I NSW 7/22
Podsumowanie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę partii politycznej na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej o odrzuceniu sprawozdania finansowego z powodu wniesienia jej przez nieuprawnioną osobę i brak zastępstwa procesowego.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę partii politycznej Kongres Nowej Prawicy na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej odrzucającą jej sprawozdanie finansowe za 2020 rok. Skarga została wniesiona przez prezesa partii. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, uznając, że została wniesiona przez osobę nieposiadającą legitymacji czynnej do jej wniesienia, a także z powodu braku obligatoryjnego zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, co jest wymagane w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.
Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów rozpoznał skargę partii politycznej Kongres Nowej Prawicy na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej nr 63/2022 z dnia 1 sierpnia 2022 r., która odrzuciła sprawozdanie partii o źródłach pozyskania środków finansowych za rok 2020. Skarga została nadana przez prezesa partii S. Ż. w dniu 19 sierpnia 2022 r. Państwowa Komisja Wyborcza podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o oddalenie skargi. Sąd Najwyższy postanowił odrzucić skargę, stwierdzając, że została wniesiona przez osobę nieuprawnioną. Analiza przepisów ustawy o partiach politycznych oraz Kodeksu postępowania cywilnego wykazała, że skarga na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej w przedmiocie odrzucenia sprawozdania partii politycznej powinna spełniać wymogi formalne pisma procesowego, a przy jej wniesieniu obowiązuje przymus adwokacko-radcowski. Sąd uznał, że legitymacja czynna do wniesienia skargi przysługuje partii politycznej jako stronie postępowania na zasadach ogólnych, co implikuje konieczność zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego. Ponieważ prezes partii nie wykazał, że jest osobą uprawnioną do reprezentacji zgodnie z art. 87 k.p.c. ani nie przedstawił stosownego pełnomocnictwa, skarga została odrzucona na podstawie art. 34b ustawy o partiach politycznych w zw. z art. 87¹ k.p.c. i art. 398¹ § 1 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga wniesiona przez prezesa partii politycznej, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym i nie posiada stosownego pełnomocnictwa, podlega odrzuceniu z powodu braku legitymacji czynnej oraz naruszenia obowiązku zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że postępowanie w sprawie skargi na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej o odrzuceniu sprawozdania partii politycznej toczy się w trybie postępowania nieprocesowego, co wymaga stosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, w tym art. 87¹ k.p.c. o przymusie adwokacko-radcowskim. Legitymacja czynna przysługuje partii politycznej, ale skargę musi wnieść profesjonalny pełnomocnik.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi
Strona wygrywająca
Państwowa Komisja Wyborcza
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Kongres Nowej Prawicy | instytucja | skarżący |
| Państwowa Komisja Wyborcza | organ_państwowy | organ |
| S. Ż. | osoba_fizyczna | prezes partii politycznej |
Przepisy (7)
Główne
u.p.p. art. 34b § § 1
Ustawa o partiach politycznych
Partia polityczna ma prawo wnieść do Sądu Najwyższego skargę na postanowienie Państwowej Komisji Wyborczej o odrzuceniu informacji o źródłach pozyskania środków finansowych w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia.
k.p.c. art. 87¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.
Pomocnicze
u.p.p. art. 34b § § 2
Ustawa o partiach politycznych
Do rozpatrzenia skargi stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu nieprocesowym.
k.p.c. art. 398¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy rozpoznaje środki zaskarżenia od orzeczeń sądów apelacyjnych.
k.w. art. 300 § § 1
Kodeks wyborczy
Skarga na postanowienie Państwowej Komisji Wyborczej o odmowie przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego przysługuje wyłącznie pełnomocnikowi wyborczemu.
k.p.c. art. 87
Kodeks postępowania cywilnego
Określa, kto może być pełnomocnikiem procesowym.
k.p.c. art. 89 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wymaga przedstawienia dokumentu pełnomocnictwa przy pierwszej czynności pełnomocnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga wniesiona przez osobę nieuprawnioną. Naruszenie obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego.
Godne uwagi sformułowania
Skarga na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej podlega odrzuceniu jako wniesiona przez nieuprawnioną do tego osobę. Obowiązuje tzw. przymus adwokacko-radcowski. Sąd Najwyższy ma możliwość zastosowania odpowiednio w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie, przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie, który nie wypacza celów tego szczególnego unormowania.
Skład orzekający
Joanna Lemańska
przewodniczący
Leszek Bosek
członek
Paweł Czubik
członek
Tomasz Demendecki
sprawozdawca
Elżbieta Karska
członek
Aleksander Stępkowski
członek
Grzegorz Żmij
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skarg na uchwały Państwowej Komisji Wyborczej, wymogów formalnych skargi do Sądu Najwyższego, w tym obowiązku zastępstwa procesowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury związanej ze sprawozdaniami finansowymi partii politycznych i skargami do Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem wyborczym i postępowaniem cywilnym ze względu na interpretację przepisów proceduralnych i legitymacji procesowej.
“Kto może skarżyć Państwową Komisję Wyborczą? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.”
Zdanie odrębne
Leszek Bosek
Zdanie odrębne zostało złożone przez SSN Leszka Boska do postanowienia i jego uzasadnienia.
