I GSK 550/22

I GSK 550/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogdan Fischer
Dariusz Dudra /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Boratyn
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 2863/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-07-01
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 141 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia del. WSA Jacek Boratyn Protokolant starszy asystent sędziego Jarosław Poturnicki po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 2863/20 w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 16 października 2020 r. nr ONW/144/2020 w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od T. K. na rzecz Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 1 lipca 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 2863/20 oddalił skargę T. K. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z 16 października 2020 r. w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
T. K. zwróciła się z wnioskiem o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2019. We wniosku zadeklarowała do płatności powierzchnię 5.38 ha.
W wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej stwierdzono, że zgłoszona przez nią działka ewidencyjna nr 1016/1 została zgłoszona również we wniosku innego producenta rolnego. Wobec powyższego organ wezwał skarżącą do złożenia stosownych wyjaśnień. W odpowiedzi na wezwanie wyjaśniła, że działka nr 1016/1 jest od 2014 r. do dnia dzisiejszego uprawiana przez nią. Zaznaczyła, że zabiegi agrotechniczne prowadzone są przez osoby podane w oświadczeniach, które zbierają, koszą i belują na jej zlecenie. Następnie zaznaczyła, że w 2019 r. wykonano podsianie nawozem i zebrano pierwszy pokos, jednakże plony zebrane zostały przez G. B., który bez uzgodnienia wszedł na działkę.
Następnie organ wezwał do złożenia wyjaśnień Józefa Sobiecha, który zaznaczył, że w 2019 r. pomagał skarżącej użytkować działkę (kosił trawę i zebrał 30 beli trawy).
G. B. złożył natomiast upoważnienie R. T. oraz pełnomocnictwo S. K. i M. A. K. do zarządzania i administracji całym udziałem majątku po zmarłych rodzicach C. i G. K., tj. m.in. działką nr 1016/1 o pow. 8.65 ha. Przedłożył również pełnomocnictwo spadkobierców po zmarłym J. K. do zarządu i dyspozycji ich udziałami w spadku. Ponadto dostarczył oświadczenia R. i W. T., w którym oświadczają, że od 15 lat G. B. dzierżawi część ich gospodarstwa. Podobne oświadczenie złożyła M. A. K. Następnie G. B. złożył oświadczenie, że działkę nr 1016/1 o powierzchni o 5.37 ha. użytkuje rolniczo od 2019 r. jako użytek zielony. Na wiosnę wysiał na tej działce nawozy następnie skosił trawę, którą belował (50 szt.). Na potwierdzenie powyższego dostarczył również oświadczenie podpisane w obecności sołtysa – T. B., w którym wskazał sześciu świadków, którzy mogą potwierdzić użytkowanie w 2019 r. działek o nr 981 oraz 1016/1 przez G B.
Wobec powyższego organ zwrócił się do T. B. o złożenie stosownych wyjaśnień. W odpowiedzi na wezwanie T. B.zeznał, że w dniu 4 września 2019 r. G. B. przyprowadził do niego świadków, tj. R. T. i M. M., których działki sąsiadują z działką 1016/1 i którzy zeznali, że widzieli jak G. B. na wiosnę, na początku kwietnia zasiał nawozy. Potem pod koniec maja kosił trawę, którą na początku czerwca belował i zabrał do swojego gospodarstwa.
Mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, że faktycznym użytkownikiem spornej działki w 2019 r. był G. B. Wobec powyższego decyzją z 19 marca 2020 r. odmówił skarżącej przyznania wnioskowanej płatności oraz nałożył sankcję w wysokości 1.420,32 zł
Następnie, Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie decyzją z 16 października 2020 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie z 19 marca 2020 r. Uzasadniając decyzję organ wskazał, że zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2018 r. poz. 627, dalej: ustawa o wpsieraniu), jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu i pomoc jest przyznawana do powierzchni gruntu, a grunt ten stanowi przedmiot posiadania samoistnego i posiadania zależnego, pomoc przysługuje posiadaczowi zależnemu gruntu. Zaznaczono, że w zakresie uprawnień do otrzymania dopłat unijnych decydujące znaczenie ma wyłącznie okoliczność faktycznego władania i użytkowania (uprawy) deklarowanych działek, nie zaś sam tytuł prawny do gruntów. Organ podkreślił, że istotą płatności obszarowych jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście uprawia grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, i swobodnie dokonuje odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje te grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami). Wobec powyższego, a także mając na uwadze ustalenia dokonane przez organ I instancji Dyrektor Mazowieckiego OR ARiMR uznał, że rozstrzygnięcie z 19 marca 2020 r. jest prawidłowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalają skargę na powyższą decyzję stwierdził, że istotą sporu w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie, czy zasadnie, w świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy, organy obu instancji uznały, że zgłoszona we wniosku działka nr 1016/1 nie była użytkowana przez skarżącą, lecz innego producenta rolnego.
WSA przywołał m.in. treść § 2 pkt 3 oraz § 3 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015, poz. 364 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie ONW") i wskazał, że we wniosku o przyznanie płatności ONW zadeklarowano do strefy nizinnej II powierzchnię 5,38 ha. Powierzchnia stwierdzona na ww. obszarze ONW wyniosła natomiast 0,00 ha. Z płatności wykluczono działkę rolną A o powierzchni 5,38 ha, ponieważ – w ocenie organu – skarżąca nie była w roku 2019 jej faktycznym użytkownikiem. Organ ustalił, że użytkownikiem faktycznym działki w roku 2019 był G. B. Powyższych ustaleń dokonano na podstawie zeznań świadków, którzy potwierdzili, że na spornej działce G. B. na wiosnę 2019 r. wysiał nawozy, skosił trawę, którą następnie zebrał.
Zdaniem Sądu I instancji, słusznie zauważył organ, że istotą płatności obszarowych jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście uprawia grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, i swobodnie dokonuje odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje te grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami).
Ustawowa przesłanka posiadania działki rolnej nie może być rozumiana jako ustalenie tytułu prawnego, z którego wynika to posiadanie. Wnioskujący o płatności ma obowiązek udokumentować fakt władania gruntem rolnym oraz rzeczywiste rolnicze gospodarowanie na posiadanym gruncie. Ponadto związek posiadacza z rzeczą nie może wyrażać się w jednorazowym lub sporadycznym zawładnięciu rzeczą, lecz w możności korzystania z niej przez czas nieokreślony. Zatem warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie gruntów w znaczeniu ich rolniczego użytkowania, obejmującego nie tylko dokonanie zasiewów ale także, m.in. wykonywanie zabiegów pielęgnacyjnych, utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolnej, w tym także nawożenia, zbierania plonów, czy decydowania o innym przeznaczeniu.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie T. K. nie wykazała, że była faktycznym użytkownikiem spornej działki w roku 2019. Przedstawione przez skarżącą dokumenty: akt własności ziemi, zeznanie podatkowe, faktura odmulania rowu, faktura zakupu nawozu nie dowodzą, że strona była faktycznym użytkownikiem spornej działki. Oświadczenie świadka jednego ze świadków dowodzi tylko tego, że świadczył usługi koszenia i zbierana trawy dla skarżącej na działce 1016/1 w tatach 2017-2018. Natomiast zeznanie J. S., odnośnie usługi koszenia na działce 1016/1 budzi wątpliwości. Ww. zeznał, że wykonywał usługi koszenia na działce, na której była sama łąka. Natomiast z złącznika graficznego wynika, iż część działki 1016/1 stanowi las. Skarżąca deklarowała do płatności w 2019 r. jeszcze jedną działkę, tj. o nr 118, na której faktycznie znajduje się tylko łąka. W ocenie Sądu, organ prawidłowo przyjął, że można zatem wywnioskować, iż J.S. świadczył usługi koszenia na działce nr 118, a nie na działce 1016/1. Jednocześnie w aktach administracyjnych znajduje się oświadczenie G.B., z którego wynika, że w roku 2019 użytkował sporną działkę. Na wiosnę wysiał nawozy, następnie skosił trawę, która zbelował. Oświadczenie G. B. zostało potwierdzone w obecności sołtysa – T. B. – przez świadków Romana T. i M. M.. Ponadto świadek M. K. zeznał, że w tym okresie pomagał G. B.. W ocenie Sądu zeznania świadków były spójne, a orzekające w sprawie organy słusznie uznały je za wiarygodne. Biorąc zatem pod uwagę całokształt materiału dowodowego, w tym zeznanie świadków potwierdzające użytkowanie działki o nr 1016/1 przez G. B. sporna działka prawidłowo została wykluczona z płatności. Sąd podkreślił, że na odwrocie oświadczenia złożonego przed sołtysem znajduje się oświadczenie następującej treści: "Ja sołtys T. B. oświadczam, że świadków przesłuchano i stwierdzam, że G. B. użytkuje działkę o nr geodezyjnym 981 od ok. 2000 roku, a działkę 1016/1 od 01.04.2019 i opłaca należyty podatek" opatrzone podpisem i pieczęcią sołtysa (k. 53 akt administracyjnych).
