I KK 146/26

I KK 146/26 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
Dnia 21 lipca 2026 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
  
SSN Marek Pietruszyński 
  
w sprawie P.S. ( S.) wobec którego - na podstawie art. 209 § 4 k.k. w związku z art. 
17 § 1 pkt 4 k.p.k. i art. 414 § 1 k.p.k. – umorzono postępowania o czyn z art. 209 § 
1 k.k.  
po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dnu 21 lipca 2026 r. – trybie art. 
535 § 3 k.p.k.,  
kasacji pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej od wyroku Sądu Okręgowego w 
Poznaniu z dnia 15 września 2025 r., sygn. IV Ka 663/25 uchylającego wyrok Sądu 
Rejonowego w Szamotułach z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. II K 1278/23 i 
umarzającego postępowania,  
na podstawie art. 535 § 3 k.p.k.  
  
p o s t a n o w i ł:  
oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, obciążając 
oskarżycielkę posiłkową na rzecz Skarbu Państwa kosztami 
sądowymi postępowania kasacyjnego.  
[WB] 
  
  
  
UZASADNIENIE 
 
   Wyrokiem  Sądu Rejonowego w Szamotułach z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. II 
K 1278/23 P.S. został uniewinniony od zarzutu popełnienia czynu kwalifikowanego 
z art. 209 § 1a k.k. 

I KK 146/26              
2 
 
 
Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej, 
Sąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 15 września 2025 r., sygn. IV Ka 
663/25, zmienił zaskarżony wyrok i przyjmując, że zarzucany oskarżonemu czyn 
wypełnił znamiona przestępstwa z art. 209 § 1 k.k., na podstawie art. 209 § 4 k.k. w 
zw. z art. 17 § 1 pkt 4 k.p.k. umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego. 
Z kasacją od wyroku sądu odwoławczego wystąpił pełnomocnik oskarżycielki 
posiłkowej. 
W kasacji podniósł zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego art. 209 § 4 k.k. 
przez przyjęcie nieprawidłowej wykładni tego przepisu i uznaniu, że  użyte w tym 
przepisie pojęcie „ uiszczenie w całości zaległych alimentów” odnosi się wyłącznie 
do alimentów uiszczonych za okres objęty postanowieniem o przedstawieniu 
zarzutów, w sytuacji  gdy prawidłowa wykładnia tego pojęcia powinna prowadzić do 
uznania,  że odnosi się ono do wszystkich nieuiszczonych alimentów, także 
wcześniejszych i późniejszych nieobjętych postanowieniem o przedstawieniu 
zarzutów.  
 W konkluzji wniósł o uchylenie wyroku sądu  odwoławczego i przekazanie sprawy 
temu sądowi do ponownego rozpoznania. 
  Sąd Najwyższy zważył, co następuje.  
  Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna, co umożliwiało jej rozpoznanie na 
posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. 
Skarżący w wywodach kasacji odwołując się  do znaczenie słownikowego  pojęcia           
„ całość”, 
jak 
też 
do 
wykładni celowościowej, 
uwzględniającej motywy 
ustawodawcze wprowadzenia  przepisu art. 209 § 4 k.k., zaprezentowanej przez 
jednego z przedstawicieli doktryny  ( R.A. Stefański (red), Kodeks karny. 
Komentarz, wyd. 7, 2025) wywiódł, że wykładnia zaprezentowana przez sąd 
odwoławczy jest nieprawidłowa i stanowi rażące naruszenie prawa materialnego. 
Stawiając taki zarzut skarżący pominął fakt, że przywołany przedstawiciel doktryny 
dopuszcza też  inną interpretację  tego pojęcia, której co prawda nie podziela, a 
która sprowadza się do argumentacji, iż  skoro chodzi o niepodleganie karze bądź 
odstąpienie od wymierzenia kary za określony czyn, to zaległość alimentacyjna 
powinna dotyczyć wyłącznie kwoty określonej w treści zarzutu charakteryzującego 
czyn będący przedmiotem postępowania. W przeciwnym razie nakładano by na 

I KK 146/26              
3 
 
 
podejrzanego 
obowiązek 
kompensacyjny 
niewynikający 
 
z 
konsekwencji 
zarzuconego mu czynu.  
Takie właśnie rozumienie  treści art. 209 § 4 k.k.  zaprezentowano w wyroku Sądu 
Najwyższego z 9 października 2025 r., V KK 274/25, co trafnie wskazano w 
odpowiedzi prokuratora na kasację. W wyroku  tym wyjaśniając  treść klauzuli 
niepodlegania karze z art. 209 § 4 k.k. stwierdzono, że przez pojęcie zaległych 
alimentów należy rozumieć alimenty płatne  za okres objęty zarzutem. Taki sam 
pogląd zaprezentował J. Lachowski w: V. Konarska – Wrzosek ( red), Kodeks 
karny. Komentarz, Warszawa 2020. S.1047).  
 Zdaniem Sądu Najwyższego takie rozumienie pojęcia  całości zaległych alimentów 
jako tych objętych zarzutem ( aktem oskarżenia) charakteryzującym czyn będący 
przedmiotem postepowania karnego, mające charakter gwarancyjny dla określenia 
zakresu odpowiedzialności karnej oskarżonego,  stanowi prawidłową  wykładnię  
tego pojęcia prawnego. 
 Zatem rozstrzygnięcie sądu odwoławczego i przyjęte przez ten sąd  rozumienie  
pojęcia całości zaległych alimentów należało uznać za słuszne. 
 Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu. 
[WB] 
[a.ł]