I OSK 1615/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-11-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-09-03 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Agnieszka Miernik Maciej Dybowski /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Niczyporuk Symbol z opisem 6079 Inne o symbolu podstawowym 607 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II SA/Gd 788/20 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2021-04-27 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 256 art. 58 § 1 i 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2020 poz 65 art. 78 ust. 2 w zw. z art. 80 ust. 1 i 2 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant starszy inspektor sądowy Kamil Wertyński po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] "P." sp. z o.o. z siedzibą w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Gd 788/20 w sprawie ze skargi [...] "P." sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 5 sierpnia 2020 r. nr SKO.430.27.2020 w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 788/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę [...] "P." Spółki z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w L. (dalej skarżąca, Spółka, skarżąca kasacyjnie) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku (dalej Kolegium) z dnia 5 sierpnia 2020 r. nr SKO.430.27.2020 (dalej postanowienie z 5 sierpnia 2020 r.) w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona (k. 32, 44-47v akt sądowych). Skargę kasacyjną wywiodło [...] "P." Spółka z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w L., reprezentowana przez r. pr. T.L., zaskarżając wyrok II SA/Gd 788/20 w całości, zarzucając wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 58 § 1 i 2 kpa w zw. z art. 79 ust. 7 ustawy [z dnia 21 sierpnia 1997 r.] o gospodarce nieruchomościami [Dz. U. z 2020 r. poz. 65 zm. poz. 284, 782, dalej ugn - uw. NSA] przez oddalenie skargi oraz nieuchylenie zaskarżonego postanowienia, a tym samym wadliwą kontrolę przepisów postępowania administracyjnego zastosowanych przez organ w przedmiotowej sprawie, podczas gdy w przedmiotowej sprawie, wbrew odmiennej ocenie Sądu oraz organu, zaistniały przesłanki do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że dokonana pismem Wójta Gminy K. z 10 grudnia 2018 r. aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości jest nieuzasadniona; 2. art. 151 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 199 § 1 pkt 3 w zw. z art. 365 § 1 kpc przez oddalenie skargi oraz nieuchylenie zaskarżonego postanowienia, a tym samym wadliwą kontrolę przepisów zastosowanych przez organ w przedmiotowej sprawie, co miało miejsce z uwagi na pominięcie, że art. 365 § 1 kpc znajduje zastosowanie również wobec organów administracji publicznej i sądów administracyjnych, zatem prawomocne postanowienie z dnia 29 listopada 2019 r. sygn. akt I C 310/19 (dalej postanowienie I C 310/19) Sądu Rejonowego w M. odrzucające pozew - wiąże także inne sądy, jak i organ, który wydał zaskarżone postanowienie, wobec czego prawomocne rozstrzygnięcie Sądu o odrzuceniu pozwu (wniosku z 15 stycznia 2019 r. o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości jest nieuzasadniona), z uwagi na jego skierowanie przeciwko Wójtowi, a nie przeciwko Gminie, jest wiążące także w przedmiotowej sprawie, i wyklucza twierdzenia organu oraz Sądu, że pozew (wniosek z 15 stycznia 2019 r.), został skierowany przeciwko Gminie; 3. art. 151 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 58 § 2 kpa w zw. z art. 365 § 1 kpc a contrario - przez oddalenie skargi oraz nieuchylenie zaskarżonego postanowienia i tym samym wadliwą kontrolę przepisów postępowania administracyjnego zastosowanych przez organ w przedmiotowej sprawie, przez nieuwzględnienie, że zgodnie z art. 365 § 1 kpc a contrario nieprawomocne orzeczenia sądów powszechnych nie wiążą żadnych podmiotów (w tym stron), zatem dzień dowiedzenia się przez skarżącą o nieprawomocnym postanowieniu z 29 listopada 2019 r. sygn. akt I C 310/19 Sądu Rejonowego w M. o odrzuceniu pozwu, nie jest dniem, od którego biegł termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (jak niesłusznie wskazał organ), co doprowadziło do błędnego uznania przez organ, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie. Skarżąca kasacyjnie wniosła o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych i opłat[y] skarbowej od pełnomocnictwa; w razie uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie - 30 dni - postanowienia o przywróceniu terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona; zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa; rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie postawionych zarzutów (k. 51-65 akt sądowych). Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 183 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 .10.2009 r. I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1, dalej uchwała I OPS 10/09). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Według art. 193 zdanie drugie ppsa, w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zd. pierwsze ppsa. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź do oceny zarzutów skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie istotą sporu jest zasadność odmowy przywrócenia terminu do złożenia przez Spółkę kolejnego wniosku - z 28 maja 2020 r. - o ustalenie, że dokonana pismem z dnia 10 grudnia 2018 r. nr RŚ.6843.1.2018.ŁS (dalej pismo z 10 grudnia 2018 r.) aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowych stanowiących działki nr [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni 11,1098 ha (dalej Nieruchomości) położonych w obrębie ewidencyjnym B., stanowiących własność Gminy K., jest nieuzasadniona [k. 44-44v, 34-42, 14-15 akt Kolegium; nowy wniosek o ustalenie z 28 maja 2020 r. w błędnie nieponumerowanej części akt Kolegium]. Zarzuty naruszenia wskazanych jako normy odniesienia art. 151 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w związku ze wskazanymi normami dopełnienia: art. 58 § 1 i 2 kpa w zw. z art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2020 r. poz. 65 zm. poz. 284, 782); art. 199 § 1 pkt 3 w zw. z art. 365 § 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. z 2019 r. poz. 1460 ze zm., dalej kpc) i art. 58 § 2 kpa w zw. z art. 365 § 1 kpc a contrario, okazały się niezasadne. Użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Wniosek składa się za pośrednictwem właściwego organu (art. 78 ust. 2 ugn). Wniosek, o którym mowa w ust. 2, składa się przeciwko właścicielowi nieruchomości. Ciężar dowodu, że istnieją przesłanki aktualizacji opłaty rocznej, spoczywa na właściwym organie (art. 78 ust. 3 ugn). Od orzeczenia kolegium właściwy organ lub użytkownik wieczysty mogą wnieść sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości (art. 80 ust. 1 ugn). W razie wniesienia sprzeciwu w terminie, orzeczenie traci moc, nawet gdy sprzeciw odnosi się tylko do części orzeczenia (art. 80 ust. 3 ugn). W konsekwencji sąd powszechny rozpoznaje sprzeciw jako pozew o ustalenie w trybie art. 189 kpc (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 25.5.2016 r. I ACa 1154/15, Lex 2137026). Podlega on badaniu pod względem wymogów formalnych jakie pozew winien zgodnie z art. 187 § 1 kpc spełniać, w związku z tym do pozwu takiego zastosowanie znajdzie art. 199 kpc. Orzeczeniem z dnia 28 lutego 2019 r. nr SKO.430.45.2019 (dalej orzeczenie z 28 lutego 2019 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku na podstawie art. 77 ust. 1 i 3, art. 79 ust. 3 i art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2018 r. poz. 2204, zm. z 2017 r. poz. 1509; z 2018 r. poz. 2348; z 2019 r. poz. 270, dalej ugn) oddaliło wniosek Spółki z 15 stycznia 2019 r. o ustalenie, że aktualizacja opłaty w związku z wypowiedzeniem pismem z 10 grudnia 2018 r. przez Wójta Gminy K. dotychczasowej opłaty rocznej za Nieruchomości oddane Spółce w użytkowanie wieczyste, stanowiące własność Gminy K., i ustaleniem nowej wysokości opłat jest nieuzasadniona w ustalonej wysokości [k. 14-15 akt Kolegium]. Orzeczenie z 28 lutego 2019 r. wraz z pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu w terminie 14 dni od dnia doręczenia, co będzie równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do Sądu Rejonowego, doręczono profesjonalnemu pełnomocnikowi Spółki 27 marca 2019 r. Dnia 8 kwietnia 2019 r. Spółka wniosła sprzeciw od orzeczenia z 28 lutego 2019 r. [k. 17, 21 akt Kolegium; sprzeciw w błędnie nieponumerowanej części akt Kolegium]. Postanowieniem z 29 listopada 2019 r. sygn. akt I C 310/19 Sąd Rejonowy w M. na podstawie art. 80 ugn i art. 199 § 1 pkt 3 kpc odrzucił pozew. W uzasadnieniu Sąd Rejonowy podniósł, że w przedmiotowym postępowaniu o ustalenie opłaty z tytułu użytkowania wieczystego Nieruchomości, wskazany jako pozwany przez powoda Wójt Gminy K.’, nie ma zdolności sądowej. Zdolność taką ma "Skarb Państwa - Gmina K.’" winno być "Gmina K.’" - uw. NSA]. Postanowieniem z 31 marca 2020 r. sygn. akt IV Cz 83/20 Sąd Okręgowy w Słupsku oddalił zażalenie Spółki na postanowienie I C 310/19 [w błędnie nieponumerowanej części akt Kolegium]. Sąd I instancji słusznie przyjął, że to, że Sąd Rejonowy trafnie odrzucił pozew z 15 stycznia 2019 r., w żadnym stopniu nie przemawiało za przywróceniem terminu do złożenia przez Spółkę drugiego wniosku (z 28 maja 2020 r.) o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego była nieuzasadniona. W orzecznictwie Sądu Najwyższego i Sądów administracyjnych oraz w piśmiennictwie przyjmuje się, że wypowiedzenie wysokości dotychczasowej opłaty rocznej (aktualizacja) ma charakter czynności materialnoprawnej. Przedmiotowe oświadczenie woli składane jest zawsze w imieniu właściciela przez organ upoważniony do jego reprezentacji, tzn. [...] organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego reprezentujący daną jednostkę samorządu terytorialnego. Stroną stosunku użytkowania jest właściciel - osoba prawna, która jest w konkretnym przypadku Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego. Te podmioty mają zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych. Oświadczenia woli w imieniu tych osób prawnych składają organy uprawnione do ich reprezentacji. Z tych względów wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo uzasadniona w innej wysokości, winien być złożony przeciwko właścicielowi (Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego), nie zaś przeciwko organowi reprezentującemu właściciela (staroście, [...] wójtowi [...]. Nie budzi wątpliwości, że wypowiedzenia dokonuje właściciel, gdyż w stosunkach cywilnoprawnych to on ma zdolność do czynności prawnych [...]. Błędne oznaczenie podmiotu, przeciwko któremu kieruje się wniosek, przez wskazanie organu osoby prawnej zamiast tej osoby (właściciela), w konsekwencji wywoła negatywne skutki dla użytkownika wieczystego. Zgodnie z art. 80 ust. 2 ugn, w przypadku wniesienia sprzeciwu od orzeczenia SKO, wniosek, o którym mowa w art. 78 ust. 2 ugn, zastępuje pozew. Błędne oznaczenie podmiotu w pierwotnym wniosku wywoła ten skutek, że powództwo wniesione na skutek złożenia sprzeciwu winno zostać odrzucone z uwagi na pierwotny nieusuwalny brak zdolności sądowej (uchwała SN z 19.4.2001 r. III CZP 10/01, OSNC 2001/10/147; postanowienia SN z: 3.10.2002 r. I CKN 448/02, OSP 2003/7-8/99; 17.11.2005 r. IV CK 315/05; 15.5.2009 r. II CSK 681/08; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 13.10.2011 r. VI ACa 255/11, aprobowane przez A. Prusaczyka w: J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, C.H. Beck 2023, s. 324-327, nb 13-15; s. 341-342, nb 2. Uchybienie, zarówno przez właściciela nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste, który wypowiedział wysokość opłaty rocznej, jak i przez użytkownika wieczystego, terminowi 4 dni do wniesienia sprzeciwu od orzeczenia SKO, powoduje odrzucenie sprzeciwu (art. 199 § 1 pkt 1 kpc; uchwała SN z 13.3.2020 r. III CZP 44/19, OSNC 2020/11/19 wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 18.2.2019 r. VI ACa 5/19, aprobowane przez E. Bończak-Kucharczyk, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Wolters Kluwer 2023, s. 611-612, uw. 1 i 2 do art. 80). Pismem z 28 maja 2020 r. Spółka wniosła po raz wtóry o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, dokonana pismem Wójta Gminy K. z 10 grudnia 2018 r. jest nieuzasadniona (dalej wniosek z 28 maja 2020 r.) wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. We wniosku z 28 maja 2020 r. o przywrócenie terminu wskazano, że w związku ze sprzeciwem sprawa została przekazana Sądowi Rejonowemu, który postanowieniem z 29 listopada 2019 r. pozew odrzucił jako wniesiony nie przeciwko właścicielowi - Gminie, a przeciwko Wójtowi Gminy. W dniu 21 maja 2020 r. skarżąca otrzymała informację o oddaleniu postanowieniem z 31 marca 2020 r. Sądu Okręgowego zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego, bowiem nie doszło do skutecznego zainicjowania postępowania o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona, gdyż nie złożono wniosku przeciwko właścicielowi nieruchomości. W związku z powyższym Spółka złożyła - 28 maja 2020 r. - nowy wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, skierowany przeciwko Gminie. Oba wnioski: z 15 stycznia 2019 r. i 28 maja 2020 r., różnią się oznaczeniem stron przeciwnych i treścią (k. 34-42 akt Kolegium i w błędnie nieponumerowanej części akt Kolegium - uw. NSA). Sąd I instancji trafnie uznał, że Kolegium postanowieniem z 5 sierpnia 2020 r. prawidłowo odmówiło skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona, bowiem taki wniosek - z 15 stycznia 2019 r. - został już merytorycznie rozpoznany. Odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 kpc nie może stanowić przesłanki do przywrócenia terminu do złożenia kolejnego wniosku z art. 78 ust. 2 ugn. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 151 ppsa w zw. z art. 58 § 1 i 2 kpa warto przypomnieć, że w razie uchybienia terminowi należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Z regulacji art. 58 kpa wynika, że są cztery przesłanki przewrócenia terminu w postępowaniu administracyjnym, które muszą wystąpić łącznie, tj.: brak winy zainteresowanego w uchybieniu terminu; wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu; dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie czynności, dla której ustanowiono przywracalny termin. W konsekwencji, prawidłowa jest konkluzja Sądu I instancji, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia kolejnego wniosku z 28 maja 2020 r., o którym mowa w art. 78 ust. 2 ugn. Tym samym nie została spełniona przesłanka z art. 58 § 1 kpa do przywrócenia terminu. