I OSK 1004/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Pomorskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który stwierdził rażącą bezczynność Wojewody w sprawie świadczenia wychowawczego, zobowiązał do rozpoznania wniosku, nałożył grzywnę i przyznał skarżącej D. K. sumę pieniężną. Wojewoda zarzucał niewłaściwe zastosowanie art. 149 § 1a p.p.s.a. w związku z art. 133 § 1 p.p.s.a. i przepisami k.p.a., twierdząc, że bezczynność nie była rażąca, a także kwestionował zasadność wymierzenia grzywny i przyznania sumy pieniężnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że bezczynność organu miała rażący charakter ze względu na długi okres oczekiwania na czynności, brak usprawiedliwienia dla zwłoki oraz brak informowania strony o przyczynach opóźnienia. Sąd podkreślił, że organ zwrócił się o informacje do instytucji zagranicznych i ZUS dopiero po ponad dwóch latach od wpływu wniosku. NSA uznał również, że wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej było uzasadnione, stanowiąc środek dyscyplinujący i kompensacyjny, a sąd działał w granicach uznania, uwzględniając całokształt okoliczności sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia rażącej bezczynności organu administracji publicznej, zasady wymierzania grzywny i przyznawania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 p.p.s.a., ocena długotrwałego braku działania organu w sprawach świadczeń socjalnych.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania w sprawie świadczenia wychowawczego i koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ale ogólne zasady dotyczące bezczynności i środków dyscyplinujących mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy bezczynność organu w sprawie świadczenia wychowawczego miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Długi okres oczekiwania na czynności organu, brak usprawiedliwienia dla zwłoki, brak informowania strony o przyczynach opóźnienia oraz brak podjęcia działań przez ponad dwa lata od wpływu wniosku, pomimo zawieszenia terminów procesowych w związku z COVID-19, przemawiają za rażącym charakterem bezczynności.
Czy zasadne jest wymierzenie organowi grzywny i przyznanie sumy pieniężnej skarżącej w przypadku stwierdzenia rażącej bezczynności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zasadne jest wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej.
Uzasadnienie
Przepisy p.p.s.a. pozwalają sądowi na orzeczenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej z urzędu lub na wniosek strony w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność. Środki te pełnią funkcję represyjną, prewencyjną i kompensacyjną. Sąd działa w granicach uznania, uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, a orzeczone kwoty nie przekroczyły ustawowych granic.
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs § ust. 1 pkt 6
Argumenty
Skuteczne argumenty
Bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa ze względu na długotrwałe zwlekanie z podjęciem czynności i brak usprawiedliwienia dla opóźnienia. • Wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej skarżącej było uzasadnione jako środek dyscyplinujący i kompensacyjny.
Odrzucone argumenty
Bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. • Wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej było niezasadne.
Godne uwagi sformułowania
bezczynność organu o charakterze rażącym • naruszenie prawa w sposób oczywisty • działania organu nie nosiły znamion złej woli, ani też nie powodowały dla strony dolegliwych skutków • zwłoka w załatwieniu sprawy nie była drastyczna • skarżąca nie wykazała, aby na skutek bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania doznała uszczerbku • oceniając charakter bezczynności nie można pominąć charakteru sprawy, jak i specyfiki trybu jej załatwienia • w sposób jednoznaczny i znaczący doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a zarazem nie zachodzą okoliczności ekskulpujące tę bezczynność organu • podejmowania przez organ czynności w sprawie w znacznych odstępach czasu należy uznać, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa • organ nie powiadomił wnioskodawczyni choćby w trybie art.36 § 1 i § 2 k.p.a., nie wystosował też do niej żadnej informacji dotyczącej sprawy • już sam okres oczekiwania na podjęcie przez Wojewodę pierwszej czynności w sprawie, a także brak informowania strony o przyczynach opóźnienia w wydaniu decyzji oraz brak wyznaczenia nowego terminu rozpoznania sprawy był wystarczający do stwierdzenia, że bezczynność Wojewody miała charakter rażący • prezentowane przez niego stanowisko stanowi jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami i wnioskami zawartymi w zaskarżonym wyroku • okoliczności związane z sytuacją kadrową organu, nie mogą w niniejszej sprawie stanowić podstawy pozwalającej na…
Skład orzekający
Aleksandra Łaskarzewska
przewodniczący
Joanna Skiba
sprawozdawca
Maciej Dybowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącej bezczynności organu administracji publicznej, zasady wymierzania grzywny i przyznawania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 p.p.s.a., ocena długotrwałego braku działania organu w sprawach świadczeń socjalnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania w sprawie świadczenia wychowawczego i koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ale ogólne zasady dotyczące bezczynności i środków dyscyplinujących mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak długo organ administracji może zwlekać z rozpatrzeniem wniosku o świadczenie, co prowadzi do frustracji obywateli i interwencji sądowej. Pokazuje też, że sądy administracyjne mają narzędzia do dyscyplinowania opieszałych urzędników.
“Ponad dwa lata bez odpowiedzi na wniosek o świadczenie wychowawcze – sąd dyscyplinuje Wojewodę.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.