Orzeczenie · 2023-12-07

I NSW 777/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-12-07
SNinneprawo wyborczeWysokanajwyższy
wyborySejmSenatSąd Najwyższyprotest wyborczyKodeks wyborczyważność wyborówPKW

Protestujący B.D. wniósł pismem z 25 października 2023 r. protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu zarządzonych na 15 października 2023 r., domagając się uznania wyborów za nieważne. Jako podstawę podał, że w wielu okręgach głosowania nie zakończono do godziny 21:00, mimo publikacji sondażowych wyników. Sąd Najwyższy, działając w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na art. 241 § 1 i § 3 Kodeksu wyborczego, który wymaga wniesienia protestu w terminie 7 dni od ogłoszenia wyników i sformułowania konkretnych zarzutów popartych dowodami, naruszającymi interes protestującego. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa, zgodnie z którym zarzuty muszą być konkretne, rzeczywiste i aktualne, a nie abstrakcyjne czy dotyczące innych osób. Ponadto, zgodnie z art. 243 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protesty niespełniające wymogów formalnych. Sąd przypomniał również uchwałę I NZP 8/23, która stanowi, że w postępowaniach protestowych nie stosuje się przepisów KPC o uzupełnianiu braków formalnych. W ocenie Sądu, wniesiony protest nie zawierał konkretnych zarzutów naruszających interes protestującego, a jedynie ogólne i niesprecyzowane uwagi dotyczące przebiegu głosowania. Sąd podkreślił, że nie jest upoważniony do inicjowania postępowania z urzędu, formułowania zarzutów za protestującego ani wskazywania dowodów. W związku z tym, protest obarczony był brakiem formalnym, który nie podlegał konwalidacji, co skutkowało jego pozostawieniem bez dalszego biegu na podstawie art. 243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 258 k.wyb.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących wymogów formalnych protestów wyborczych oraz braku możliwości uzupełniania braków formalnych w tym postępowaniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie postępowań w przedmiocie protestów przeciwko ważności wyborów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy protest przeciwko ważności wyborów, który nie zawiera konkretnych zarzutów naruszających indywidualny interes protestującego i nie wskazuje dowodów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, protest taki powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że protest wyborczy musi zawierać konkretne zarzuty dotyczące naruszenia własnego, rzeczywistego interesu protestującego, poparte dowodami. Zarzuty abstrakcyjne, hipotetyczne lub dotyczące innych osób nie są dopuszczalne. Ponadto, protesty wyborcze obarczone brakami formalnymi nie podlegają uzupełnieniu.

Czy w postępowaniu protestowym przeciwko ważności wyborów stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące uzupełniania braków formalnych pisma?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130a § 1-3 Kodeksu postępowania cywilnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę I NZP 8/23 nadaną mocy zasady prawnej, stwierdził, że w sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się skarżących do uzupełnienia braku formalnego pisma.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
B. D.osoba_fizycznawnoszący protest
Prokurator Generalnyorgan_państwowyudział
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyudział

Przepisy (8)

Główne

k.wyb. art. 241 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.

k.wyb. art. 241 § 3

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.

k.wyb. art. 243 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.

Pomocnicze

k.wyb. art. 258

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

k.p.c. art. 130 § 1-2

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniach protestowych dotyczących wyborów.

k.p.c. art. 130a § 1-3

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniach protestowych dotyczących wyborów.

Prawo pocztowe

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe

Definiuje pojęcie operatora wyznaczonego, którego placówki pocztowe są równoznaczne z wniesieniem pisma do sądu w określonym terminie.

u.o.r.o.

Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym

Wspomniana w kontekście uchwały I NZP 8/23 dotyczącej zakresu stosowania przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie zawierał konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia indywidualnego interesu protestującego. • Protest nie wskazywał dowodów na poparcie podniesionych zarzutów. • Zarzuty sformułowane w proteście miały charakter abstrakcyjny i ogólny. • W postępowaniach protestowych dotyczących wyborów nie stosuje się przepisów KPC o uzupełnianiu braków formalnych.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem protestu nie mogą być zarzuty abstrakcyjne, hipotetyczne, dotyczące innych osób, bliżej nieokreślone, niezwiązane ściśle z sytuacją prawną protestującego • w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów [...] nie mają zastosowania przepisy [...] Kodeksu postępowania cywilnego [...] w zakresie uzupełniania braków formalnych pisma

Skład orzekający

Tomasz Przesławski

przewodniczący, sprawozdawca

Paweł Czubik

członek

Oktawian Nawrot

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących wymogów formalnych protestów wyborczych oraz braku możliwości uzupełniania braków formalnych w tym postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań w przedmiocie protestów przeciwko ważności wyborów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważności wyborów, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym. Choć rozstrzygnięcie jest proceduralne, pokazuje mechanizmy kontroli wyborczej i rygoryzm formalny w tym zakresie.

Sąd Najwyższy odrzuca protest wyborczy: dlaczego formalności decydują o ważności wyborów?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst