I NSW 231/23

SN
I NSW 231/23
POSTANOWIENIE
Dnia 7 grudnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Przesławski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Paweł Czubik
‎
SSN Oktawian Nawrot
w sprawie z protestu S. S.
przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r.,
przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 7 grudnia 2023 r.,
postanawia:
pozostawić protest bez dalszego biegu.
(r.g.)
UZASADNIENIE
S.S. (dalej: „wnoszący protest”) pismem nadanym w dniu 23
października 2023 r. (data stempla pocztowego) wniósł protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu przeprowadzonych
w dniu 15 października 2023 r. Wnoszący protest wniósł stwierdzenie nieważności wyborów do Sejmu i Senatu w całości, jako niezgodnych z obowiązującym w Polsce prawem.
Państwowa Komisja Wyborcza (dalej: „PKW”) pismem z 2 listopada 2023 r. wyraziła opinię, że wniesiony protest powinien zostać pozostawiony bez
rozpoznania z uwagi na niesformułowanie w nim zarzutów, które nawiązywałyby do określonych w art. 82 § 1
w zw. z art. 241 § 3
ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 2408; dalej:
„k.wyb.”) podstaw do jego wniesienia. W przypadku rozpoznania protestu, w ocenie PKW, powinien on zostać uznany za bezzasadny.
Prokurator Generalny pismem z 27 listopada 2023 r. wyraził stanowisko, że wniesiony protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest wyborczy pozostawiono bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 241 § 1 k.wyb. protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23
listopada 2012 r. – Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.
Stosownie do brzmienia art. 241 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
Konstrukcyjnym elementem protestu wyborczego jest takie sformułowanie zarzutów popełnienia konkretnych przestępstw lub naruszeń
ustawy o referendum ogólnokrajowym lub Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia    wyników głosowania lub wyniku referendum lub wyborów
, które   poparte   są dowodami i wykazują naruszenie własnego, konkretnego, rzeczywistego i aktualnego interesu protestującego orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie wskazuje się, że przedmiotem protestu nie mogą być zarzuty abstrakcyjne, hipotetyczne, dotyczące innych osób, bliżej nieokreślone, niezwiązane ściśle z sytuacją prawną protestującego (por. postanowienia Sądu  Najwyższego: z 7 listopada 2023 r., I NSW 86/23; z 14 listopada 2023 r., I  NSWR 46/23; z 30 października 2019 r., I NSW 117/19; z 18 lipca 2019 r., I NSW 39/19).
Z kolei w świetle art. 243 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez
dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.
Podkreślić należy, że Sąd Najwyższy uchwałą z 25 października 2023 r., I   NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej, jednoznacznie stwierdził, że  „w  postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w
Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w   postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o
którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130
1a
§ 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks  postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. W
sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się zatem skarżących do uzupełnienia braku formalnego pisma.
Sformułowane w analizowanym proteście zarzuty nie odpowiadają ustawie. Wnoszący protest ograniczył się bowiem do ogólnych i niesprecyzowanych – a zatem w istocie abstrakcyjnych zarzutów, które dotyczą przebiegu głosowania w Polsce.
Nie wskazano zarzutów dotyczących
naruszenia własnego, konkretnego, rzeczywistego i aktualnego interesu wnoszącego protest, podniesiono z kolei kwestię głosowania po 21.00, a także to, że „dopuszczono do wyborów ludzi, którzy   wyjechali z Polski 20, 30, 30 lat temu i mieszkają za granicą” (pisownia oryginalna).
Sąd Najwyższy nie jest upoważniony ani do inicjowania postępowania protestowego z urzędu, ani do formułowania za protestującego zarzutów, ani  wreszcie do wskazywania dowodów, na których protestujący opiera swoje zarzuty. Wniesiony protest obarczony jest zatem brakiem formalnym, który nie podlega konwalidacji w niniejszym postępowaniu.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1 zd.1 k.wyb. w zw. z art. 258 k.wyb., postanowił jak w sentencji.
[ms]
[ał]