz właścicieli także inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu znajdują się te nieruchomości, natomiast w wypadku gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli, osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Powyższe pozwala na konstatację, iż uprawnionym do brania udziału w postępowaniu aktualizacyjnym jest właściciel nieruchomości lub jej samoistny posiadacz. Pozostałe kategorie podmiotów wskazanych w powyższym przepisie, z uwagi na okoliczności niniejszej sprawy, nie wchodzą w grę, a zatem nie będą wymagały przybliżenia. Należy zatem podkreślić, że żądanie dopuszczenia do udziału w postępowaniu aktualizacyjnym pochodzące od podmiotu, który nie zalicza się do zbioru wskazanego w art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k. oznacza, że wnioskodawca nie ma legitymacji do bycia stroną takiego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Powyższą konstatacje potwierdza także § 10 ust. 2 i § 12 rozporządzenia.
W takiej sytuacji należy zauważyć, iż wynik dokonanych ustaleń nie daje podstaw do przyjęcia, że skarżąca pozostaje właścicielką którejkolwiek z nieruchomości będących przedmiotem postępowania aktualizacyjnego albo też, że jest jej samoistnym posiadaczem. Jakkolwiek skarżąca kwestionuje powyższe fakty, to nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów podważających dokonane w dotychczasowym postępowaniu ustalenie, a zgromadzone dowody jednoznacznie twierdzeniom skarżącej przeczą. W szczególności należy zauważyć, iż tytuł prawny skarżącej do przedmiotowych nieruchomości nie wynika z tego, że jej pradziadkowie M. i K. małżonkowie P. byli właścicielami udziału wynoszącego 1/4 części m.in. w gospodarstwie rolnym położonym na działkach nr [...] i nr [...], wyodrębnionych z działki nr [...]. Z okoliczności sprawy wynika bowiem, iż w wyniku spadkobrania po rodzicach E. P., dziadek skarżącej, stał się właścicielem udziałów w ww. nieruchomości stanowiącej gospodarstwo rolne w wysokości 6/8 części. Po śmierci E. P. w 1984 r. jego spadkobiercy (S. P. – babka skarżącej, A.S. – matka skarżącej i A. P.), umową z dnia 31 grudnia 1991 r., zbyli na rzecz M. Ł. udziały w przedmiotowej nieruchomości, nabyte w drodze spadkobrania. W takiej sytuacji skarżąca dziedzicząc po babce S. P. zmarłej w 2002 r. oraz zmarłej w 2016 r. matce A. S., nie mogła stać się właścicielką ww. udziałów w nieruchomości. Zgodnie z zasadą nemo plus iuris in alium transferre potest quam ipse habet skarżąca nie mogła ich nabyć w drodze spadkobrania, bowiem nie wchodziły one do masy spadkowej po babce i matce. Skarżąca wykazując swój tytuł prawny do określonych nieruchomości odwołuje się do stanu faktycznego i prawnego, który przestał być już aktualny. Natomiast interes prawny winien być aktualny w momencie domagania się dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Jeśli na gruncie przepisów p.g.k. interes prawny strony postępowania aktualizacyjnego wyrażany jest przez określony status, w okolicznościach badanej sprawy jest to status właściciela lub samoistnego posiadacza, to skarżąca taki status wina posiadać składając odwołanie od decyzji organu I instancji. Status taki nie został natomiast wykazany przez skarżącą.
Zasadnie przy tym organ odwoławczy dokonał ustaleń w powyższym zakresie, uwzględniając treść umowy zbycia przez spadkobierców E. P. udziałów we własności ww. nieruchomości. Organ administracji nie jest władny do dokonywania oceny prawidłowości umów cywilnoprawnych i rozstrzygania powstałych na tym gruncie sporów, gdyż właściwość rzeczową w tym zakresie posiadają jedynie sądy powszechne. Organ nie może zatem badać, czy umowa jest ważna i prawnie skuteczna, albowiem w tym przypadku wykraczałby poza ustawowo określone kompetencje. Umowa z dnia 31 grudnia 1991 r. jest zatem czynnością prawną nie podlegającą ocenie organu z punktu widzenia jej ważności, wywołującą skutki prawne do czasu, dopóki nie zostanie zakwestionowana w formie i trybie przewidzianym przez prawo. Powyższy pogląd jest utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (vide: wyrok NSA z dnia 26 maja 2009 r., I OSK 808/08; wyrok NSA z dnia 21 lutego 2014 r., I OSK 2463/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Skoro zatem umowa ta nie została dotychczas podważona w prawnie przewidzianej formie, organ administracji nie mógł jej pominąć dokonując ustaleń odpowiadających dyrektywom prawdy materialnej.
Nie można w takiej sytuacji zgodzić się z zarzutem wadliwego zastosowania art. 7, art. 77 § 1 i art. 136 § 1 k.p.a. w zakresie ustalenia, iż skarżąca nie jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym nieruchomości objętych postępowaniem aktualizacyjnym, a w konsekwencji nie posiada interesu prawnego do bycia stroną tegoż postępowania. To zaś implikuje prawidłowość zastosowania w niniejszej sprawie art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k. w związku z art. 28 k.p.a. i § 10 ust. 2 i § 12 rozporządzenia, skutkującą na gruncie art. 134 k.p.a. stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania wniesionego przez podmiot nie będący stronę postępowania. W takiej sytuacji brak było podstaw do wydania przez organ odwoławczy decyzji, o której stanowi art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Tak więc zarzuty kasacyjne postawione w tym zakresie okazały się nietrafne.
Jednocześnie, odnosząc się do zarzutu kasacyjnego postawionego w zakresie naruszenia prawa materialnego należy zauważyć, iż rzeczywistą przyczyną odmowy uznania skarżącej za stronę postępowania aktualizacyjnego było to, że nie jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym nieruchomości objętych tym postępowaniem, nie zaś to, że skarżąca nie ujawniła się jako właściciel lub samoistny posiadacz tych nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków. Zarzut kasacyjny postawiony w takiej formie nie odnosi się do okoliczności, które były rzeczywistą podstawą wydanego rozstrzygnięcia.
Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ten ma prawo, a jednocześnie i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy w skardze dany zarzut nie został podniesiony. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Dla skuteczności zarzutu skargi kasacyjnej opartego na tym przepisie należy wykazać, że sąd I instancji rozpoznając skargę dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy (vide: wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2012 r., II OSK 1580/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ) albo sąd powinien był wyjść poza granice zakreślone zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a tego nie uczynił, i że owo zaniechanie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (vide: wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2014 r., II GSK 1560/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ), albo też gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia na tyle istotne, a przy tym oczywiste, iż bez względu na treść zarzutów sąd nie powinien był przechodzić nad nimi do porządku (vide: wyrok NSA z dnia 28 lutego 2012 r., II OSK 2395/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Analiza powyższego zarzutu i jego uzasadnienia nie prowadzi do wniosku, iż autor kasacji dostrzega w badanej sprawie którąkolwiek z sytuacji powyżej przedstawionych.
Nie można także potwierdzić zasadności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia owego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z tej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można zatem mówić w przypadku gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera jednego z elementów wskazanych w tym przepisie. W skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutów tego rodzaju. Dodatkowo należy zauważyć, iż wadliwość uzasadnienia wyroku, podniesiona w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej jedynie wówczas gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (vide: J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis 2011 r., uwaga 7 do art. 141; uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010/3/39; wyrok NSA z dnia 5 lipca 2017 r., I OSK 2693/15, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). W skardze kasacyjnej również nie wskazano na tego rodzaju wadliwość.
Z tych względów skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a.