I OSK 1408/24

I OSK 1408/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Iwona Bogucka
Mariola Kowalska /sprawozdawca/
Piotr Przybysz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Gl 1888/23 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2024-03-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 134 § 1, art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 80, 7, 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
art. 34 § 2 pkt 3 lit. a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Mariola Kowalska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 1888/23 w sprawie ze skargi A.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 22 września 2023 r., nr SKO.GN/41.8/311/2022/19104 w przedmiocie niedopuszczalności zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej dotyczącej należności z tytułu dodatkowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 20 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 1888/23, oddalił skargę A.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 22 września 2023 r., nr SKO.GN/41.8/311/2022/19104, w przedmiocie niedopuszczalności zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej dotyczącej należności z tytułu dodatkowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł A.M. (dalej: skarżący kasacyjnie, skarżący), zastępowany przez adwokata, zaskarżając wyrok w całości i opierając – na postawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej – p.p.s.a. – skargę na następujących podstawach kasacyjnych:
1. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 ust. 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. oraz w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez powielenie błędnych ustaleń faktycznych organu jakoby zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej zostały rozpoznane postanowieniem SKO z 25 maja 2022 r. (znak: SKO.GN/41.8/138/2022/7084), przez co stwierdzenie niedopuszczalności zarzutów przez Prezydenta Miasta S. było zasadne,
2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 34 § 2 pkt 3 lit. a u.p.e.a. w zw. z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. skutkujące uznaniem, iż obowiązek podlegający egzekucji nie uległ wygaśnięciu z uwagi na przedawnienie egzekwowanej należności.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie, zrzekając się rozprawy, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych.
Z daleko posuniętej ostrożności procesowej, ewentualnie, w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a., skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie skargi kasacyjnej, w pełni podzielając stanowisko wyrażone w zaskarżonym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.), dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, albowiem skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a organ nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. Dlatego też rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W sprawie niniejszej nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności postępowania określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny, przy rozpoznaniu sprawy, związany jest granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
Pomimo powołania przez autora skargi kasacyjnej obu podstaw skargi kasacyjnej, tj. art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., to jednak z treści pkt 1 i 2 petitum tej skargi wynika, że zarzuty sprowadzają się wyłącznie do naruszenia przepisów postępowania, czyli pkt 2 art. 174 p.p.s.a.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W rozpoznawanej sprawie skarżący kasacyjnie twierdzi, że Sąd I instancji nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) w zw. z art. 33 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r., poz. 479 ze zm.), dalej – u.p.e.a.
Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić, albowiem z analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika jasno, że Sąd Wojewódzki ustosunkował się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, w tym też do zarzutu wygaśnięcia należności z uwagi na jej przedawnienie (str. 5 i 6 uzasadnienia wyroku).
Przypomnieć w tym miejscu należy, iż zgodnie z treścią art. 34 § 2 pkt 3 pkt a) u.p.e.a. wierzyciel wydaje postanowienie, w którym stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.
Z powołanego wyżej przepisu wynika, że niedopuszczalność zarzutu zachodzi, jeżeli zarzut "jest albo był" przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym. Dodać przy tym należy, iż treść tego przepisu wskazuje na to, iż prawodawca nie uzależnia niedopuszczalności zarzutu od zakończenia odrębnego postępowania, w którym taki zarzut został zgłoszony, a jedynie od jego rozpatrzenia. Zatem istotne jest, aby taki zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu, o którym mowa z powołanym wyżej przepisie.
W rozpoznawanej sprawie prawidłowo stwierdził Sąd I instancji, że sformułowane w piśmie z 5 października 2022 r. zarzuty są tożsame pod względem treści z zarzutami przedstawionymi w piśmie z 11 stycznia 2022 r., za wyjątkiem zarzutu dotyczącego braku upomnienia przed wszczęciem egzekucji. Zarzuty z 11 stycznia 2022 r. zostały oddalone przez organy egzekucyjne obu instancji, poza zarzutem braku doręczenia upomnienia, który został uwzględniony. Wobec uwzględnienia tego ostatniego zarzutu Prezydent S. postanowieniem z 21 czerwca 2022 r. umorzył postępowanie egzekucyjne w całości.
W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, iż prawidłowo Sąd I instancji uznał, że w sprawie tej wystąpiła przesłanka określona w art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a., a tym samym zasadnie organy egzekucyjne przyjęły niedopuszczalność zarzutów wniesionych w piśmie z 5 października 2022 r.
Wobec tego całkowicie niezasadne są zarzuty sformułowane w pkt 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej.
Nieuprawniony jest zarzut naruszania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., albowiem prawidłowo Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia wymienionych przepisów procesowych. Wadliwe jest stanowisko skarżącego kasacyjnie, że organy błędnie, a za nimi Sąd I instancji, uznały, że niniejsze postępowanie jest tożsame z postępowaniem, w ramach którego SKO wydało postanowienie z 25 maja 2022 r., gdyż dotyczą one różnych tytułów wykonawczych. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że zarówno podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego, które zakończyło się postanowieniem z 21 czerwca 2022 r. organu egzekucyjnego o jego umorzeniu, jak i wszczęcia następnego postępowania egzekucyjnego, które zakończyło się postanowieniem organu II instancji z 22 września 2023 r., była ta sama ostateczna decyzja Prezydenta S. z 10 sierpnia 2017 r., RI.6843.9.15.2016, ustalająca dodatkową opłatę roczną za 2017 r. i jej wysokość z tytułu niezagospodarowania opisanej bliżej w treści decyzji nieruchomości pozostającej w użytkowaniu wieczystym skarżącego kasacyjnie. To, że w niniejszej sprawie zostały wydane dwa tytułu wykonawcze każdy w innej dacie i innym numerze, nie ma żadnego wpływu na wynik tej sprawy, albowiem każdy z tych tytułów został wydany w postępowaniu zmierzającym do wykonania obowiązku ciążącego na skarżącym kasacyjnie określonego ww. decyzji z 10 sierpnia 2017 r.
Za nietrafny należy również uznać zarzut naruszania art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem Sąd I instancji rozpoznał sprawę w jej granicach, a uzasadnienia zaskarżonego wyroku spełnia wszystkie wymogi wynikające z § 4 art. 141 p.p.s.a.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 182 § 2 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.