I GZ 317/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy było zażalenie E. U. C. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału V WSA w Warszawie, które wzywało do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 230 i 233 p.p.s.a., twierdząc, że przepisy te, warunkujące czynności sądowe od uiszczenia wpisu, są niezgodne z Konstytucją RP (art. 64, 31, 84, 217, 92, 2, 8). Kwestionowała również zgodność rozporządzenia wykonawczego z Konstytucją. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., od skargi kasacyjnej pobiera się wpis, a zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie czynności bez uiszczenia opłaty. Podkreślono, że art. 233 p.p.s.a. zawiera delegację dla Rady Ministrów do wydania rozporządzenia w sprawie wysokości i zasad pobierania wpisu, co zostało wykonane. Sąd uznał, że przepisy te nie naruszają Konstytucji, a Trybunał Konstytucyjny nie orzekł o ich niekonstytucyjności. Powołując się na orzecznictwo ETPCz, NSA stwierdził, że wysokość wpisów sądowych nie ogranicza prawa dostępu do sądu, a strona ma możliwość ubiegania się o prawo pomocy, co zapewnia rozpoznanie sprawy. Wskazano, że skarżąca uiściła wpis od skargi do WSA i uzyskała częściowe prawo pomocy, co czyniło wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej zasadnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zgodności przepisów o wpisach sądowych z Konstytucją RP oraz interpretacja prawa do sądu w kontekście opłat sądowych i prawa pomocy.
Dotyczy konkretnego rodzaju postępowania (sądy administracyjne) i konkretnych przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz rozporządzenie wykonawcze określające wysokość i zasady pobierania wpisu sądowego od skargi kasacyjnej są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu i zasadami stanowienia prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te są zgodne z Konstytucją RP. Delegacja ustawowa dla Rady Ministrów do wydania rozporządzenia jest prawidłowa, a samo rozporządzenie nie narusza Konstytucji ani prawa do sądu, zwłaszcza w kontekście możliwości skorzystania z prawa pomocy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 233 p.p.s.a. stanowi prawidłową delegację dla Rady Ministrów do wydania rozporządzenia w sprawie wpisów sądowych. Rozporządzenie to, określające wysokość wpisu, nie narusza prawa do sądu, ponieważ strona ma możliwość ubiegania się o prawo pomocy, co gwarantuje dostęp do wymiaru sprawiedliwości.
Czy zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, oparte na przepisach uznanych za zgodne z Konstytucją, jest zasadne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie jest zasadne, jeśli wpis został ustalony zgodnie z obowiązującymi przepisami, a strona nie została zwolniona z obowiązku jego uiszczenia.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wysokość wpisu od skargi kasacyjnej została ustalona zgodnie z obowiązującymi przepisami, a strona skarżąca, która wcześniej uiściła wpis od skargi do WSA i uzyskała częściowe prawo pomocy, zasadnie została wezwana do uiszczenia należnego wpisu od skargi kasacyjnej.
Przepisy (19)
Główne
p.p.s.a. art. 220 § § 1 i § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.
p.p.s.a. art. 230 § w zw. z art. 233
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, a Rada Ministrów jest upoważniona do określenia jego wysokości i zasad pobierania w drodze rozporządzenia.
p.p.s.a. art. 233
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Delegacja ustawowa dla Rady Ministrów do określenia wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienia sądu rozstrzygające sprawę co do istoty.
p.p.s.a. art. 198
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zaskarżalność postanowień.
Pomocnicze
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § § 2 ust. 6
Określa wysokość wpisu stałego w sprawach skarg niewymienionych w ust. 1-5.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § § 3
Określa wysokość wpisu od skargi kasacyjnej.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności i inne prawa majątkowe.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Obowiązek ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych.
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zakres materii regulowanych ustawą lub na jej podstawie.
Konstytucja RP art. 92
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wymogi dotyczące rozporządzeń.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Niezmienność zasad ustroju RP.
p.p.s.a. art. 211
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków.
p.p.s.a. art. 212 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Opłatą sądową jest między innymi wpis.
p.p.s.a. art. 239 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strona, której przyznano prawo pomocy, jest zwolniona z kosztów sądowych.
p.p.s.a. art. 243 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony w toku postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy p.p.s.a. i rozporządzenia wykonawczego dotyczące wpisów sądowych są zgodne z Konstytucją RP. • Wysokość wpisów sądowych nie narusza prawa do sądu, zwłaszcza w kontekście możliwości skorzystania z prawa pomocy. • Zarzadzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej było zasadne, gdyż wpis został ustalony zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Odrzucone argumenty
Przepisy p.p.s.a. i rozporządzenia wykonawczego dotyczące wpisów sądowych są niezgodne z Konstytucją RP (art. 64, 31, 84, 217, 92, 2, 8). • Wysokość wpisu sądowego została ustalona w sposób sprzeczny z Konstytucją i nie powinna być pobierana.
Godne uwagi sformułowania
wpis sądowy, którego wysokość została szczegółowo ustalona w akcie rangi podustawowej (rozporządzeniu), jest niezgodny z art. 64 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP • istotnym elementem prawa obywateli do sądu jest ustalenie wysokości wpisów sądowych na poziomie, który by czynił sąd generalnie dostępnym dla obywateli danego kraju. • Rozporządzenie określające wysokość wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ogranicza prawa dostępu do sądu.
Skład orzekający
Anna Apollo
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zgodności przepisów o wpisach sądowych z Konstytucją RP oraz interpretacja prawa do sądu w kontekście opłat sądowych i prawa pomocy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego rodzaju postępowania (sądy administracyjne) i konkretnych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa dostępu do sądu i jego potencjalnych ograniczeń przez opłaty sądowe, co jest istotne dla każdego obywatela i prawnika. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem, podniesione zarzuty konstytucyjne nadają jej pewną wagę.
“Czy opłaty sądowe ograniczają dostęp do sprawiedliwości? NSA rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.