I OSK 1265/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez [...] S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę spółki na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Decyzja ta utrzymała w mocy postanowienie Starosty Piotrkowskiego o odmowie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni działki ewidencyjnej. Spółka domagała się zmiany zapisu powierzchni działki, powołując się na archiwalne dokumenty geodezyjne i kartograficzne, które miały potwierdzać inną powierzchnię niż ujawniona w ewidencji. Organy administracji oraz Sąd I instancji uznały, że aktualizacja ewidencji gruntów może nastąpić jedynie w oparciu o dokumenty potwierdzające nowe zdarzenia prawne lub oczywiste błędy, a nie na podstawie powtórnej analizy starych danych, zwłaszcza gdy istnieje spór graniczny lub powierzchnia nie była wcześniej ujawniona w ewidencji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko Sądu I instancji. Podkreślono, że ewidencja gruntów ma charakter deklaratoryjny i rejestrowy, a jej aktualizacja wymaga przedstawienia dokumentów zgodnych z aktualnym stanem prawnym lub faktycznym, które zostały przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Sąd uznał, że spółka nie przedstawiła wymaganej dokumentacji potwierdzającej nowe zdarzenie prawne, a jedynie próbowała zakwestionować dane pochodzące z lat 60. i 70. XX wieku na podstawie starszych dokumentów. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona jako niezasadna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowana interpretacja przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego dotyczących aktualizacji ewidencji gruntów, podkreślająca wymóg przedstawienia dokumentów potwierdzających nowe zdarzenia prawne i deklaratoryjny charakter ewidencji.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku odpowiedniej dokumentacji do aktualizacji danych ewidencyjnych, a nie ogólnych zasad prowadzenia ewidencji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy aktualizacja operatu ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni działki może nastąpić na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów, jeśli nie potwierdzają one nowych zdarzeń prawnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga przedstawienia dokumentów potwierdzających nowe zdarzenia prawne lub oczywiste błędy, a nie powtórnej analizy archiwalnych materiałów, które nie zostały wcześniej wprowadzone do ewidencji.
Uzasadnienie
Ewidencja gruntów ma charakter deklaratoryjny i rejestrowy. Jej aktualizacja polega na wprowadzeniu udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych, które wynikają z nowych zdarzeń prawnych lub oczywistych pomyłek. Analiza archiwalnych dokumentów, które nie zostały wcześniej uwzględnione w ewidencji, nie stanowi podstawy do jej aktualizacji, zwłaszcza gdy istnieje spór co do stanu prawnego lub faktycznego.
Czy organ ewidencyjny jest uprawniony do rozstrzygania sporów dotyczących granic lub powierzchni działek na podstawie historycznych dokumentów, jeśli nie zostały one formalnie wprowadzone do ewidencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ ewidencyjny nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów własnościowych ani do merytorycznego ustalania granic czy powierzchni działek. Jego rolą jest jedynie rejestrowanie zmian wynikających z udokumentowanych zdarzeń prawnych i wprowadzanie ich do ewidencji.
Uzasadnienie
Ewidencja gruntów nie ma charakteru prawotwórczego. Organy ewidencyjne nie rozstrzygają sporów o prawo własności, granice czy powierzchnie działek. Mogą jedynie dokonywać zmian w ewidencji na podstawie właściwych dokumentów potwierdzających nowe zdarzenia prawne lub oczywiste błędy. W przypadku sporów, konieczne jest postępowanie cywilne.
Przepisy (9)
Główne
p.g.k. art. 22 § ust. 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Właściciele nieruchomości oraz podmioty w ich władaniu są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian wynikających z aktów normatywnych, prawomocnych orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, materiałów zasobu, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej.
Pomocnicze
p.g.k. art. 24 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Informacje dotyczące gruntów, właścicieli, władających i posiadaczy oraz inne informacje wymienione w art. 20 ust. 1 i 2 p.g.k. zawiera operat ewidencyjny.
p.g.k. art. 20 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Ewidencja gruntów zawiera informacje dotyczące m.in. położenia gruntów, ich granic i powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 12
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Określa dokumenty będące podstawą wpisu praw do gruntów, budynków i lokali, takie jak wpisy w księgach wieczystych, prawomocne orzeczenia sądowe, akty notarialne, decyzje administracyjne.
rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 45 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, prawnym lub technicznym, ujawnienia nowych danych lub wyeliminowania danych błędnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ewidencja gruntów ma charakter deklaratoryjny i rejestrowy, a jej aktualizacja wymaga przedstawienia dokumentów potwierdzających nowe zdarzenia prawne lub oczywiste błędy. • Organy ewidencyjne nie są uprawnione do rozstrzygania sporów własnościowych ani do merytorycznego ustalania granic czy powierzchni działek. • Archiwalne dokumenty, które nie zostały formalnie wprowadzone do ewidencji, nie mogą stanowić podstawy do jej aktualizacji.
Odrzucone argumenty
Możliwość weryfikowania wpisów w ewidencji na podstawie powtórnej oceny wyłącznie archiwalnych dokumentów, nawet jeśli dotyczą zdarzeń prawnych zaistniałych przed założeniem ewidencji, ale nieujawnionych w niej. • Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji poprzez aprobowanie ustaleń faktycznych organów administracji i błędne oddalenie skargi, mimo że stan ujawniony w ewidencji nie jest aktualny od daty jej założenia.
Godne uwagi sformułowania
Ewidencja gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego. • Jej zadaniem jest wyłącznie odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego. • Rolą ewidencji i prowadzących ją organów nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych. • Aktualizacja operatu ewidencyjnego polega na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu. • Każdorazowa konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana przez wnioskodawcę. • Niezgodność danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym musi być oczywista, niewymagająca przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
Skład orzekający
Karol Kiczka
przewodniczący sprawozdawca
Zygmunt Zgierski
sędzia
Agnieszka Miernik
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego dotyczących aktualizacji ewidencji gruntów, podkreślająca wymóg przedstawienia dokumentów potwierdzających nowe zdarzenia prawne i deklaratoryjny charakter ewidencji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku odpowiedniej dokumentacji do aktualizacji danych ewidencyjnych, a nie ogólnych zasad prowadzenia ewidencji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach ze względu na precyzyjne omówienie zasad aktualizacji ewidencji gruntów i budynków oraz roli organów ewidencyjnych.
“Zmiana danych w ewidencji gruntów? Tylko z nowymi dokumentami, nie ze starymi!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.