Orzeczenie · 2026-04-10

I OSK 1576/24Oddalenie skargi kasacyjnej w sprawie egzekucji nieruchomości 2

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2026-04-10

NSAAdministracyjneWysokansa

egzekucja administracyjnanieruchomościnakaz wydaniaskarga kasacyjnapostępowanie egzekucyjnetytuł wykonawczywady decyzjiinteres społecznydrogi publiczne

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji administracyjnej nakazu wydania nieruchomości. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego i niedopuszczalności egzekucji. Wskazywał na wewnętrzną sprzeczność decyzji Wojewody Pomorskiego, która stanowiła podstawę tytułu wykonawczego, oraz na niezgodność projektowanej inwestycji drogowej z prawem i sztuką budowlaną, co miało czynić egzekucję niedopuszczalną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że postępowanie egzekucyjne ma na celu wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji administracyjnej, a zarzuty w sprawie egzekucji służą zapewnieniu prawidłowego jej przebiegu, a nie podważaniu zasadności samej decyzji. Organ egzekucyjny i wierzyciel nie są uprawnieni do badania zasadności nałożonego obowiązku w ramach rozpoznawania zarzutów, jeśli nie wynika to wprost z przepisów. Sąd wskazał, że zarzuty dotyczące wadliwości decyzji stanowiącej podstawę egzekucji, w tym jej wewnętrznej sprzeczności, nie mogły być skutecznie podniesione w postępowaniu egzekucyjnym, a skarżący nie powołał odpowiednich podstaw prawnych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Ponadto, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów ustawy o przygotowaniu inwestycji drogowych nie mogły być uwzględnione, gdyż wykraczały poza zakres sprawy rozpoznanej przez organy niższych instancji. Sąd zaznaczył, że zarzuty z art. 33 § 2 pkt 2 lit. a) i c) u.p.e.a. nie były przedmiotem rozpoznania przez wierzyciela i organ odwoławczy, a zarzuty dotyczące art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. i art. 29 § 1 u.p.e.a. były skierowane do organu egzekucyjnego, a nie do wierzyciela, który rozpatrywał zarzuty. W konsekwencji, NSA uznał skargę kasacyjną za niezasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ograniczenia podnoszenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności dotyczące kwestionowania zasadności decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym były rozpatrywane przez wierzyciela, a nie organ egzekucyjny.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzuty dotyczące wadliwości decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące zasadności decyzji administracyjnej nie mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu egzekucyjnym, a organ egzekucyjny i wierzyciel nie są władni badać prawidłowości tytułu wykonawczego w szerszym zakresie niż przewidują to przepisy.

Uzasadnienie

Postępowanie egzekucyjne służy wykonaniu obowiązku wynikającego z decyzji, a zarzuty w sprawie egzekucji mają na celu zapewnienie prawidłowego jej przebiegu, a nie podważanie zasadności samej decyzji. Organ egzekucyjny i wierzyciel nie są uprawnieni do badania zasadności nałożonego obowiązku w ramach rozpoznawania zarzutów, chyba że wynika to wprost z przepisów.

Czy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów ustawy o przygotowaniu inwestycji drogowych mogą być uwzględnione w skardze kasacyjnej, jeśli nie były przedmiotem rozpoznania przez organy niższych instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty wykraczające poza zakres sprawy rozpoznanej przez organy niższych instancji nie mogą być uwzględnione w skardze kasacyjnej.

Uzasadnienie

Granice sprawy rozpoznanej przez organy egzekucyjne i sądy niższych instancji determinują zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarzuty podniesione po raz pierwszy w skardze do Sądu I instancji, a nie rozpoznane przez wierzyciela i organ odwoławczy, wykraczają poza te granice.

Czy wewnętrzna sprzeczność decyzji administracyjnej stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. lub niedopuszczalności egzekucji na podstawie art. 29 § 1 u.p.e.a. w sytuacji, gdy zarzuty rozpatrywał wierzyciel, a nie organ egzekucyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ adresatem tych przepisów jest organ egzekucyjny, a nie wierzyciel, który rozpatrywał zarzuty.

Uzasadnienie

Przepisy art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. (umorzenie postępowania egzekucyjnego) i art. 29 § 1 u.p.e.a. (badanie tytułu wykonawczego) dotyczą organu egzekucyjnego. W sytuacji, gdy zarzuty rozpatrywał wierzyciel, który nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym, nie mógł on naruszyć tych przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucono skargę

Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (21)

Główne

u.p.e.a. art. 29 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 2 lit. a i c

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych art. 11 f § ust. 1 pkt 8 lit. a

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych art. 23

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 59 § § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 141 § § 4