I OSK 2168/24

I OSK 2168/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maciej Dybowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Gl 148/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2024-06-26
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Umorzono postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J.J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 148/24 w sprawie ze skargi J.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 11 grudnia 2023 r. nr SKO.4106.1254.2023 w przedmiocie zwrotu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia umorzyć postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji
Uzasadnienie
Postanowieniem z 18 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 148/24 (dalej postanowienie z 18 marca 2024 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wstrzymał wykonanie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 11 grudnia 2023 r. nr SKO.4106.1254.2023 w przedmiocie zwrotu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej (k. 33, 35-35v akt sądowych).
Wyrokiem z 26 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 148/24 (dalej wyrok II SA/Gl 148/24) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 11 grudnia 2023 r. nr SKO.4106.1254.2023 w przedmiocie zwrotu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej (k. 49, 66-75 akt sądowych).
Skargę kasacyjną od wyroku II SA/Gl 148/24 wywiodła J.J. (dalej skarżąca kasacyjnie), reprezentowana przez adw. O.W., zaskarżając wyrok w całości, wnosząc o: uchylenie zaskarżonego wyroku, uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Częstochowie do ponownego rozpoznania; ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania; zasądzenie od Kolegium na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W skardze kasacyjnej wniesiono o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Częstochowy z 20 września 2023 r. nr SUŚ.5123.1.793.2023.1.AP. W uzasadnieniu wniosku skarżąca kasacyjnie podniosła, że mając na uwadze, że obowiązek zwrotu 34.990,31 zł orzeczony wobec niej decyzją Prezydenta Miasta Częstochowy, miał zostać zrealizowany do 31 grudnia 2023 r., zasadne jest wstrzymanie wykonania decyzji obu instancji. Wskazała na swoją i jej małżonka trudną sytuację majątkową i zdrowotną. Zrealizowanie nałożonego na nią obowiązku, a w szczególności jego zrealizowanie w drodze przymusu, skutkować będzie znacznym utrudnieniem, a wręcz uniemożliwieniem skarżącej i jej małżonkowi utrzymania się. Wykonanie decyzji skutkować będzie znacznym utrudnieniem życia skarżącej i jej małżonka. Nastąpi w tym przypadku istotne utrudnienie podejmowania przez nich dalszego niezbędnego leczenia, w tym uniemożliwi zakup niezbędnych leków, zagrażając istotnie ich zdrowiu. Mąż skarżącej jest osobą w podeszłym wieku, po chorobie nowotworowej, chorobach kręgosłupa i innych schorzeniach. Obecnie choruje na cukrzycę insulinoniezależną, niedoczynność tarczycy, nadciśnienie, przepuklinę pachwinową, rozrost gruczołu krokowego, zaburzenia korzeni i splotów nerwowych, zaćmę starczą, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa i wielostawowe. Schorzenia te generują konieczność ponoszenia kosztów leczenia. Pozbawienie ich środków finansowych umożliwiających zakup leków skutkować będzie narażeniem na niebezpieczeństwo ich życia i zdrowia. Wykonanie decyzji skutkować będzie popadnięciem przez skarżącą i jej małżonka w spiralę zadłużenia. Obecnie spoczywa na nich obowiązek spłaty kredytu, natomiast egzekucja kwoty objętej decyzjami uniemożliwi im uiszczanie właściwych rat. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, w okolicznościach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że w przypadku wykonania decyzji zajdzie istotne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżącej i jej małżonkowi, a także spowodowania po ich stronie trudnych do odwrócenia konsekwencji. Zgodnie z uchwałą NSA z 16.4.2007 r. I GPS 1/07 - w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania decyzji (k. 82-88v akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków [...] (art. 61 § 3 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej ppsa). Przepis ten stosuje się odpowiednio do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na podstawie art. 193 zdanie pierwsze ppsa.
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: 1) wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę; 2) uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 ppsa). W przypadku uwzględnienia skargi wstrzymanie wykonania aktu traci moc w dniu wydania wyroku, natomiast w sytuacji wyroku oddalającego skargę wstrzymanie to traci moc dopiero z dniem uprawomocnienia się tego wyroku. W przypadku oddalenia skargi w sprawie, w której wcześniej sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, nie ma konieczności ponownego zwracania się o wstrzymanie jej wykonania do czasu prawomocnego zakończenia sprawy. W przypadku wyroku uwzględniającego skargę zastosowanie znajdzie zasada wynikająca z art. 152 § 1 ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że - w świetle art. 61 § 4 i art. 61 § 6 ppsa w brzmieniu nadanym mu przez ustawę z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658) - skutki udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej przez organ (art. 61 § 2 ppsa) rozciągają się również na etap kasacyjny postępowania sądowego (postanowienia NSA z: 21.1.2016 r. II OSK 41/16, Legalis 1538620; 21.12.2021 r. II OSK 2695/21, Legalis 2695908; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 2023 r., Wyd. C.H. Beck 2023, s. 482, nb 14 do art. 61 ppsa).
Postanowieniem z 18 marca 2024 r. Sąd I instancji wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wobec klarownej i niebudzącej wątpliwości treści art. 61 § 6 pkt 2 ppsa wskazać trzeba, że w związku z oddaleniem skargi przez Sąd I instancji wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, pociągające za sobą rzeczywiste wstrzymanie również poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Częstochowy z 20 września 2023 r. nr SUŚ.5123.1.793.2023.1.AP, pozostaje w mocy do prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie. Skarżąca kasacyjnie nadal jest objęta ochroną tymczasową udzieloną postanowieniem z 18 marca 2024 r. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zawarty w skardze kasacyjnej, jest bezprzedmiotowy.
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (art. 161 § 1 pkt 3 ppsa). Przepis ten znajduje odpowiednie zastosowanie w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na podstawie art. 193 zd. pierwsze ppsa. Sytuację, w której Sąd I instancji wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, a następnie oddalił skargę, należy kwalifikować jako przyczynę bezprzedmiotowości wniosku o wstrzymanie wykonania tej samej decyzji zawartego w skardze kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w zw. z art. 193 zd. pierwsze ppsa, umorzył postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.