I OSK 2081/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne Województwa Mazowieckiego i Mazowieckiego Zarządu Dróg Wojewódzkich od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił ich skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Spór dotyczył wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia użytku gruntowego dla działki zajętej pod stację paliw, zlokalizowanej w pasie drogi wojewódzkiej. Skarżący argumentowali, że cały grunt powinien być oznaczony jako 'drogi' (dr), ponieważ stacja paliw służy obsłudze ruchu drogowego i stanowi część pasa drogowego. Kwestionowali również podstawy prawne dokonania aktualizacji ewidencji z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo (sygn. I OSK 1073/20) oraz analizując przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, uznał skargi kasacyjne za niezasadne. Sąd podkreślił, że definicja pasa drogowego obejmuje grunty, na których znajdują się droga oraz obiekty budowlane związane z obsługą ruchu, ale nie oznacza to automatycznego zaliczenia całego terenu zajętego przez stację paliw do użytku 'dr'. Analiza Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) wskazała, że stacje paliw klasyfikowane są jako budynki handlowo-usługowe, co uzasadnia zaliczenie gruntu pod nimi do użytku 'Bi' (inne tereny zabudowane). Sąd wyjaśnił również, że uchylenie niektórych przepisów rozporządzenia wykonawczego nie pozbawiło organów podstawy prawnej do aktualizacji ewidencji z urzędu na podstawie przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. W konsekwencji, NSA oddalił skargi kasacyjne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie klasyfikacji użytków gruntowych dla obiektów zlokalizowanych w pasach drogowych, interpretacja przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego dotyczących aktualizacji ewidencji, stosowanie przepisów technicznych dotyczących dróg.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym czasie. Interpretacja PKOB może ewoluować.
Zagadnienia prawne (3)
Czy grunt zajęty pod stację paliw, zlokalizowaną w pasie drogi publicznej, powinien być klasyfikowany jako użytek gruntowy 'drogi' (dr) czy 'inne tereny zabudowane' (Bi)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Część gruntu zajętego pod stację paliw, na której znajdują się budynek stacji, dystrybutory, urządzenia podziemne, podjazdy oraz parkingi, powinna być klasyfikowana jako użytek gruntowy 'Bi' (inne tereny zabudowane), a nie wyłącznie jako 'dr' (drogi).
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, które w załączniku nr 6 definiuje użytek 'drogi' oraz 'inne tereny zabudowane'. Analiza Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) wskazuje, że stacje paliw należą do budynków handlowo-usługowych, co uzasadnia ich klasyfikację jako 'Bi'. Definicja pasa drogowego nie obejmuje automatycznie całej infrastruktury stacji paliw jako użytku 'dr'.
Czy uchylenie przepisów § 46 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. pozbawiło organy podstawy prawnej do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków z urzędu na podstawie opracowań geodezyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchylenie tych przepisów nie pozbawiło organów podstawy prawnej, ponieważ aktualizacja z urzędu na podstawie opracowań geodezyjnych jest nadal uregulowana w art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c oraz ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że uchylenie przepisów rozporządzenia było dostosowaniem aktu wykonawczego do znowelizowanej ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z 2014 r., która w art. 24 ust. 2a i 2b precyzyjnie określa podstawy i tryb aktualizacji ewidencji, w tym z urzędu na podstawie dokumentacji geodezyjnej.
Czy przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, w tym dotyczące Miejsc Obsługi Podróżnych (MOP), miały zastosowanie do stacji paliw wybudowanej w 1997 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy tego rozporządzenia nie miały zastosowania, ponieważ stacja paliw została wybudowana przed wejściem w życie rozporządzenia, a ponadto nie spełniała definicji MOP w rozumieniu tego aktu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że rozporządzenie z 1999 r. nie stosuje się do inwestycji, dla których pozwolenie na budowę wydano przed jego wejściem w życie. Stacja paliw została wybudowana na podstawie pozwolenia z 1997 r. Ponadto, analiza przepisów technicznych i definicji MOP nie pozwalała na uznanie tej stacji za MOP w rozumieniu tego rozporządzenia.
Przepisy (9)
Główne
p.g.k. art. 20 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 24 § ust. 2a pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 24 § ust. 2b pkt 1 lit. h
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków § Załącznik nr 6, lp. 18 pkt 1
Do użytku gruntowego 'drogi' zalicza się grunty będące pasami drogowymi dróg publicznych i wewnętrznych.
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków § Załącznik nr 6, pkt 14
Do użytku gruntowego 'inne tereny zabudowane Bi' zalicza się grunty zajęte pod budynki i budowle inne niż mieszkalne i przemysłowe/magazynowe, zgodnie z PKOB.
Pomocnicze
u.d.p. art. 4 § pkt 1
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Definicja pasa drogowego.
u.d.p. art. 4 § pkt 2
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Definicja drogi.
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie
Nie miało zastosowania do stacji paliw wybudowanej przed jego wejściem w życie.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB)
Podstawa do klasyfikacji stacji paliw jako budynków handlowo-usługowych (klasa 1230).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Klasyfikacja gruntu zajętego pod stację paliw jako 'Bi' (inne tereny zabudowane) jest prawidłowa, ponieważ stacja paliw jest obiektem handlowo-usługowym, a nie wyłącznie elementem pasa drogowego. • Uchylenie przepisów rozporządzenia wykonawczego nie pozbawiło organów podstawy prawnej do aktualizacji ewidencji z urzędu na podstawie przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. • Przepisy dotyczące Miejsc Obsługi Podróżnych (MOP) z rozporządzenia z 1999 r. nie miały zastosowania do stacji paliw wybudowanej przed jego wejściem w życie.
Odrzucone argumenty
Cały grunt zajęty pod stację paliw powinien być klasyfikowany jako użytek 'drogi' (dr). • Brak podstawy prawnej do aktualizacji ewidencji z urzędu na podstawie opracowań geodezyjnych po uchyleniu § 46 ust. 1 i 2 rozporządzenia. • Naruszenie przepisów prawa procesowego poprzez nierozważenie całości sprawy i niezbadanie właściwie działalności organu.
Godne uwagi sformułowania
stacja paliw może być sytuowana na gruncie stanowiącym pas drogowy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych i takie sytuowanie nie powoduje zmiany użytku gruntowego o nazwie "drogi"; • stacja paliw zaliczane są do użytku gruntowego Bi. • brak podstawy prawnej, aby stację paliw wybudowaną w 1997 r. [...] traktować w sensie prawnym jako Miejsce Obsługi Podróżnych (MOP) w rozumieniu rozporządzenia z 2 marca 1999 r.
Skład orzekający
Elżbieta Kremer
sprawozdawca
Maria Grzymisławska-Cybulska
członek
Piotr Przybysz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie klasyfikacji użytków gruntowych dla obiektów zlokalizowanych w pasach drogowych, interpretacja przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego dotyczących aktualizacji ewidencji, stosowanie przepisów technicznych dotyczących dróg."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym czasie. Interpretacja PKOB może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznego problemu klasyfikacji gruntów, który może mieć znaczenie dla właścicieli nieruchomości i zarządców dróg. Wyjaśnia, jak rozróżnić pas drogowy od terenów zabudowanych w kontekście ewidencji gruntów.
“Czy stacja paliw w pasie drogowym to zawsze "droga"? NSA wyjaśnia zasady klasyfikacji gruntów.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.