Orzeczenie · 2025-01-29

I OSK 2360/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-29
NSAnieruchomościWysokansa
nieruchomościrozgraniczeniedecyzja administracyjnadroga sądowaprawo geodezyjnepostępowanie administracyjneNSAWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta o rozgraniczeniu nieruchomości. Sąd I instancji uznał, że decyzja Wójta nie straciła mocy wiążącej, ponieważ żądanie przekazania sprawy do sądu powszechnego, złożone przez uczestniczkę postępowania, zostało zwrócone z powodu nieopłacenia. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, podzielając stanowisko Sądu Najwyższego, że skuteczne złożenie żądania przekazania sprawy sądowi powszechnemu powoduje utratę mocy wiążącej decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu, nawet jeśli późniejszy wniosek do sądu zostanie zwrócony z powodu nieuiszczenia opłaty. NSA podkreślił, że sprawy o rozgraniczenie należą do spraw cywilnych, a droga sądowa jest otwierana przez żądanie przekazania sprawy, co wyłącza możliwość dalszego orzekania przez organ administracji. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja skutków prawnych żądania przekazania sprawy o rozgraniczenie nieruchomości sądowi powszechnemu, w tym utraty mocy wiążącej decyzji administracyjnej i konsekwencji zwrotu wniosku sądowego z powodu nieopłacenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z rozgraniczeniem nieruchomości i procedurą przekazania sprawy do sądu powszechnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy decyzja administracyjna o rozgraniczeniu nieruchomości traci moc wiążącą z chwilą złożenia żądania przekazania sprawy sądowi powszechnemu, nawet jeśli późniejszy wniosek do sądu zostanie zwrócony z powodu nieopłacenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja administracyjna o rozgraniczeniu nieruchomości traci moc wiążącą z chwilą skutecznego złożenia żądania przekazania sprawy sądowi powszechnemu, a późniejszy zwrot wniosku do sądu z powodu nieopłacenia nie niweczy tego skutku.

Uzasadnienie

Sprawy o rozgraniczenie należą do spraw cywilnych. Żądanie przekazania sprawy sądowi otwiera drogę sądową i powoduje utratę mocy wiążącej decyzji administracyjnej. Zwrot wniosku sądowego z powodu nieopłacenia nie przywraca mocy decyzji administracyjnej ani nie wyłącza prawa do sądu.

Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o rozgraniczeniu, jeśli decyzja ta utraciła moc wiążącą w związku z żądaniem przekazania sprawy sądowi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może odmówić wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, która utraciła moc wiążącą.

Uzasadnienie

Skoro decyzja o rozgraniczeniu utraciła moc wiążącą, organ nie może jej utrzymać w mocy ani odmówić wszczęcia postępowania o stwierdzenie jej nieważności, gdyż nie jest ona już aktem prawnym podlegającym ocenie merytorycznej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (17)

Główne

p.g.k. art. 33 § ust. 3

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

Strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji przekazania sprawy sądowi. Skuteczne złożenie tego żądania powoduje utratę mocy wiążącej decyzji administracyjnej.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi kasacyjnej, NSA oddala skargę.

k.p.a. art. 61a

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy wszczęcie postępowania jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż określone w art. 61 § 1.

p.g.k. art. 33 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

Wójt wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron.

k.p.a. art. 8 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym.

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

p.p.s.a. art. 181 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje skargę kasacyjną na rozprawie w składzie trzech sędziów, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

p.p.s.a. art. 183

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O kosztach postępowania orzeka się na podstawie przepisów ustawy.

k.p.a. art. 61a § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy wszczęcie postępowania jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż określone w art. 61 § 1.

k.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie administracyjne

p.g.k.

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.c. art. 2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sprawy o rozgraniczenie nieruchomości należą do spraw z zakresu prawa cywilnego i co do zasady są rozpoznawane przez sądy cywilne.

k.p.c. art. 130 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Uczestnik postępowania nie miał legitymacji do uzupełnienia braków formalnych wniosku, złożenia zażalenia na zarządzenie o zwrocie wniosku czy też wnioskowania o przywrócenie terminu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczne żądanie przekazania sprawy sądowi powszechnemu powoduje utratę mocy wiążącej decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu, nawet jeśli późniejszy wniosek do sądu zostanie zwrócony z powodu nieopłacenia.

Odrzucone argumenty

Decyzja Wójta z 6 kwietnia 2018 r. nie została skutecznie wycofana z obrotu prawnego pomimo faktu, że Skarżąca kasacyjnie po jej wydaniu w zakreślonym przepisami terminie wystąpiła z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego, a do nieuzupełnienia braków formalnych wniosku inicjującego postępowanie sądowe doszło w wyniku zaniechań wnioskodawcy postępowania Z. D.

Godne uwagi sformułowania

Skorzystanie przez stronę postępowania administracyjnego z możliwości żądania przekazania sprawy sądowi należy uznać za czynność otwierającą drogę sądową w sprawie o rozgraniczenie konkretnie oznaczonych nieruchomości. • Ten skutek procesowy ma istotne znaczenie dla bytu decyzji administracyjnej określającej przebieg granicy, nie można bowiem przyjmować, że w sprawie, w której została otwarta droga sądowa i o rozgraniczeniu może orzec sąd, mogą pozostawać w mocy skutki wcześniej wydanej decyzji administracyjnej. • Przejście sprawy o rozgraniczenie do etapu postępowania sądowego powoduje zatem, że decyzja o rozgraniczeniu traci byt.

Skład orzekający

Krzysztof Sobieralski

przewodniczący

Piotr Niczyporuk

sprawozdawca

Joanna Skiba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja skutków prawnych żądania przekazania sprawy o rozgraniczenie nieruchomości sądowi powszechnemu, w tym utraty mocy wiążącej decyzji administracyjnej i konsekwencji zwrotu wniosku sądowego z powodu nieopłacenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z rozgraniczeniem nieruchomości i procedurą przekazania sprawy do sądu powszechnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście rozgraniczenia nieruchomości, które często budzi wątpliwości. Wyrok NSA wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące utraty mocy decyzji administracyjnej i otwarcia drogi sądowej.

Decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości straciła moc, mimo że wniosek do sądu został zwrócony. Kluczowa interpretacja NSA.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst