I OSK 117/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Miasta i Gminy P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który stwierdził naruszenie prawa przy uchwale o zbyciu nieruchomości gminnej w trybie bezprzetargowym. Skarżąca kasacyjnie Rada zarzucała Sądowi I instancji niewłaściwe zastosowanie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami (ugn) oraz przepisów dotyczących zasad techniki prawodawczej (lakoniczne uzasadnienie uchwały). NSA, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za niezasadne. Sąd kasacyjny podkreślił, że tryb bezprzetargowy sprzedaży nieruchomości publicznych jest wyjątkiem od zasady przetargu i podlega ścisłej wykładni. Kluczowe przesłanki z art. 37 ust. 2 pkt 6 ugn, tj. możliwość poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej oraz brak możliwości zagospodarowania zbywanej nieruchomości jako odrębnej, nie zostały przez Radę należycie wykazane. Sąd wskazał, że Rada nie przeprowadziła wystarczającej analizy wpływu zbycia na wszystkie sąsiednie nieruchomości, a jedynie na nieruchomość wnioskodawcy, co wyklucza zastosowanie trybu bezprzetargowego, gdy więcej niż jedna nieruchomość może skorzystać na nabyciu. Ponadto, NSA podzielił stanowisko WSA co do lakoniczności uzasadnienia uchwały. Sąd podkreślił, że brak jasnych motywów podjęcia aktu uniemożliwia jego kontrolę, naruszając zasady praworządności i zaufania do państwa. Uzasadnienie uchwały musi jasno wskazywać przesłanki zastosowania przepisów, a nie tylko ogólnikowo stwierdzać poprawę warunków zagospodarowania. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając wyrok WSA za prawidłowy. Oddalono również wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego z powodu złożenia go po terminie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 37 ust. 2 pkt 6 ugn dotyczącego trybu bezprzetargowej sprzedaży nieruchomości gminnych, wymogi dotyczące uzasadnienia uchwał rady gminy, zasady kontroli sądowej uchwał.
Dotyczy specyficznej sytuacji zbycia nieruchomości gminnej w trybie bezprzetargowym, gdy istnieje potencjalny wpływ na inne nieruchomości sąsiednie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała rady gminy o wyrażeniu zgody na zbycie nieruchomości gminnej w trybie bezprzetargowym, oparta na art. 37 ust. 2 pkt 6 ugn, została wydana z naruszeniem prawa, jeśli uzasadnienie uchwały jest lakoniczne i nie wykazano w sposób należyty, że zbywane działki mogą poprawić warunki zagospodarowania tylko jednej nieruchomości przyległej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uchwała została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ uzasadnienie było lakoniczne, a organ nie wykazał w sposób wystarczający, że zbywane działki mogą poprawić warunki zagospodarowania tylko jednej nieruchomości przyległej, co wyłącza zastosowanie trybu bezprzetargowego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że tryb bezprzetargowy jest wyjątkiem i wymaga ścisłej wykładni. Rada nie wykazała, że zbywane działki poprawiają warunki zagospodarowania tylko jednej nieruchomości sąsiedniej, a nie kilku. Ponadto, uzasadnienie uchwały było lakoniczne i nie pozwalało na kontrolę procesu decyzyjnego organu.
Czy uchwała rady gminy w przedmiocie wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości gminnej stanowi akt prawa miejscowego?
Odpowiedź sądu
Nie, akt ten nie mieści się w ramach aktów prawa miejscowego, lecz dotyczy sfery dominium (skonkretyzowanych spraw majątkowych).
Uzasadnienie
Uchwały rady gminy w zakresie spraw majątkowych, co do zasady, nie mają charakteru generalnego i abstrakcyjnego, a zatem nie stanowią aktów normatywnych.
Przepisy (7)
Główne
u.g.n. art. 37 § ust. 2 pkt 6
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Nieruchomość jest zbywana w drodze bezprzetargowej, jeżeli może poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub użytkowanie wieczyste osoby zamierzającej ją nabyć, i nie może być zagospodarowana jako odrębna nieruchomość. Tryb ten jest wyłączony, gdy nieruchomość może poprawić warunki zagospodarowania więcej niż jednej nieruchomości przyległej.
Pomocnicze
u.g.n. art. 37 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Generalną zasadą jest sprzedaż nieruchomości w drodze przetargu.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa skutki uwzględnienia skargi na uchwałę lub akt, stwierdzając nieważność lub naruszenie prawa.
u.s.g. art. 101 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Uprawnia do zaskarżania uchwał organów gminy naruszających interes prawny lub uprawnienie strony.
u.s.g. art. 94
Ustawa o samorządzie gminnym
Określa termin do stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy (co do zasady rok od dnia podjęcia).
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Określa skutki czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy (nieważność).
ztp art. 147 § w zw. z § 131
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie zasad techniki prawodawczej
Dotyczy wymogów dotyczących uzasadnienia projektów aktów prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uzasadnienie uchwały było lakoniczne i nie pozwalało na kontrolę procesu decyzyjnego organu. • Organ nie wykazał w sposób należyty przesłanek do zastosowania trybu bezprzetargowego sprzedaży nieruchomości, w szczególności nie udowodnił, że zbywane działki poprawiają warunki zagospodarowania tylko jednej nieruchomości przyległej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Rady Miasta i Gminy P. kwestionująca ocenę Sądu I instancji co do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Tryb bezprzetargowy sprzedaży nieruchomości publicznych jest wyjątkiem od zasady przetargu i podlega ścisłej wykładni. • Brak jasnych motywów podjęcia aktu uniemożliwia jego kontrolę, naruszając zasady praworządności i zaufania do państwa. • Organ nie może dowolnie wybrać jednego z właścicieli nieruchomości przyległych, uznając, że jest on jedynym podmiotem, którego nieruchomość skorzysta na nabyciu, bez dokonania oceny, czy w wyniku jej zbycia istnieje możliwość poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości należącej nie tylko do wnioskującego.
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący
Marek Stojanowski
sprawozdawca
Iwona Bogucka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37 ust. 2 pkt 6 ugn dotyczącego trybu bezprzetargowej sprzedaży nieruchomości gminnych, wymogi dotyczące uzasadnienia uchwał rady gminy, zasady kontroli sądowej uchwał."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zbycia nieruchomości gminnej w trybie bezprzetargowym, gdy istnieje potencjalny wpływ na inne nieruchomości sąsiednie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii zbywania nieruchomości gminnych i potencjalnych nadużyć trybu bezprzetargowego. Pokazuje, jak istotne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych i jak sądy administracyjne kontrolują te procesy.
“Nieruchomość gminna sprzedana "po znajomości"? Sąd kasacyjny wyjaśnia, kiedy tryb bezprzetargowy jest niedopuszczalny.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.