W ocenie Sądu materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy jednoznacznie potwierdził, że przedstawione w zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji, stanowisko zarówno Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie jak i Kierownika Biura Powiatowego ARiMR było prawidłowe.
Skarżąca wniosła skargę kasacyjna od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:
I. na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: ppsa) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez wadliwe niezastosowanie tego przepisu, w konsekwencji – nieuzasadnione oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., na skutek niedostrzeżenia przez Sąd I instancji naruszenia przepisów postepowania, tj. art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu, art. 6 k.p.a., art. 8 k.p.a., 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 4 k.p.a., art. 78 k.p.a., art. 79 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 4 ustawy o wspieraniu, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i winno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości,
b) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym poprzez uznanie, że działka nr 1016/1 nie była użytkowana w 2029 r. przez skarżącą lecz innego producenta rolnego, podczas gdy prawidłowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie pozwala na przyjęcie takich ustaleń,
c) art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 1 w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę do wszystkich zarzutów zawartych w skardze.
Organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przed odniesieniem się do treści poszczególnych zarzutów należy wskazać, że wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, prawidłowe (tzn. jasne i niebudzące wątpliwości) sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla oceny, czy zarzut jest usprawiedliwiony. Zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych oznacza obowiązek wnoszącego skargę kasacyjną powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej uchybił sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu oraz uzasadnienia ich naruszenia. Z kolei w przypadku wniesienia zarzutu na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (naruszenie prawa procesowego), konieczne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie przepisom postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie formuły o naruszeniu przepisów postępowania, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie decyduje bowiem każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tak określonych prawnych warunkach stwierdzić należy, że skuteczna skarga kasacyjna musi jednoznacznie wskazywać naruszony przepis i wyjaśniać sposób jego naruszenia oraz wpływ na rozstrzygnięcie. Oznacza to, że przy wadliwym ujęciu zarzutu kasacyjnego NSA nie może z urzędu dokonać jego modyfikacji, ani zmienić kierunku weryfikacji skarżonego wyroku. Związanie sądu drugiej instancji zarzutami kasacyjnymi ma w ostateczności ten skutek, że sąd nie może prowadzić kontroli wyroku poza granicami wyznaczonymi przez stronę.
W skardze kasacyjnej postawiono trzy zarzuty procesowe.
W pierwszym zarzucie skargi kasacyjnej skarżąca wskazała na naruszenie przepisów postępowania przed Sądem I instancji, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a., a także art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 i art. 4 ustawy o wspieraniu oraz art. 6, art. 8, 75 § 1, art. 77 § 4, art. 78, art. 79, art. 80, art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W zarzucie tym nie wskazano jednak sposobu naruszenia tych przepisów, nie podano także na czym miałoby polegać ich naruszenie przez Sąd I instancji.
Uznane przez stronę skarżącą kasacyjnie przepisy jako naruszone powinny być wskazane w skonstruowanych zarzutach, w petitum skargi kasacyjnej, nie zaś w ich uzasadnieniu (uzasadnieniu skargi kasacyjnej), czy też innych pismach procesowych strony. Dodać do tego należy, że w zakresie zarzutu naruszenia konkretnego przepisu należy podać, na czym polegało jego naruszenie, gdyż przepisy prawa można naruszyć na wiele sposobów. Sposób naruszenia powinien być wskazany konkretnie, nie ogólnikowo, gdyż NSA nie jest uprawniony do domyślania się, precyzowania czy też uzupełniania postawionych zarzutów kasacyjnych (por. wyrok NSA z 2 czerwca 2023 r., sygn. akt I GSK 1208/19, LEX nr 3604459). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do korygowania wadliwie postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków jak i zakresu zaskarżenia (por. wyrok NSA z dnia 26 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 1047/12, LEX nr 1487688 oraz wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1560/11, LEX nr 1218337).
Z powyższych względów postawiony zarzut uznać należało za nieskuteczny.
W drugim zarzucie skargi kasacyjnej zarzucono naruszenie przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym poprzez uznanie, że działka nr 1016/1 nie była użytkowana w 2029 r. przez skarżącą lecz innego producenta rolnego, podczas gdy prawidłowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie pozwala na przyjęcie takich ustaleń.
Z powołanego zarzutu w sposób jednoznaczny wynika, że skarżąca kwestionuje nim dokonane przez organy i zaakceptowane przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne dotyczące działki nr 1016/1, tj. że działka ta nie była użytkowana przez skarżącą, lecz innego producenta rolnego.
Stwierdzić należy, że art. 141 § 4 p.p.s.a. nie służy do podważania ustaleń i ocen dokonanych przez organy i zaakceptowanych przez Sąd I instancji, jak i kwestionowania przyjętej wykładni przepisów prawa materialnego, czy ich zastosowania (por. wyrok NSA z 25 stycznia 2007 r., sygn. akt II FSK 1106/06, LEX nr 317607, wyrok NSA z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1186/18, LEX nr 2799419). Zgodnie z jego treścią uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Uzasadnienie wyroku objętego skargą kasacyjną zawiera wszystkie elementy, o których mowa w tym przepisie. Prezentuje i motywuje zajęte przez Sąd I instancji stanowisko. Argumentacja jest przekonująca i podaje się kontroli kasacyjnej. Trudno zatem w tych okolicznościach zaakceptować tezę o naruszeniu przez Sąd I instancji omawianego przepisu.
Dlatego też postawiony zarzut uznać należało za nieskuteczny.
W trzecim zarzucie skargi kasacyjne skarżąca zarzuciła nieodniesienie się przez Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zarzutów zawartych w skardze.
Wbrew powołanemu zarzutowi skarżącej, w uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji nie musi odnosić się do wszystkich zarzutów i brak takiego odniesienia nie uniemożliwia pełnej kontroli instancyjnej skarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko judykatury, iż Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wypełniając przesłanki wynikające z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku odnosić się osobno do każdego z zarzutów podniesionych w skardze oraz innych pismach procesowych sprawy i do każdego z argumentów na ich poparcie, lecz może je oceniać całościowo. Najistotniejsze jest to aby z wywodów Sądu wynikało dlaczego w sprawie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze - tak, jak ma to miejsce w zaskarżonym wyroku (por. wyroki NSA z 18 listopada 2016 r., II GSK 702/15; z 19 czerwca 2018 r., II GSK 2336/16; z 18 kwietnia 2018 r., II GSK 2671/16; z 4 października 2018 r., II GSK 2983/16).
Ponadto w postawionym zarzucie brakuje precyzji w jego konstrukcji, bowiem skarżąca nie wskazała w ogóle do jakich to zarzutów postawionych w skardze do Sądu I instancji, WSA się nie odniósł.
Wobec powyższego, zarzut ten uznać należało za nieskuteczny.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).