I OSK 1908/25Odszkodowanie nieruchomość droga zasiedzenie własność gminy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję Wojewody Śląskiego w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Skarżący E. P., J. W. i H. W. wnieśli skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego (art. 73 ust. 4 ustawy reformującej administrację publiczną w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP) poprzez niezastosowanie i pozbawienie ich własności bez odszkodowania, a także naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a.) poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organy administracyjne art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. (brak wyczerpującego materiału dowodowego, brak wniosku o akta cywilne) oraz art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z brakiem ustalenia przymiotu prawomocności decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że jest związany wcześniejszym wyrokiem NSA z dnia 30 lipca 2025 r. sygn. I OSK 2154/23, który uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA w tamtym wyroku przesądził, że z akt sprawy wynika, iż Gmina nabyła prawo własności działki z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. na podstawie ostatecznej decyzji komunalizacyjnej, a zatem brak podstaw do przyjęcia, aby zaniechanie ustalenia daty nabycia przez Skarb Państwa stanowiło uchybienie mające wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał również, że nabycie przez Skarb Państwa prawa własności w drodze zasiedzenia było podstawą dla decyzji komunalizacyjnej, ale dla prawidłowości decyzji komunalizacyjnej istotna jest data nabycia przez Gminę, a nie przez Skarb Państwa. Ponieważ w niniejszej sprawie ustalono, że działka stanowiła własność Gminy na dzień 31 grudnia 1998 r., kwestia zasiedzenia przez Skarb Państwa nie jest istotna. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. również uznano za niezasadne, wskazując, że skuteczne zarzucenie naruszenia wymaga wykazania braku logiki w rozumowaniu lub naruszenia zasad doświadczenia życiowego, czego w sprawie nie stwierdzono. Zarzut naruszenia prawa materialnego również okazał się bezzasadny w świetle prawomocnego ustalenia własności działki przez gminę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że kwestia zasiedzenia przez Skarb Państwa nie jest istotna dla ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, gdy nieruchomość stanowiła już własność gminy na dzień 31 grudnia 1998 r.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejęciem nieruchomości pod drogi publiczne i decyzjami komunalizacyjnymi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy brak ustalenia daty nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa w drodze zasiedzenia stanowi naruszenie prawa materialnego lub procesowego, mające wpływ na ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, gdy nieruchomość stanowiła już własność gminy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak ustalenia daty nabycia przez Skarb Państwa nie ma wpływu na wynik sprawy, jeśli nieruchomość stanowiła własność gminy na dzień 31 grudnia 1998 r.
Uzasadnienie
NSA, opierając się na wcześniejszym wyroku, stwierdził, że istotne jest, iż nieruchomość stanowiła własność gminy z dniem 27 maja 1990 r. na podstawie decyzji komunalizacyjnej. Data nabycia przez Skarb Państwa w drodze zasiedzenia była istotna dla wydania decyzji komunalizacyjnej, ale nie dla ustalenia odszkodowania w tej sprawie, która dotyczy zgodności z prawem decyzji odmawiającej odszkodowania.
Czy naruszenie przepisów postępowania (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i nierozpatrzenie akt cywilnych miało wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te nie zostały skutecznie podważone.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skuteczne zarzucenie naruszenia art. 80 k.p.a. wymaga wykazania braku logiki w rozumowaniu lub naruszenia zasad doświadczenia życiowego, a nie jedynie odmiennej oceny dowodów. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.
Czy brak ustalenia przymiotu prawomocności decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 11 czerwca 2019 r. stanowił zagadnienie wstępne, mające wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustalenia WSA w tym zakresie nie zostały skutecznie podważone.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do ustaleń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które nie zostały skutecznie podważone przez skarżących kasacyjnie.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (16)
Główne
ustawa reformująca administrację publiczną art. 73 § ust. 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
Konstytucja RP art. 21 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 179a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193 § zdanie pierwsze
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego (art. 73 ust. 4 ustawy reformującej administrację publiczną w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP) poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji oddalenie skargi, co skutkowało pozbawieniem skarżącego własności bez ustalenia i wypłacenia odszkodowania, a przy tym pominięcie celu regulacji wskazanej w art. 73 ust. 4 ustawy reformującej, jakim jest zapewnienie odszkodowania właścicielom nieruchomości przejętych na drogi publiczne. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a.) poprzez niedostrzeżenie przez Sąd naruszenia przez organy administracyjne art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., tj. brak zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia w całości materiału dowodowego, brak zwrócenia się o akta cywilne I Ns 877/09 Sądu Rejonowego w B. , a w konsekwencji brak weryfikacji przez Sąd treści wydanego postanowienia, okoliczności zasiedzenia nieruchomości, twierdzeń wskazanych przez organ, co skutkowało nieprawidłową kontrolą wydanych decyzji administracyjnych. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a.) poprzez niedostrzeżenie przez Sąd naruszenia przez organy administracyjne art. 77 § 1 i art. […]
Godne uwagi sformułowania
Sąd pozostaje związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 lipca 2025 r. sygn. I OSK 2154/23 • Nabycie przez Skarb Państwa prawa własności spornej nieruchomości w drodze zasiedzenia stało się następnie podstawą dla wydania decyzji komunalizacyjnej • Niniejsza sprawa dotyczy zgodności z prawem decyzji odmawiającej ustalenia odszkodowania za działkę nr [...] w trybie art. 73 ustawy. • Skuteczne zarzucenie naruszenia przepisu art. 80 k.p.a. wymaga wykazania, że uchybiono zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego.
Skład orzekający
Jolanta Rudnicka
przewodniczący
Maria Grzymisławska-Cybulska
sprawozdawca
Monika Nowicka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że kwestia zasiedzenia przez Skarb Państwa nie jest istotna dla ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, gdy nieruchomość stanowiła już własność gminy na dzień 31 grudnia 1998 r."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejęciem nieruchomości pod drogi publiczne i decyzjami komunalizacyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, co jest tematem budzącym zainteresowanie właścicieli. Kluczowe jest rozstrzygnięcie dotyczące istotności zasiedzenia przez Skarb Państwa w kontekście własności gminy.
“Czy zasiedzenie przez państwo unieważnia odszkodowanie za drogę? NSA wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.