I OSK 54/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-10-25
NSAtransportoweŚredniansa
transport drogowyprzewozy na potrzeby własnekara pieniężnazaświadczenieustawa o transporcie drogowymNSAprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

NSA oddalił skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego, potwierdzając, że spółdzielnia mleczarska nie podlegała karze za wykonywanie transportu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia.

Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na Okręgową Spółdzielnię Mleczarską za wykonywanie transportu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organów, uznając, że spółdzielnia nie była zobowiązana do uzyskania zaświadczenia na podstawie przepisów przejściowych. NSA, mimo błędów w uzasadnieniu WSA, oddalił skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego, podzielając stanowisko sądu niższej instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą na Okręgową Spółdzielnię Mleczarską karę pieniężną za wykonywanie transportu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Sąd uznał, że kalkulacja kosztów transportu mleka nie pozwalała przyjąć, iż jest to przewóz na potrzeby własne w rozumieniu ustawy, a ponadto, w świetle przepisów przejściowych (art. 103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym), spółdzielnia nie była obowiązana do uzyskania takiego zaświadczenia, korzystając z dotychczasowych uprawnień. Główny Inspektor Transportu Drogowego w skardze kasacyjnej zarzucił sądowi naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących obowiązku uzyskania zaświadczenia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że choć sąd pierwszej instancji popełnił błędy w uzasadnieniu (np. w ocenie dowodów i wykładni art. 103 ust. 3), to zaskarżony wyrok odpowiada prawu. NSA podkreślił, że obowiązek uzyskania zaświadczenia nie obciążał spółdzielni na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy, a zgodnie z art. 103 ust. 5, przedsiębiorcy mogli prowadzić działalność na dotychczasowych warunkach do czasu uzyskania licencji. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przedsiębiorca będący zawodowym przewoźnikiem drogowym, który wykonuje jednocześnie przewozy na potrzeby własne, nie jest obowiązany do uzyskania zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, jeśli korzysta z uprawnień przyznanych przez poprzednie przepisy.

Uzasadnienie

Przepisy przejściowe (art. 103 ust. 3 i 5 ustawy o transporcie drogowym) pozwalały zawodowym przewoźnikom na prowadzenie działalności transportowej na dotychczasowych warunkach przez określony czas, co wyłączało obowiązek uzyskania nowego zaświadczenia dla przewozów na potrzeby własne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.t.d. art. 33 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa obowiązek uzyskania zaświadczenia dla przedsiębiorców wykonujących przewozy na potrzeby własne.

u.t.d. art. 103 § ust. 3

Ustawa o transporcie drogowym

Przepis przejściowy pozwalający zawodowym przewoźnikom na prowadzenie działalności na dotychczasowych warunkach przez określony czas po wejściu w życie ustawy.

u.t.d. art. 103 § ust. 5

Ustawa o transporcie drogowym

Stanowi, że do czasu uzyskania licencji przedsiębiorcy prowadzą działalność na dotychczasowych warunkach.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

Pomocnicze

u.t.d. art. 92 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Podstawa nałożenia kary pieniężnej.

u.t.d. art. 4 § pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja przedsiębiorcy.

u.t.d. art. 4 § pkt 4

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja przewozu na potrzeby własne.

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § par. 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § par. 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółdzielnia, jako zawodowy przewoźnik, korzystała z przepisów przejściowych (art. 103 ust. 3 i 5 u.t.d.) i nie podlegała obowiązkowi uzyskania zaświadczenia na przewozy na potrzeby własne. Sąd pierwszej instancji, mimo błędów w uzasadnieniu, prawidłowo uchylił decyzję organu.

Odrzucone argumenty

Główny Inspektor Transportu Drogowego argumentował, że sąd niższej instancji dokonał błędnej wykładni przepisów materialnych i proceduralnych, w tym art. 103 ust. 3 u.t.d., oraz że sąd nie był uprawniony do odmiennej oceny dowodów.

Godne uwagi sformułowania

zaskarżony wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu sąd nie był uprawniony do odmiennej oceny przeprowadzonego w postępowaniu administracyjnym dowodu obowiązek uzyskania zaświadczenia o prowadzeniu przewozów drogowych na potrzeby własne [...] nie obciążał Spółdzielni

Skład orzekający

Leszek Włoskiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Witold Falczyński

członek

Joanna Runge - Lissowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych ustawy o transporcie drogowym dotyczących obowiązku uzyskania zaświadczenia dla przewozów na potrzeby własne przez zawodowych przewoźników."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do dnia 28 września 2003 r. i specyficznej sytuacji spółdzielni mleczarskiej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa transportowego, jakim jest rozróżnienie przewozów na potrzeby własne od zawodowych i obowiązków z tym związanych. Choć dotyczy przepisów historycznych, pokazuje mechanizm interpretacji przepisów przejściowych.

Czy przewóz mleka na potrzeby spółdzielni wymagał specjalnego zaświadczenia? NSA wyjaśnia przepisy przejściowe.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 54/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-01-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Runge - Lissowska
Leszek Włoskiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Witold Falczyński
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Transport
Sygn. powiązane
II SA 3041/03 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-09-21
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
art. 33 ust. 1 , art. 103 ust. 3, art. 103 ust. 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Włoskiewicz /spr./, Sędziowie NSA Witold Falczyński, Joanna Runge-Lissowska, Protokolant Urszula Radziuk, po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2004 r. sygn. akt 6/II SA 3041/03 w sprawie ze skargi Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej z siedzibą w C. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 czerwca 2003 r. (...) w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I OSK 54/05
U Z A S A D N I E N I E
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - uwzględniając skargę Okręgowej Spółdzielni Mieszkaniowej w C. - wyrokiem z dnia 21 września 2004 r. 6/II SA 3041/03 - uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 czerwca 2003 r. (...) oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w S. z dnia 27 stycznia 2003 r. (...), którą - na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r., o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 poz. 1371 ze zm./ - nałożono na Spółdzielnię karę pieniężną w wysokości 200 zł za wykonywanie transportu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia.
Sąd uznał, że - odmiennie niż organy inspekcji transportu drogowego - przedstawiona przez Spółdzielnię tym organom kalkulacja kosztów mleka spożywczego dla Spółdzielni Mleczarskiej "M." w K., obejmująca w koszcie 1 l mleka koszty transportu, nie pozwala przyjąć, aby transport mleka był niezarobkowym przewozem drogowym w rozumieniu art. 4 pkt 4 powołanej ustawy, tj. przewozem na potrzeby własne, a zatem art. 33 ust. 1 nie znajdował zastosowania.
Sąd uznał ponadto, że - w świetle art. 103 ust. 3 powołanej ustawy - w żadnym razie Spółdzielnia nie była obowiązana uzyskać zaświadczenia, o jakim mowa w art. 33 ust. 1, gdyż należy do kategorii zawodowych przewoźników mogących prowadzić działalność transportową jeszcze przez dwa lata od dnia wejścia ustawy w życie, korzystając z dotychczasowych uprawnień przyznanych przez poprzednie przepisy.
Sąd stwierdził, że "z systematyki ustawy o transporcie drogowym, określającej zasady podejmowania i wykonywania transportu drogowego w ramach wykonywanej działalności gospodarczej /rozdział 2/ oraz regulującej przewozy na potrzeby własne /rozdział 5/, a także z odrębnej regulacji zawartej w art. 103 ust. 3 ustawy, płynie wniosek, iż obowiązek, o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy odnosi się jedynie do przedsiębiorców niebędących przewoźnikami wykonującymi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego".
Sąd wyjaśnił zarazem, że obowiązujący od dnia 28 września 2003 r. art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym - który wprost zwalnia od obowiązku uzyskania zaświadczenia przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego - "... nie stanowi jakościowo nowej regulacji, a jedynie usuwa wątpliwość jaką w tym przedmiocie mogła nasuwać redakcja art. 33 ust. 1 ustawy".
