I GZ 184/26

I GZ 184/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-05-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-04-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Wach /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
I SA/Lu 436/24 - Wyrok WSA w Lublinie z 2024-12-04
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 199
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Stowarzyszenia I. [...] w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Lu 436/24 w przedmiocie ściągnięcia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w sprawie ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 29 kwietnia 2024 r. znak 0601-IEE.7192.80.2024.2 w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z 13 marca 2025 r., I SA/Lu 436/24 nakazał ściągnąć od Stowarzyszenia I. [...] w L. (dalej: uczestnik postępowania, stowarzyszenie) 100 (sto) złotych za odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 4 grudnia 2024 r., I SA/Lu 436/24 z uzasadnieniem w sprawie ze skargi J. B. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 29 kwietnia 2024 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 4 grudnia 2024 r. oddalił skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 29 kwietnia 2024 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyżej wymienionego wyroku złożył zarówno skarżący jak i uczestnik postępowania.
Przewodniczący Wydziału I zarządzeniem z dnia 13 grudnia 2024 r. wezwał uczestnika postępowania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzanym i doręczanym na wniosek w wysokości 100 złotych.
W odpowiedzi na wezwanie Stowarzyszenie wystosowało pismo z 3 stycznia 2025 r., w którym poinformowało Sąd, iż nie dysponuje pieniędzmi, wezwanie do uiszczenia opłaty to "szykany" Sądu oraz że wezwanie zostanie upublicznione jako niezgodne z Konstytucją. Opłata nie została uiszczona.
Pomimo kolejnego wezwania Sądu I instancji do sprecyzowania celu pisma z 3 stycznia 2025 r. Stowarzyszenie nie odniosło się do niego żadnym wyjaśnieniem.
Stwierdzono, że wpłata z tytułu opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem nie wpłynęła na konto Sądu.
Referendarz sądowy zarządzeniem z 10 lutego 2025 r. zarządził ściągnięcie od uczestnika 100 złotych tytułem nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej.
Odpis wyżej wymienionego zarządzenia doręczono Stowarzyszeniu 24 lutego 2025 r. (k. 119 akt sądowych).
Na powyższe zarządzenie sprzeciw wywiódł uczestnik postepowania.
Uzasadniając zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie podkreślił, że zgodnie z art. 234 § 2 zd. 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 - zwanej dalej "P.p.s.a."), opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczonego na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządza ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek, po uprzednim wezwaniu strony do jej uiszczenia. Przepisów art. 220 nie stosuje się. Z kolei zgodnie z treścią art. 167a § 2 od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 30 § 1, art. 49 § 2 oraz art. 234 § 2, przysługuje sprzeciw. Sprzeciw rozpoznaje sąd, w którym wydano zaskarżone orzeczenie. W razie wniesienia sprzeciwu zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc (art. 167a § 3 P.p.s.a.). Sprzeciw wnosi się do sądu w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia stronie zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 167a § 4 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę jako sąd pierwszej instancji, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 167a § 6 P.p.s.a.).
Sąd I instancji podniósł, że do nadal uczestnik postepowania pomimo doręczenia odpisu zarządzenia z 13 grudnia 2024 r. nie uiścił opłaty 100 złotych (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. z 2019 r., Nr 1090). W związku z tym Stowarzyszenie nie wykonało powyższego wezwania i nie dokonało wymaganej przepisami płatności, na podstawie art. 234 § 2 P.p.s.a. Z tego względu orzeczono o ściągnięciu od Stowarzyszenia nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej.
Stowarzyszenie wywiodło zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 199 P.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Opłatami sądowymi są, zgodnie z art. 212 § 1 P.p.s.a. wpis i opłata kancelaryjna.
Opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, zgłoszonego w terminie siedmiu dni od ogłoszenia orzeczenia albo doręczenia odpisu sentencji orzeczenia, pobiera się w wysokości 100 złotych - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. nr 221, poz. 2192, dalej rozporządzenie).
Zgodnie z art. 234 § 2 P.p.s.a., opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczonego na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek. Jeżeli odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzany jest na wniosek (art. 141 § 2 P.p.s.a.), opłatę kancelaryjną pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Odpis taki doręcza się bez względu na to, czy strona uiściła opłatę kancelaryjną. Doręczenie odpisu oznacza jednak powstanie obowiązku uiszczenia opłaty. Nie mają wpływu na istnienie takiego obowiązku przesłanki dotyczące m.in. sytuacji rodzinnej, materialnej oraz wysokości dochodów strony (postanowienie NSA z: 6.7.2011 r., II FZ 284/11, Lex 1083194; 3.22.2013 r., I OZ 1154/13; 31.1.2014 r., I OZ 53/14, cbosa).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 4 grudnia 2024 r. oddalił skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 29 kwietnia 2024 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyżej wymienionego wyroku złożył zarówno skarżący jak i uczestnik postępowania.
Strona dokonująca czynności procesowych (stowarzyszenie) winna liczyć się z kosztami postępowania (art. 199 P.p.s.a.). Zatem zasadnie Sąd I instancji postanowił ściągnąć od uczestnika postępowania nieuiszczoną opłatę kancelaryjną.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia