Orzeczenie · 2025-01-09

I OSK 1957/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-09
NSAnieruchomościWysokansa
nieruchomościwywłaszczenieodszkodowaniebezczynność organuprzewlekłość postępowaniasądy administracyjneNSAWSAKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga kasacyjna została wniesiona przez Starostę O. od wyroku WSA w Warszawie, który stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, trwającego prawie 25 lat. WSA przyznał skarżącemu 10 000 zł zadośćuczynienia. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił zaskarżony wyrok w części, uznając za zasadny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. NSA wskazał na niekonsekwencję w uzasadnieniu WSA, który badał okres od 9 lutego 2022 r., ale jednocześnie oceniał całe 25-letnie postępowanie i przyznawał zadośćuczynienie, nie wyjaśniając jasno, który organ (Starosta czy Burmistrz) był odpowiedzialny za początkową bezczynność. NSA uznał, że uzasadnienie WSA nie pozwala na kontrolę instancyjną i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania administracyjnego, wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego (art. 141 § 4 p.p.s.a.), oraz oceny okresu trwania postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której doszło do wieloletniej bezczynności organu, a następnie do uchylenia wyroku WSA z powodu błędów proceduralnych w uzasadnieniu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uzasadnienie wyroku WSA, które opiera się na ocenie całego 25-letniego okresu postępowania, ale jednocześnie bada okres od konkretnej daty, jest wystarczające do kontroli instancyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA było niekonsekwentne i nie pozwalało na kontrolę instancyjną, co stanowi naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA wskazał na niekonsekwencję w uzasadnieniu WSA, który badał okres od 9 lutego 2022 r., ale jednocześnie oceniał całe 25-letnie postępowanie i przyznawał zadośćuczynienie, nie wyjaśniając jasno, który organ (Starosta czy Burmistrz) był odpowiedzialny za początkową bezczynność.

Czy sąd administracyjny może ocenić przewlekłość postępowania administracyjnego, biorąc pod uwagę okres sprzed przekazania sprawy innemu organowi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może brać pod uwagę cały obraz sprawy, ale musi to być jasno i konsekwentnie uzasadnione.

Uzasadnienie

NSA zwrócił uwagę, że WSA oceniał cały 25-letni okres postępowania, ale nie wyjaśnił wystarczająco, dlaczego okres sprzed przekazania sprawy Staroście miał znaczenie dla oceny jego przewlekłości i wysokości przyznanej sumy pieniężnej.

Czy przyznanie sumy pieniężnej skarżącemu w przypadku stwierdzenia przewlekłości postępowania administracyjnego jest uzasadnione, gdy organ ostatecznie wydał decyzję?

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może przyznać sumę pieniężną jako rekompensatę za długotrwałość postępowania i uchybienia organu, nawet jeśli sprawa została ostatecznie załatwiona.

Uzasadnienie

WSA przyznał 10 000 zł skarżącemu jako rekompensatę za długotrwałość postępowania (prawie 25 lat) i stwierdzone uchybienia organu, mimo wydania decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Wyrok WSA w Warszawie uchylono w części zaskarżonej przez Starostę O. i w tym zakresie sprawę przekazano do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku musi zawierać wszystkie wymagane elementy i umożliwiać kontrolę instancyjną. Brak tych elementów stanowi naruszenie tego przepisu.

p.p.s.a. art. 149 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy stwierdzenia bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy stwierdzenia, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy możliwości wymierzenia organowi grzywny lub przyznania stronie sumy pieniężnej.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości postępowania.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa.

k.p.a. art. 35

Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw.

k.p.a. art. 36 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe i niekonsekwentne uzasadnienie wyroku WSA, uniemożliwiające kontrolę instancyjną.

Godne uwagi sformułowania

niekonsekwencja stanowiska Sądu pierwszej instancji • uzasadnienie wyroku nie poddaje się kontroli instancyjnej • nie wyjaśniając jasno, który organ (Starosta czy Burmistrz) był odpowiedzialny za początkową bezczynność

Skład orzekający

Monika Nowicka

przewodniczący

Jolanta Rudnicka

sędzia

Anna Wesołowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania administracyjnego, wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego (art. 141 § 4 p.p.s.a.), oraz oceny okresu trwania postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której doszło do wieloletniej bezczynności organu, a następnie do uchylenia wyroku WSA z powodu błędów proceduralnych w uzasadnieniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak długo może trwać postępowanie administracyjne i jakie błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku sądu, nawet po wielu latach.

25 lat czekania na odszkodowanie i błąd sądu, który uchylił wyrok po latach batalii.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst