I OSK 1488/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. Ś.-Z. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Przedmiotem sporu był wpis Skarbu Państwa jako właściciela nieruchomości, która została wywłaszczona w 1981 roku na mocy decyzji Naczelnika Dzielnicy W.-O., utrzymanej w mocy przez Prezydenta m.st. W. Skarżący twierdził, że posiada tytuł prawny do nieruchomości, powołując się na postanowienia o nabyciu spadku i zaświadczenia ze zbioru dokumentów. Występował o sprostowanie ewidencji gruntów i unieważnienie wpisu Skarbu Państwa. Organy administracji odmawiały uwzględnienia jego wniosków, wskazując, że decyzja wywłaszczeniowa nie została wzruszona, a skarżący nie legitymuje się tytułem prawnym do nieruchomości. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że decyzja wywłaszczeniowa pozostaje w mocy, a nieruchomość nie weszła w skład spadku po A. S., ponieważ nie był on już jej właścicielem w chwili śmierci. Sąd uznał również, że kwestia zwrotu nieruchomości jest przedmiotem odrębnego postępowania i że przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami z 1998 r. nie miały zastosowania. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że zapisy w ewidencji gruntów mają charakter techniczno-deklaratoryjny i nie mogą rozstrzygać sporów o własność. Ponieważ decyzja wywłaszczeniowa nie została prawomocnie podważona, a skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających jego tytuł prawny do nieruchomości, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących ewidencji gruntów, charakteru deklaratoryjnego wpisów oraz skutków prawnych decyzji wywłaszczeniowych, które nie zostały wzruszone.
Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia nieruchomości i późniejszych prób zmiany wpisu w ewidencji gruntów. Interpretacja przepisów o zwrocie nieruchomości może być odmienna w zależności od stanu prawnego w danym okresie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wpis Skarbu Państwa jako właściciela wywłaszczonej nieruchomości w ewidencji gruntów może zostać unieważniony, jeśli decyzja wywłaszczeniowa nie została wzruszona, a poprzedni właściciel nie posiada tytułu prawnego do gruntu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wpis Skarbu Państwa nie może zostać unieważniony, jeśli decyzja wywłaszczeniowa pozostaje w obrocie prawnym, a poprzedni właściciel nie wykazał swojego tytułu prawnego do nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja wywłaszczeniowa z 1981 r. pozostaje w mocy, a skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających jego tytuł prawny do nieruchomości. Zapisy w ewidencji gruntów mają charakter deklaratoryjny i nie mogą rozstrzygać sporów o własność.
Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd I instancji, polegające na niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a., może stanowić podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd I instancji prawidłowo przedstawił stan sprawy, zarzuty, stanowiska stron i podstawę prawną rozstrzygnięcia, a zarzuty skargi kasacyjnej są chybione.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA prawidłowo rozpoznał skargę na decyzję organu II instancji, nie badając legalności decyzji Wojewody, która została wyeliminowana z obrotu prawnego. Uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.w.n. art. 1,2,3,7,8,21,22,23,55
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości
Pomocnicze
u.p.g.k. art. 20 § ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1
Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Ewidencja gruntów stanowi zasób informacji dotyczących m.in. powierzchni gruntów oraz ich właścicieli.
u.p.g.k. art. 23
Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Informacje dotyczące zmian uprawnień właścicielskich są wprowadzane na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych, orzeczeń sądów oraz aktów notarialnych.
r.e.g.b. art. 46 § ust. 2 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Zmiany w ewidencji gruntów wpisuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych.
r.e.g.b. art. 10
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków
r.e.g.b. art. 11
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138
Kodeks postępowania administracyjnego
u.g.w.n.
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Regulowała kwestie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, które stały się zbędne.
u.g.n. art. 137
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepisy tej ustawy weszły w życie z dniem 1 stycznia 1998r. i nie mogły mieć zastosowania w niniejszej sprawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja wywłaszczeniowa pozostaje w obrocie prawnym i nie została wzruszona. • Skarżący nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości. • Zapisy w ewidencji gruntów mają charakter deklaratoryjny i nie rozstrzygają sporów o własność. • WSA prawidłowo rozpoznał skargę, a jego uzasadnienie spełniało wymogi formalne.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez WSA (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez niezastosowanie przepisu i brak wyjaśnienia przesłanek. • Decyzja Wojewódzkiego Inspektora stanowiła fikcję postępowania odwoławczego. • Nieruchomość powinna być zwrócona skarżącemu od 1988 r. z powodu niezrealizowania celu wywłaszczenia.
Godne uwagi sformułowania
Zapisy w ewidencji gruntów mają jedynie charakter techniczno-deklaratoryjny. • Rejestr odzwierciedla aktualny stan prawny nieruchomości, co oznacza, iż ma charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny. • Nie może zatem rozstrzygać sporów co do prawa własności gruntu, ani nadawać prawa własności do nieruchomości. • Poprzez żądanie wprowadzenia zmiany bądź - jak w niniejszym przypadku - unieważnienia zmiany w rejestrze, nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich.
Skład orzekający
Marek Stojanowski
przewodniczący sprawozdawca
Irena Kamińska
członek
Roman Ciąglewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ewidencji gruntów, charakteru deklaratoryjnego wpisów oraz skutków prawnych decyzji wywłaszczeniowych, które nie zostały wzruszone."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia nieruchomości i późniejszych prób zmiany wpisu w ewidencji gruntów. Interpretacja przepisów o zwrocie nieruchomości może być odmienna w zależności od stanu prawnego w danym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii własności nieruchomości i roli ewidencji gruntów, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym. Choć stan faktyczny jest złożony, rozstrzygnięcie opiera się na utrwalonych zasadach interpretacji.
“Ewidencja gruntów to nie dowód własności – jak wywłaszczona nieruchomość pozostała własnością Skarbu Państwa mimo upływu lat.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.