Orzeczenie · 2025-11-13

I OSK 34/24Oddalenie skargi kasacyjnej odszkodowanie wywłaszczenie 21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-11-13
NSANieruchomościŚredniansa
wywłaszczenienieruchomościodszkodowaniedrogi publicznegospodarka nieruchomościamioperat szacunkowywartość rynkowaNSAskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Ł.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii. Decyzja ta utrzymywała w mocy orzeczenie Wojewody Mazowieckiego o ustaleniu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość o powierzchni 0,0833 ha, która stała się własnością Skarbu Państwa. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania (m.in. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak poinformowania o możliwości wypowiedzenia się co do dowodów) oraz prawa materialnego (m.in. art. 12 ust. 5 w zw. z art. 18 i 23 ustawy o drogach publicznych oraz art. 128, 130, 134 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także art. 21 Konstytucji RP), twierdząc, że przyznane odszkodowanie było rażąco zaniżone. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie były uzasadnione, ponieważ skarżący miał wystarczający czas na przedstawienie dowodów, w tym kontrooperatu szacunkowego, czego nie uczynił w postępowaniu administracyjnym. Sąd podkreślił również, że kontrooperat złożony dopiero w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie mógł stanowić dowodu w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a. W odniesieniu do zarzutów materialnoprawnych, NSA stwierdził, że nie zostały one prawidłowo sformułowane, a nadto ocena operatu szacunkowego, który stanowił podstawę decyzji, była zgodna z przepisami prawa. Sąd wskazał, że nie jest uprawniony do merytorycznej weryfikacji opinii biegłego, a subiektywne przekonanie strony o zaniżeniu odszkodowania nie dowodzi jego nielegalności. Zarzut naruszenia art. 21 Konstytucji RP również uznano za nieuzasadniony, wskazując na ogólny charakter tego przepisu i jego konkretyzację w ustawach, które zostały dochowane.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości, procedury dowodowe w postępowaniu sądowoadministracyjnym, dopuszczalność dowodów w postaci opinii biegłych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod inwestycję drogową i stosowania przepisów specustawy drogowej oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Zagadnienia prawne (3)

Czy naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak poinformowania strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i ewentualnie złożenia wniosków, miało istotny wpływ na wynik sprawy w kontekście ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ skarżący miał wystarczający czas na przedstawienie dowodów, w tym kontrooperatu szacunkowego, czego nie uczynił w postępowaniu administracyjnym.

Uzasadnienie

Skarżący brał aktywny udział w postępowaniu, zastrzegł sobie prawo do uwag do operatu szacunkowego i miał ponad 5 miesięcy na przedstawienie dodatkowych dowodów, czego nie zrobił mimo pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Kontrooperat został złożony dopiero w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Czy kontrooperat szacunkowy złożony dopiero w postępowaniu sądowoadministracyjnym może stanowić dowód w sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kontrooperat szacunkowy nie może stanowić dowodu w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a., który dopuszcza dowody uzupełniające z dokumentów, a nie opinie biegłych.

Uzasadnienie

Opinia biegłego (rzeczoznawcy majątkowego), nawet utrwalona na piśmie, nie jest dowodem z dokumentu w rozumieniu proceduralnym, lecz stanowi stanowisko biegłego wymagające wiedzy specjalistycznej.

Czy wysokość odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, ustaloną na podstawie operatu szacunkowego zgodnego z przepisami prawa, była prawidłowa i zgodna z art. 21 Konstytucji RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wysokość odszkodowania była prawidłowa, a zarzuty naruszenia prawa materialnego i Konstytucji RP nie były uzasadnione.

Uzasadnienie

Operat szacunkowy spełniał wymogi formalne, a jego wycena była zgodna z przepisami prawa (specustawa drogowa, ustawa o gospodarce nieruchomościami). NSA nie jest uprawniony do merytorycznej weryfikacji opinii biegłego, a subiektywne przekonanie strony o zaniżeniu odszkodowania nie dowodzi jego nielegalności. Zarzut naruszenia art. 21 Konstytucji RP uznano za nieuzasadniony z uwagi na ogólny charakter przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (28)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 8 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

specustawa drogowa art. 12 § ust. 5

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

specustawa drogowa art. 18

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

specustawa drogowa art. 23

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

u.g.n. art. 128

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 130

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 134

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 120

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 124

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 125

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 126

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 98 § ust. 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 106 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 135

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak poinformowania strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i ewentualnie złożenia wniosków. • Naruszenie art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez niewzięcie pod uwagę dowodu z kontrooperatu. • Naruszenie art. 12 ust. 5 w zw. z art. 18 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz art. 128, art. 130 i art. 134 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez uznanie, że wysokość odszkodowania jest prawidłowa. • Naruszenie art. 21 Konstytucji poprzez przyznanie odszkodowania niespełniającego wymogu słuszności.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Kasacyjny nie ma uprawnień do uzupełniania czy poprawiania skargi kasacyjnej. • Kontrooperat szacunkowy nie mógł – już co do zasady – stanowić w tej sprawie dowodu. • Okoliczność, że strona jedynie uważała, że przyznane jej odszkodowanie było niewystarczające (nie było słuszne) nie mogło bowiem dowodzić, że zaskarżona decyzja nie była legalna.

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący sprawozdawca

Marek Stojanowski

członek

Monika Nowicka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości, procedury dowodowe w postępowaniu sądowoadministracyjnym, dopuszczalność dowodów w postaci opinii biegłych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod inwestycję drogową i stosowania przepisów specustawy drogowej oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odszkodowania za wywłaszczenie, ale jej rozstrzygnięcie opiera się głównie na kwestiach proceduralnych i formalnych, co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

“Czy kontrooperat złożony po terminie może zmienić wysokość odszkodowania za wywłaszczoną działkę?”

Dane finansowe

WPS: 23 234,4 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst