I NS 43/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku P. G. o ustanowienie służebności przesyłu na rzecz (...) S.A. z siedzibą w W. dla gazociągu wysokiego ciśnienia DN 300, który przebiega przez nieruchomości wnioskodawcy. Wnioskodawca domagał się ustanowienia służebności za wynagrodzeniem w kwocie 9.760,00 zł dla jednej działki i 2.610,00 zł dla drugiej. Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie wniosku, podnosząc zarzut zasiedzenia nieodpłatnej służebności przesyłu, argumentując, że gazociąg został wybudowany w 1991 r. i od tego czasu jest w posiadaniu przedsiębiorcy. Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłych geodety i rzeczoznawcy majątkowego, postanowił ustanowić służebność przesyłu na rzecz uczestnika na obu nieruchomościach, określając jednorazowe wynagrodzenie dla wnioskodawcy na kwoty 822 zł i 302 zł. Sąd oddalił dalej idący wniosek. Zarzut zasiedzenia został przez sąd uznany za niezasadny, ponieważ okres posiadania służebności przez uczestnika i jego poprzedników prawnych, nawet przy uwzględnieniu złej wiary, jeszcze nie upłynął. Sąd ustalił stan faktyczny, uwzględniając dowody z dokumentów, ksiąg wieczystych, opinii biegłych oraz przesłuchania wnioskodawcy. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto na art. 520 KPC, a wnioskodawcy nakazano uiścić nieopłacone wydatki na opinie biegłych, a uczestnikowi zwrócono nadpłaconą zaliczkę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wynagrodzenia za służebność przesyłu, zasiedzenie służebności przesyłu, charakter urządzeń przesyłowych jako trwałego i widocznego znaku.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, ale zawiera ogólne wytyczne dotyczące zasiedzenia i wynagrodzenia za służebność przesyłu.
Zagadnienia prawne (4)
Czy możliwe jest ustanowienie służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorcy za wynagrodzeniem, gdy właściciel nieruchomości domaga się jej ustanowienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może ustanowić służebność przesyłu na rzecz przedsiębiorcy za wynagrodzeniem, jeśli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy, a służebność jest konieczna do korzystania z urządzeń.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 305(1) i 305(2) k.c., wskazując, że właściciel nieruchomości może żądać wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu, gdy przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy.
Czy przedsiębiorca przesyłowy może nabyć służebność przesyłu przez zasiedzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, służebność gruntowa o treści odpowiadającej służebności przesyłu może być nabyta przez zasiedzenie, pod warunkiem korzystania z trwałego i widocznego urządzenia.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do bogatego orzecznictwa Sądu Najwyższego dopuszczającego nabycie służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu przez zasiedzenie, nawet przed ustawowym uregulowaniem tej instytucji.
Jak określić wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie powinno być ustalone indywidualnie, uwzględniając zakres, charakter, trwałość obciążenia, jego uciążliwość, wpływ na ograniczenie korzystania z nieruchomości przez właściciela oraz zmniejszenie jej wartości. Sąd oparł się na opiniach biegłych.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na brak ustawowych wskazówek dotyczących wysokości wynagrodzenia, odwołując się do doktryny i orzecznictwa, które sugerują uwzględnienie rynkowych cen za korzystanie z nieruchomości w zakresie służebności, stopnia ingerencji w prawo własności oraz opinii biegłych.
Czy fakt legalnego wybudowania gazociągu wpływa na możliwość ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Legalne wybudowanie gazociągu może mieć znaczenie dla oceny dobrej lub złej wiary posiadacza, ale nie wpływa na zasadność roszczenia o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wybudowanie gazociągu zgodnie z prawem budowlanym nie wyklucza konieczności ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu, a brak wynagrodzenia stanowiłby bezpodstawne przysporzenie majątkowe na rzecz przedsiębiorcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| (...) S.A. | spółka | uczestnik postępowania |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 305(1)
Kodeks cywilny
Definiuje służebność przesyłu jako prawo przedsiębiorcy do korzystania z nieruchomości w oznaczonym zakresie w celu utrzymania urządzeń przesyłowych.
k.c. art. 305(2)
Kodeks cywilny
Reguluje sądowy tryb ustanowienia służebności przesyłu, w tym możliwość żądania wynagrodzenia przez właściciela nieruchomości, gdy przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy.
Pomocnicze
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Stanowi, że służebność gruntowa może być nabyta przez zasiedzenie tylko w wypadku, gdy polega na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia.
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
Określa terminy zasiedzenia (20 lat dla dobrej wiary, 30 lat dla złej wiary).
k.c. art. 7
Kodeks cywilny
Domniemanie dobrej wiary.
u.p.p. art. 11
Ustawa o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
Reguluje nabycie składników majątkowych przez spółkę powstałą z przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego.
u.g.n. art. 124
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Umożliwia uzyskanie prawa wejścia na cudzy grunt w celu zbudowania urządzeń przesyłowych oraz korzystania z gruntu dla ich utrzymania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Konieczność ustanowienia służebności przesyłu dla zapewnienia funkcjonowania gazociągu. • Brak podstaw do zasiedzenia służebności przez przedsiębiorcę. • Należność wynagrodzenia dla właściciela nieruchomości za ustanowienie służebności.
Odrzucone argumenty
Zarzut zasiedzenia nieodpłatnej służebności przesyłu przez uczestnika postępowania. • Żądanie ustanowienia służebności przesyłu nieodpłatnie przez uczestnika postępowania. • Argumenty uczestnika dotyczące braku konieczności ustanowienia służebności drogowej.
Godne uwagi sformułowania
Sąd w niniejszej sprawie poglądy te w całości podziela. • W ocenie Sądu wskazane okoliczności pozwalają przyjąć, że w/w infrastruktura gazowa ma charakter trwałego i widocznego urządzenia w rozumieniu art. 292 k.c. • W ocenie Sądu wnioskodawca skutecznie obalił domniemanie dobrej wiary po stronie uczestnika postępowania. • Okres posiadania służebności gruntowej przez uczestnika i jego poprzedników w zakresie niezbędnym do jej nabycia przez zasiedzenie jeszcze nie upłynął.
Skład orzekający
Alina Gałęzowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia za służebność przesyłu, zasiedzenie służebności przesyłu, charakter urządzeń przesyłowych jako trwałego i widocznego znaku."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, ale zawiera ogólne wytyczne dotyczące zasiedzenia i wynagrodzenia za służebność przesyłu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o służebności przesyłu i zasiedzenia, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości obciążonych infrastrukturą przesyłową oraz dla przedsiębiorców.
“Czy gazociąg na Twojej działce można zasiedzieć? Sąd wyjaśnia zasady ustanawiania służebności przesyłu.”
Dane finansowe
wynagrodzenie za służebność przesyłu: 822 PLN
wynagrodzenie za służebność przesyłu: 302 PLN
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.