Orzeczenie · 2025-11-05

I KK 289/25Uchylenie wyroku nakazowego postępowanie wykroczeniowe 2

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-11-05
SNKarnewykroczeniaŚrednianajwyższy
wykroczeniepostępowanie nakazowekasacjaSąd Najwyższyprawo wykroczenioweuprawnienia do kierowaniazakaz prowadzenia pojazdówkodeks wykroczeń

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść ukaranego D.O. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Brzegu. Sąd Rejonowy uznał D.O. za winnego wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. (kierowanie pojazdem bez uprawnień) i orzekł karę grzywny oraz zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 93 § 2 k.p.s.w., poprzez nieuzasadnione zastosowanie postępowania nakazowego, mimo wątpliwości co do winy i kwalifikacji czynu (możliwe wykroczenie z art. 95 § 1 k.w. - brak dokumentu, a nie brak uprawnień). Dodatkowo zarzucono naruszenie art. 29 § 2 k.w. poprzez zbyt ogólnikowe określenie rodzaju pojazdów objętych zakazem. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, podzielając stanowisko Prokuratora Generalnego. Stwierdzono, że w sprawie istniały wątpliwości co do winy i okoliczności czynu, co uniemożliwiało orzekanie w trybie nakazowym. Ponadto, zakaz prowadzenia pojazdów został orzeczony w sposób nieprecyzyjny. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Brzegu do ponownego rozpoznania w postępowaniu zwyczajnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących postępowania nakazowego w sprawach o wykroczenia oraz precyzyjnego określania zakazu prowadzenia pojazdów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której wątpliwości co do kwalifikacji czynu i braku dokumentu vs. braku uprawnień mogły wpłynąć na zastosowanie trybu nakazowego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy można wydać wyrok nakazowy w sprawie o wykroczenie, gdy istnieją wątpliwości co do okoliczności czynu i winy obwinionego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wydanie wyroku nakazowego jest możliwe tylko wtedy, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości, co musi wynikać z materiału dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że postępowanie nakazowe jest instytucją zastrzeżoną dla najbardziej oczywistych przypadków. W niniejszej sprawie wątpliwości co do tego, czy obwiniony kierował pojazdem bez uprawnień (art. 94 § 1 k.w.) czy tylko bez dokumentu (art. 95 § 1 k.w.), a także co do utraty uprawnień, uniemożliwiały zastosowanie trybu nakazowego.

Czy zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczony w wyroku nakazowym musi precyzyjnie określać rodzaj pojazdu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych musi precyzyjnie określać rodzaj pojazdu, którego dotyczy, zgodnie z art. 29 § 2 k.w.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów w sposób ogólnikowy, bez wskazania rodzaju pojazdu, stanowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, co czyni je nieprawidłowym i wymagającym doprecyzowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku nakazowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
obwiniony (w sensie proceduralnym, gdyż sprawa wraca do sądu niższej instancji)

Strony

NazwaTypRola
D. O.osoba_fizycznaobwiniony
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji

Przepisy (8)

Główne

k.w. art. 94 § 1

Kodeks wykroczeń

Kierowanie pojazdem mechanicznym przez osobę nieposiadającą do tego wymaganych uprawnień.

k.p.s.w. art. 93 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Warunek wydania wyroku nakazowego - okoliczności czynu i wina obwinionego nie mogą budzić wątpliwości.

k.w. art. 29 § 2

Kodeks wykroczeń

Obowiązek precyzyjnego określenia rodzaju pojazdu objętego zakazem prowadzenia.

Pomocnicze

k.w. art. 95 § 1

Kodeks wykroczeń

Kierowanie pojazdem mechanicznym przez sprawcę, który nie miał przy sobie wymaganego dokumentu.

k.p.s.w. art. 94 § 3

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Obligatoryjność orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych przy skazaniu za czyn z art. 94 § 1 k.w.

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

Możliwość rozpoznania kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.

k.p.k. art. 537 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w razie uwzględnienia kasacji.

k.p.k. art. 504 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymogi dotyczące treści wyroku nakazowego, w tym wymiar kary i inne niezbędne rozstrzygnięcia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 93 § 2 k.p.s.w. poprzez zastosowanie postępowania nakazowego mimo wątpliwości co do okoliczności czynu i winy obwinionego. • Naruszenie art. 29 § 2 k.w. poprzez zbyt ogólnikowe określenie rodzaju pojazdów objętych zakazem prowadzenia.

Godne uwagi sformułowania

brak było warunków do wydania wyroku w trybie przewidzianym przez przepisy Rozdziału 16-go Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia ⎯ Postępowanie nakazowe • nie należy orzekać wyrokiem nakazowym, gdy obwiniony nie przyznaje się do winy i przedstawia odmienne okoliczności zdarzenia • nie sposób twierdzić, iżby nie posiadał wówczas niezbędnych uprawnień do prowadzenia pojazdu mechanicznego, w rozumieniu art. 94 § 1 k.w. • rozstrzygnięcie z pkt. II sentencji wyroku nakazowego jest zbyt ogólnikowe i, zgodnie z wolą ustawodawcy, wymaga doprecyzowania poprzez wskazanie rodzaju pojazdu, którego orzeczony zakaz dotyczy.

Skład orzekający

Zbigniew Kapiński

przewodniczący

Anna Dziergawka

członek

Antoni Bojańczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania nakazowego w sprawach o wykroczenia oraz precyzyjnego określania zakazu prowadzenia pojazdów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której wątpliwości co do kwalifikacji czynu i braku dokumentu vs. braku uprawnień mogły wpłynąć na zastosowanie trybu nakazowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie procedur prawnych, nawet w sprawach o wykroczenia, oraz jak drobne uchybienia formalne mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia.

“Błąd formalny w wyroku nakazowym uchylony przez Sąd Najwyższy – co to oznacza dla kierowców?”

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst