Orzeczenie

I GZ 49/15Odmowa prawa pomocy koszty sądowe niewykazanie sytuacji majątkowej 45

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowesytuacja majątkowapostępowanie sądowesądy administracyjnezażalenieNSAWSA

Sprawa dotyczyła zażalenia A. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G., które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd I instancji uznał, że skarżący nie wykazał wystarczająco swojej sytuacji majątkowej, mimo przedstawienia dochodów z emerytury, wysokich kosztów leczenia i utrzymania, a także toczących się egzekucji komorniczych. WSA wskazał na brak wyjaśnienia kwestii miejsca zamieszkania, prowadzenia samodzielnego gospodarstwa domowego oraz nieprzedłożenie dokumentacji rachunkowej działalności gospodarczej i rachunków potwierdzających wydatki. Skarżący w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym art. 7, 8 i 80, twierdząc, że nie uwzględniono jego słusznego interesu, nie udowodniono braku możliwości poniesienia kosztów, a postępowanie było prowadzone jednostronnie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Podkreślił, że sądy administracyjne stosują Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA), a nie KPA. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek wykazania tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy, a w przypadku wątpliwości, zgodnie z art. 255 PPSA, strona jest zobowiązana do przedłożenia dodatkowych dokumentów. NSA stwierdził, że skarżący, pomimo wezwań, nie przedłożył wymaganych dokumentów, co uniemożliwiło ocenę jego stanu majątkowego i uzasadniło odmowę przyznania prawa pomocy. Sąd nie dopatrzył się stronniczości w działaniu WSA, uznając, że sąd dochował staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązków strony w zakresie wykazywania swojej sytuacji majątkowej oraz stosowania PPSA zamiast KPA.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego przypadku niewykazania sytuacji majątkowej przez stronę i zarzutów opartych na KPA. Nie stanowi przełomu, ale utrwala standardy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, uzasadniając przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał swojej sytuacji majątkowej w sposób wystarczający, mimo wezwań do przedłożenia dodatkowych dokumentów, co uniemożliwiło ocenę jego stanu finansowego i uzasadniło odmowę przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie

Skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów dotyczących jego sytuacji finansowej, rachunków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego oraz dokumentacji rachunkowej działalności gospodarczej, co uniemożliwiło sądowi ocenę, czy spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy.

Czy zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) są zasadne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które stosują Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia KPA są bezzasadne, ponieważ sądy administracyjne orzekają na podstawie PPSA, a nie KPA.

Uzasadnienie

Sądy administracyjne stosują przepisy PPSA, a nie KPA. W związku z tym zarzuty oparte na naruszeniu przepisów KPA są nieadekwatne do toczącego się postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Zażalenie skarżącego na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostało oddalone.

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

p.p.s.a. art. 255

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona obowiązana jest złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 199

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada ponoszenia przez stronę kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów KPA (art. 7, 8, 80) przez WSA. • Niewykazanie przez skarżącego sytuacji majątkowej w sposób wystarczający do przyznania prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

Przyznanie stronie prawa pomocy, stanowiące swoistą formę dofinansowania jej z budżetu państwa poprzez zapewnienie bezpłatnego udziału w postępowaniu sądowym, powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach wyjątkowych, w których zdobycie środków na pokrycie kosztów tego postępowania jest rzeczywiście niemożliwe. • To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania swojej sytuacji majątkowej w sposób pełny, uzasadniający przyznanie prawa pomocy. • Sądy administracyjne orzekają na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skład orzekający

Jan Bała

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązków strony w zakresie wykazywania swojej sytuacji majątkowej oraz stosowania PPSA zamiast KPA."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku niewykazania sytuacji majątkowej przez stronę i zarzutów opartych na KPA. Nie stanowi przełomu, ale utrwala standardy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej przyznawania prawa pomocy, ale zawiera istotne przypomnienie o właściwej podstawie prawnej (PPSA zamiast KPA) dla sądów administracyjnych.

“Czy skarżący musi udowodnić swoją biedę, by dostać pomoc od sądu? NSA wyjaśnia.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst