Orzeczenie · 2024-03-27

I OSK 2525/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-03-27
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo jazdyzwrot prawa jazdyzatrzymanie prawa jazdysprawdzenie kwalifikacjiustawa o kierujących pojazdamiprawo o ruchu drogowympostępowanie karnewarunkowe umorzenieNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P.K. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu prawa jazdy. Sąd I instancji uznał, że zwrot prawa jazdy zatrzymanego na okres przekraczający rok wymaga pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji, zgodnie z ustawą o kierujących pojazdami. Podstawą zatrzymania było postanowienie prokuratora w związku z podejrzeniem prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, a następnie postępowanie karne zostało warunkowo umorzone. Skarżący kasacyjnie kwestionował tę interpretację, twierdząc, że warunkowe umorzenie powinno zwalniać go z obowiązku ponownego egzaminu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że okres pozbawienia prawa jazdy, liczony od dnia zatrzymania (postanowienie prokuratora z 18 grudnia 2017 r.) do momentu ustania przyczyny zatrzymania (zmiana wyroku sądu II instancji z 6 czerwca 2019 r.), przekroczył rok. W związku z tym, zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b i art. 102 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, konieczne jest ponowne sprawdzenie kwalifikacji. Sąd wyjaśnił, że warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest równoznaczne z uniewinnieniem ani bezwarunkowym umorzeniem, o których mowa w art. 49 ust. 3 ustawy, i nie zwalnia kierowcy z obowiązku ponownego egzaminu. Tym samym, zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego i procesowego zostały uznane za niezasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku ponownego sprawdzenia kwalifikacji kierowcy po zatrzymaniu prawa jazdy na okres przekraczający rok, w kontekście warunkowego umorzenia postępowania karnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej kierowcy, którego prawo jazdy zostało zatrzymane na okres przekraczający rok, a następnie postępowanie karne zostało warunkowo umorzone.

Zagadnienia prawne (2)

Czy okres zatrzymania prawa jazdy na podstawie postanowienia prokuratora, po którym nastąpiło warunkowe umorzenie postępowania karnego, obliguje kierowcę do ponownego sprawdzenia kwalifikacji, jeśli łączny okres pozbawienia uprawnień przekroczył rok?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, okres zatrzymania prawa jazdy, nawet wynikający z postanowienia prokuratora i późniejszych orzeczeń sądowych, który przekroczył rok, obliguje kierowcę do ponownego sprawdzenia kwalifikacji. Warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest równoznaczne z uniewinnieniem lub bezwarunkowym umorzeniem w rozumieniu przepisów zwalniających z tego obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okres pozbawienia prawa jazdy, liczony od dnia zatrzymania przez prokuratora do momentu ustania przyczyny zatrzymania, przekroczył rok. W związku z tym, zastosowanie ma przepis wymagający ponownego sprawdzenia kwalifikacji. Warunkowe umorzenie postępowania karnego nie spełnia przesłanek z art. 49 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami, które zwalniałyby z tego obowiązku.

Czy postanowienie prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 137 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym stanowi tytuł prawny do pozbawienia prawa jazdy w rozumieniu ustawy o kierujących pojazdami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa drogowego ma charakter prewencyjny i stanowi podstawę do pozbawienia prawa jazdy, a okres ten jest wliczany do łącznego okresu pozbawienia uprawnień.

Uzasadnienie

Zatrzymanie prawa jazdy przez prokuratora na podstawie przepisów karnoprocesowych ma charakter zabezpieczający i eliminuje kierowcę z ruchu. Okres ten, nawet jeśli nie jest określony wprost w postanowieniu, jest okresem pozbawienia prawa jazdy, który jest wliczany do łącznego czasu, a jego długość może skutkować obowiązkiem ponownego sprawdzenia kwalifikacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną P.K. od wyroku WSA w Gdańsku.

Przepisy (5)

Główne

u.k.p. art. 49 § 1 pkt. 3 lit. b

Ustawa o kierujących pojazdami

Osoba ubiegająca się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok, podlega sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego.

u.k.p. art. 102 § ust. 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Zwrot zatrzymanego prawa jazdy następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. Jeżeli od dnia zatrzymania prawa jazdy upłynął okres przekraczający rok, warunkiem jego wydania jest uzyskanie pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji.

Pomocnicze

u.k.p. art. 49 § ust. 3

Ustawa o kierujących pojazdami

Przepisów ust. 1 pkt 3 lit. b nie stosuje się do osób, wobec których zapadł wyrok uniewinniający albo postępowanie zostało bezwarunkowo umorzone.

u.p.r.d. art. 137 § ust. 1 pkt. 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Podstawa zatrzymania prawa jazdy w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa lub wykroczenia drogowego.

k.k. art. 66 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania karnego jako środek reakcji prawnej na fakt popełnienia przestępstwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okres pozbawienia prawa jazdy przekraczający rok, liczony od dnia zatrzymania, obliguje do ponownego sprawdzenia kwalifikacji. • Warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest równoznaczne z uniewinnieniem lub bezwarunkowym umorzeniem w rozumieniu przepisów zwalniających z obowiązku ponownego egzaminu.

Odrzucone argumenty

Okres zatrzymania prawa jazdy nie przekroczył roku w rozumieniu przepisów. • Postanowienie prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy nie stanowi tytułu prawnego do pozbawienia prawa jazdy w rozumieniu ustawy o kierujących pojazdami. • Warunkowe umorzenie postępowania karnego powinno zwalniać z obowiązku ponownego sprawdzenia kwalifikacji.

Godne uwagi sformułowania

Ratio legis przepisów art. 102 ust.2 oraz art. 49 ust.1 pkt 3 lit. b ustawy związane jest z koniecznością posiadania aktualnych kwalifikacji do kierowania pojazdami • zatrzymanie prawa jazdy na okres ponad rok uzasadnia konieczność poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji i to z wynikiem pozytywnym • warunkowe umorzenie postępowania karnego jest środkiem reakcji prawnej na fakt popełnienia przestępstwa, co wymaga ustalenia winy i sprawstwa

Skład orzekający

Joanna Skiba

sprawozdawca

Marek Stojanowski

przewodniczący

Zygmunt Zgierski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku ponownego sprawdzenia kwalifikacji kierowcy po zatrzymaniu prawa jazdy na okres przekraczający rok, w kontekście warunkowego umorzenia postępowania karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej kierowcy, którego prawo jazdy zostało zatrzymane na okres przekraczający rok, a następnie postępowanie karne zostało warunkowo umorzone.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zwrotu prawa jazdy i interpretacji przepisów, które mogą mieć wpływ na wielu kierowców. Wyjaśnia kluczowe rozróżnienie między warunkowym umorzeniem a uniewinnieniem.

Czy warunkowe umorzenie karnego ratuje przed ponownym egzaminem na prawo jazdy? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst