I GZ 196/25

I GZ 196/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-05-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Salachna /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
V SA/Wa 3047/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2024-12-20
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 57 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. Z. i S. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2024 r. sygn. akt V SA/Wa 3047/24 w zakresie odrzucenia skargi J. Z. i S. F. na postępowanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie stwierdzenia nieważności postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji lub WSA) postanowieniem z 20 grudnia 2024 r., sygn. akt V SA/Wa 3047/24 odrzucił skargę J. Z. i S. F. (dalej: skarżący) na postępowanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: organ lub ZUS) w przedmiocie stwierdzenia nieważności postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu powyższego orzeczenia WSA wskazał, że braki skargi nie zostały usunięte, ponieważ skarżący nie wskazali przedmiotu zaskarżenia. Za taki nie można uznać "stwierdzenia nieważności postępowania egzekucyjnego". Skarżący nie wskazali precyzyjnie czego dotyczy ich skarga, co uniemożliwia sądowi dokonanie oceny prawnej.
Z tego względu Sąd I instancji uznał skargę za niedopuszczalną, gdyż to sama strona decyduje jaki akt administracyjny lub bezczynność organu w odniesieniu do konkretnego wniosku chce poddać sądowej kontroli. Braki formalne skargi, polegające na niedokładnym określeniu w niej żądania, uniemożliwiają nadanie jej dalszego biegu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wnieśli o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto wnieśli o zobowiązanie ZUS do przekazania pełnej dokumentacji postępowania egzekucyjnego, stwierdzenie naruszenia prawa przez ZUS polegającego na zatajeniu kluczowych dokumentów oraz przewlekaniu postępowania i obciążenia organu kosztami postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili:
1. Naruszenie art. 54 § 2 p.p.s.a. poprzez zaniechanie przez sąd obowiązku wymuszenia na organie przekazania pełnej dokumentacji postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec F. sp. z o.o. pod znakiem [...], mimo że skarga dotyczyła całego toku postępowania egzekucyjnego.
2. Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niedokonanie pełnej kontroli legalności działań administracji, mimo że skarga obejmowała zarzuty nieważności całego postępowania egzekucyjnego. Sąd nie ocenił kluczowych naruszeń prawa materialnego i procesowego przez ZUS, co uniemożliwiło rzetelną ocenę sprawy.
3. Naruszenie art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przerzucenie ciężaru dowodu na stronę skarżącą, mimo że dowody znajdowały się w posiadaniu organu administracyjnego (ZUS). Sąd, zamiast zobowiązać organ do przedłożenia brakujących dokumentów, uznał brak dowodów za przesłankę do odrzucenia skargi.
4. Naruszenie zasady oficjalności i prawdy obiektywnej poprzez pominięcie wniosku skarżących o zobowiązanie organu do przedstawienia akt postępowania, mimo że skarżący nie mieli dostępu do pełnej dokumentacji, która znajduje się w wyłącznym posiadaniu organu administracyjnego.
5. Naruszenie zasady równości stron i prawa do sądu (art. 45 Konstytucji RP) poprzez bezzasadne odrzucenie skargi na podstawie niekompletnych materiałów i bez wymuszenia na organie przedstawienia wszystkich wymaganych dowodów.
6. Naruszenie art. 200 p.p.s.a. poprzez brak obciążenia ZUS kosztami postępowania, mimo że bezczynność i zatajenie dokumentów przez organ administracyjny przyczyniły się do bezzasadnego odrzucenia skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) skarga, spełniająca wymogi pisma procesowego określone w art. 46 p.p.s.a., powinna wskazywać zaskarżoną decyzję, postanowienie, inny akt lub czynność, ewentualnie oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania dotyczy skarga, jak również określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się z oceną Sądu I instancji, że skarżący nie wypełnili wskazanego wyżej wymagania, pomimo że zostali do tego wezwani. Z zażalenia oraz pisma skarżących można jedynie określić organ administracyjny, który prowadzi/prowadził postępowanie wobec nich.
Mimo wezwania przez Sąd I instancji do sprecyzowania co jest przedmiotem zaskarżenia, skarżący w odpowiedzi na wezwanie nie wskazali precyzyjnie czego dotyczy ich skarga, a w szczególności nie wskazali konkretnego rozstrzygnięcia, jego daty, numeru decyzji/postanowienia/aktu/czynności lub na czym polegała bezczynność/przewlekłość organu.
Stąd należy zgodzić się z oceną Sądu I instancji, że w skardze zabrakło wskazania konkretnego zaskarżonego rozstrzygnięcia i określenia naruszenia prawa lub interesu prawnego, o których mowa w art. 57 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a.
Reasumując, odrzucenie skargi przez Sąd I instancji było zasadne. W istocie skarżący w terminie do tego przewidzianym nie uzupełnili braków formalnych skargi. W odpowiedzi na wezwanie pismem z 12 grudnia 2024 r. skarżący nie wskazali na konkretne zaskarżone rozstrzygnięcie i nie określił naruszenia prawa lub interesu prawnego. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, samo określenie "stwierdzenie nieważności postępowania egzekucyjnego" uniemożliwiło sądowi dokonania oceny prawnej skargi.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. oddalił zażalenie.