Wnosząc skargę kasacyjną Główny Inspektor Transportu Drogowego jako jej podstawy przytoczył naruszenie przepisów:
a/ postępowania, a to art. 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c", 141 par. 4 oraz art. 106 par. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /p.p.s.a./, które to naruszenia mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
b/ a także, w zakresie ustaleń faktycznych nie objętych kasacją, naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię art. 4 pkt 1 i 4 oraz art. 33 ust. 1 oraz niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym do dnia 28 września 2003 r., w następstwie czego błędnie uznano, iż do 28 września 2003 r. przedsiębiorcy uprawnieni do wykonywania krajowego transportu drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 1 ww. ustawy i wykonujący jednocześnie przewozy na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy, zwolnieni byli z obowiązku uzyskania zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał odmiennej niż organy administracji oceny znajdujących się w aktach dowodów, do czego nie był uprawniony, gdyż sprawując wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sąd może tylko badać, czy oceniając dowody organy administracji zachowały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz nie może za te organy dokonywać wiążącej oceny dowodów, przy czym nie może również ponownie przeprowadzić dowodu dopuszczonego w postępowaniu administracyjnym, aby ten dowód inaczej ocenić.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono ponadto, że Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał wykładni prawotwórczej domniemając istnienie normy, której nie ma w interpretowanym tekście prawnym, gdyż zawarte w art. 33 ust. 1 oraz art. 103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym regulacje są względem siebie całkowicie autonomiczne i niekolizyjne, wykładnię sądu zaś można określić jako retrospektywną, podjętą wyłącznie z punktu widzenia dokonanych zmian ustawowych oraz z powodu negatywnej oceny regulacji obowiązującej w chwili orzekania przez organy administracji publicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Trafnie podnosi się w skardze kasacyjnej, że sąd nie był uprawniony do odmiennej oceny przeprowadzonego w postępowaniu administracyjnym dowodu - gdyż ocena dowodów należy do organów administracji, sąd zaś kontroluje, czy została podjęta zgodnie z art. 80 Kpa, nie bada więc samych dowodów, lecz działanie organów administracji - jednak to uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy.
Wynik sprawy nie jest związany w odmienną oceną dowodu, lecz jest wyrazem poglądu, że - w świetle art. 103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym - obowiązek uzyskania zaświadczenia o prowadzeniu przewozów drogowych na potrzeby własne, o czym mowa w art. 33 ust. 1 tej ustawy, nie obciążał Spółdzielni, która mogła jeszcze przez dwa lata od dnia wejścia w życiem ustawy prowadzić swą działalność transportową na podstawie uprawnień przyznanych przez poprzednie przepisy.
Z kolei również trafnie podnosi się w skardze kasacyjnej, że dokonana przez sąd wykładnia art. 103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym nie znajduje potwierdzenia w treści tego przepisu.
Przepis bowiem określa tylko termin, w jakim przedsiębiorcy - prowadzący do dnia wejścia w życie ustawy działalność gospodarczą w zakresie krajowego drogowego przewozu rzeczy - są obowiązani wystąpić z wnioskiem o udzielenie stosownej licencji, i w tej sprawie nawet nie wymagał wykładni, gdyż jej istota ograniczała się do odrębnego zagadnienia, czy i jakim obowiązkom podlegają przedsiębiorcy do czasu uzyskania licencji.
Natomiast, jeżeli Spółdzielnia - czego nie kwestionowano - była przedsiębiorcą w rozumieniu art. 103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, sytuację Spółdzielni regulował art. 103 ust. 5 tej ustawy, który wprost stanowi, że do czasu uzyskania licencji przedsiębiorcy prowadzą działalność gospodarczą na dotychczasowych warunkach, zatem tak, jak dotychczas, według dotychczasowych wymagań, bez konieczności poddania się nowym obowiązkom.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdy zaskarżony wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI