I OSK 1980/23

I OSK 1980/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Niczyporuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Wa 2268/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-12-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono uzupełnienia wyroku
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku radcy prawnego A. M. o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt I OSK 1980/23 w sprawie ze skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 2268/22 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr KOC 4788/Sr/22 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku osłonowego postanawia: odmówić uzupełnienia wyroku.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej M. K. (dalej: Skarżąca kasacyjnie) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 2268/22 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej: Kolegium) z 10 sierpnia 2022 r. nr KOC 4788/Sr/22 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku osłonowego, wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt I OSK 1980/23 orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku, zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] z 30 czerwca 2022 r. nr 003191/DO/2022.
Pismem z 1 października 2024 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik Skarżącej kasacyjnie z urzędu - radca prawny A. M., wniosła o uzupełnienie ww. poprzez przyznanie od Kolegium na rzecz Skarżącej kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania z uwzględnieniem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które to koszty nie zostały uiszczone w całości ani w części.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 157 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Na podstawie § 2 tego przepisu wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie natomiast z art. 193 p.p.s.a. powyższe regulacje znajdują odpowiednie zastosowanie również w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że Skarżąca kasacyjnie zachowała termin do złożenia wniosku o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt I OSK 1980/23, jednakże wniosek ten nie zasługiwał na uwzględnienie.
Zauważyć trzeba, że przepis art. 209 p.p.s.a. nakłada na sąd obowiązek obligatoryjnego rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i 204, niemniej jednak art. 210 § 1 p.p.s.a. przewiduje, że strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. Co do zasady o zwrocie kosztów sąd orzeka zatem na wniosek strony.
Wyjątek od zasady działania na wniosek przy zasądzaniu zwrotu kosztów postępowania przewidziano w § 2 art. 210, gdy sąd z urzędu rozstrzyga o zwrocie kosztów, wydając niektóre z orzeczeń wymienionych w art. 209 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym, a strona nie jest reprezentowana przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego. Dotyczy to wyroków uwzględniających skargę (art. 145–151 p.p.s.a.), wydawanych w postępowaniu uproszczonym przez sąd pierwszej instancji (art. 119–121 p.p.s.a.), jak również wyroków wydawanych w postępowaniu kasacyjnym na posiedzeniu niejawnym w wypadkach, o których mowa w art. 182 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 210).
W przypadku zatem gdy strona działa bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, a na posiedzeniu niejawnym zostanie wydany wyrok uwzględniający skargę kasacyjną, rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania na jej rzecz nie wymaga złożenia wniosku we wskazanym zakresie, jeżeli zaś strona ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika, zwrot kosztów może nastąpić wyłącznie, gdy został złożony stosowny wniosek.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że Skarżąca kasacyjnie reprezentowana była przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego A. M., przy czym jak wynika z akt sprawy w żadnym piśmie procesowym złożonym zarówno na etapie postępowania toczącego się przed Sądem I instancji jak i przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie wystąpiła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Skarga kasacyjna zawiera wyłącznie wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, o nieprzeprowadzenie rozprawy oraz o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm prawem przepisanych, wskazując, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części.
Brak zatem było podstaw do uwzględnienia wniosku o uzupełnienie wyroku w zakresie kosztów postępowania i przyznanie od Kolegium na rzecz Skarżącej kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Odnosząc się natomiast do złożonego wniosku w zakresie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, nie zasługuje on również na uwzględnienie.
Zasady przyznawania wynagrodzenia wyznaczonemu profesjonalnemu pełnomocnikowi zostały uregulowane w art. 250 p.p.s.a. Wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków (§ 1). Przy czym wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej składa się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, co wprost wynika z art. 254 § 1 p.p.s.a.. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 sierpnia 2024 r. nie orzekł o zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pełnomocnikowi z urzędu, ponieważ wynagrodzenie należne pełnomocnikowi od Skarbu Państwa z tego tytułu przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach 258-261 p.p.s.a. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia związanego z udziałem w sprawie pełnomocnika skarżącego ustanowionego w ramach prawa pomocy, zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., podlega rozpoznaniu przez referendarza sądowego.
Z tych przyczyn również wniosek o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt I OSK 1980/23 w zakresie orzeczenia o kosztach pomocy prawnej udzielonej Skarżącej z urzędu, a nieopłaconej nawet w części nie mógł zostać uwzględniony.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 157 § 1 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji postanowienia.