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną i podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. O braku winy można mówić wówczas, gdy pomimo podjęcia działań ze starannością, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o własne interesy, strona nie była w stanie dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z brakiem winy mamy do czynienia jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z 2.10.2002 r. V SA 793/02, cbosa), co w okolicznościach tej sprawy nie miało miejsca. Zaniedbanie polegające na błędnym wskazaniu organu (Wójta Gminy K.), zamiast - prawidłowo - właściciela nieruchomości (Gminy K.) w sprzeciwie do sądu powszechnego wyklucza możliwość skutecznego powoływania się na brak winy w dochowaniu terminu do dokonania czynności. Niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu (postanowienie NSA z 10.2. 2000 r. SA/Sz 1117/99), tym bardziej że Spółka była w niniejszym postępowaniu reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie r. pr. J.B. (pełnomocnictwo k. 21 akt Kolegium). Art. 78 ust. 2 ugn wyraźnie stanowi, że wniosek składa się za pośrednictwem "właściwego organu". Stroną umowy użytkowania wieczystego nieruchomości jest właściciel, a nie reprezentujący go organ, gdyż zarówno Skarb Państwa, jak i jednostki samorządu terytorialnego jako osoby prawne mają zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych. Zatem wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości, winien być złożony przeciwko właścicielowi (Skarbowi Państwa lub konkretnej jednostce samorządu terytorialnego - in casu Gminie K.), a nie przeciwko organowi reprezentującemu właściciela - Wójtowi Gminy K. (E. Bończak-Kucharczyk – op. cit., s. 613-614, uw. 4 do art. 80). Chybiony jest też zarzut skargi kasacyjnej niewłaściwego zastosowania art. 79 ust. 7 ugn. Art. 79 ust. 7 ugn wymienia te rodzaje przepisów kpa, które mają odpowiednie zastosowanie, ale w postępowaniu dotyczącym wniosku o ustalenie wysokości opłaty za użytkowanie wieczyste. Rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu rozstrzygane jest postanowieniem (art. 59 § 1 kpa). Postanowienie to jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 ppsa, bowiem kończy postępowanie wpadkowe, jakim jest rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu, a ponieważ jest wydane przez samorządowe kolegium odwoławcze, to nie służy na nie zażalenie (również z mocy art. 79 ust. 7 ugn). Pogląd ten jest powszechnie prezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (wyroki NSA z: 11.7.2007 r. I OSK 1141/06; 17.5.2010 r. I OSK 1008/09). W konsekwencji na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego służy skarga do sądu administracyjnego. Nie uzasadnia uchylenia wyroku I instancji zarzut naruszenia art. 356 § 1 kpc, zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Tezy stawiane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej stoją w sprzeczności z postanowieniem I C 310/19 Sądu Rejonowego, który postanowieniem z 29 listopada 2019 r. pozew odrzucił jako wniesiony nie przeciwko właścicielowi - Gminie, a przeciwko Wójtowi Gminy. W dniu 21 maja 2020 r. skarżąca otrzymała informację o oddaleniu przez Sąd Okręgowy postanowieniem z 31 marca 2020 r. IV Cz 83/20 zażalenia na postanowienie I C 310/19 Sądu Rejonowego, bowiem nie doszło do skutecznego zainicjowania postępowania o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona, gdyż nie złożono wniosku przeciwko właścicielowi nieruchomości. W związku z powyższym Spółka - 28 maja 2020 r. - złożyła nowy wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, skierowany przeciwko Gminie. Takie stanowisko Spółki, prezentowane w skardze kasacyjnej, narusza art. 365 § 1 kpc. Ustawodawca nie stworzył możliwości ponownego wystąpienia z wnioskiem na podstawie art. 78 ust. 2 ugn, gdy doszło do prawomocnego zakończenia postępowania zainicjowanego wnioskiem z 15 stycznia 2019 r., zastępującego pozew (art. 80 ust. 2 ugn), gdy pozew ten został prawomocnie odrzucony na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 kpc. Sąd I instancji zasadnie uznał, że okoliczności, które powołuje Spółka, nie spełniają przesłanek przywrócenia terminu. Sąd I instancji prawidłowo przeprowadził sądowoadministracyjną kontrolę zaskarżonego postanowienia uznając, że Kolegium należycie oceniło zgromadzone w sprawie dowody, wyprowadzając z nich trafne wnioski. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa oddalił skargę kasacyjną.
Pełny tekst orzeczenia
I OSK 1615/21
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.