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt I NSW 7/22 POSTANOWIENIE składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego Dnia 27 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Joanna Lemańska (przewodniczący) SSN Leszek Bosek SSN Paweł Czubik SSN Tomasz Demendecki (sprawozdawca) SSN Elżbieta Karska SSN Aleksander Stępkowski SSN Grzegorz Żmij w sprawie ze skargi partii politycznej Kongres Nowej Prawicy na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej Nr 63/2022 z 1 sierpnia 2022 r. w przedmiocie odrzucenia sprawozdania partii politycznej Kongres Nowej Prawicy o źródłach pozyskania środków finansowych w 2020 r. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych 27 października 2022 r. odrzuca skargę. UZASADNIENIE Uchwałą nr 63/2022 z 1 sierpnia 2022 r. (dalej: uchwała) Państwowa Komisja Wyborcza postanowiła odrzucić sprawozdanie partii politycznej Kongres Nowej Prawicy o źródłach pozyskania środków finansowych, w tym o kredytach bankowych i warunkach ich uzyskania oraz o wydatkach poniesionych ze środków Funduszu Wyborczego w 2020 r. Uchwała została doręczona partii w dniu 12 sierpnia 2022 r. S. Ż. - prezes partii politycznej Kongres Nowej Prawicy, wniósł skargę na wskazaną uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej. Skarga została nadana w placówce oddawczej operatora pocztowego 19 sierpnia 2022 r. Pismem z dnia 12 września 2022 r. Państwowa Komisja Wyborcza podtrzymała swoje stanowisko zawarte w sentencji i w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały oraz wniosła o oddalenie skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej podlega odrzuceniu jako wniesiona przez nieuprawnioną do tego osobę. Zgodnie z art. 34b ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych (t.j. Dz.U. z 2022, poz. 372 ze zm.; dalej: ustawa o partiach politycznych) w przypadku odrzucenia informacji przez Państwową Komisję Wyborczą, partia polityczna ma prawo, w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu informacji, wnieść do Sądu Najwyższego skargę na postanowienie Państwowej Komisji Wyborczej w przedmiocie odrzucenia informacji (§ 1). Do rozpatrzenia skargi stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu nieprocesowym (§ 2). W świetle powyższego należy stwierdzić, że skarga powinna spełniać wymogi formalne określone dla pisma procesowego, a przy jej wniesieniu obowiązuje tzw. przymus adwokacko - radcowski, zgodnie bowiem z art. 87 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych (zob. M. Dębska, Ustawa o partiach politycznych. Komentarz , Warszawa 2013). W ustawie o partiach politycznych nie skonkretyzowano, komu przysługuje legitymacja czynna do zaskarżenia uchwały Państwowej Komisji Wyborczej w sprawie sprawozdania partii politycznej o źródłach pozyskania środków finansowych. Nadmienić należy, że uczyniono to natomiast m.in. w odniesieniu do zaskarżenia postanowienia Państwowej Komisji Wyborczej o odmowie przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2022, poz. 1277 ze zm.), które - zgodnie z art. 300 § 1 k.w. - przysługuje wyłącznie pełnomocnikowi wyborczemu. Z brzmienia art. 34 b ustawy o partiach politycznych wynika, że postępowanie wywołane skargą toczy się w trybie postępowania nieprocesowego, dlatego Sąd Najwyższy ma możliwość zastosowania odpowiednio w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie, przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie, który nie wypacza celów tego szczególnego unormowania. Należy przyjąć zatem, że legitymacja o której mowa powyżej, przysługuje partii politycznej jako stronie postępowania na zasadach ogólnych ( art. 398 1 § 1 k.p.c.), w konsekwencji czego, stosownie do art. 87 1 § 1 k.p.c., do wniesienia tej skargi należy uznać za obligatoryjne zastosowanie tzw. przymusu adwokacko - radcowskiego. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy uznaje za niedopuszczalne wniesienie skargi na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej o odrzuceniu sprawozdania partii politycznej o źródłach pozyskania środków finansowych, w tym o kredytach bankowych i warunkach ich uzyskania oraz o wydatkach poniesionych ze środków Funduszu Wyborczego, przez prezesa partii politycznej, o ile podmiot ten nie spełnia wymogów określonych w art. 87 1 § 2 k.p.c. Zgodnie z regulacją kodeksową, pełnomocnikiem procesowym może być tylko taka osoba, która została wymieniona w art. 87 k.p.c. Tymczasem z treści skargi nie wynika, by skarżący był osobą wymienioną w art. 87 k.p.c., której partia polityczna może udzielić pełnomocnictwa procesowego. Ponadto, stosownie do art. 89 § 1 k.p.c., konieczne jest przedstawienie przy pierwszej czynności pełnomocnika, stosownego dokumentu z podpisem mocodawcy lub jego uwierzytelnionego odpisu. Dokumentu spełniającego wymogi wynikające z art. 87 k.p.c. oraz art. 89 § 1 k.p.c. skarżący nie dołączył. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł o odrzuceniu skargi na podstawie art. 34 b ustawy o partiach politycznych w zw. z art. 87 1 k.p.c. w zw. z art. 398 1 § 1 k.p.c. Od postanowienia i uzasadnienia zdanie odrębne złożył SSN Leszek Bosek. [as]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI