I GSK 438/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zwrotu części dotacji celowej przyznanej Gminie R. na organizację powszechnego spisu rolnego w 2020 r. Dotacja obejmowała środki na wydatki rzeczowe, wynagrodzenia oraz nagrody dla Gminnego Komisarza Spisowego i członków Gminnego Biura Spisowego. Gmina otrzymała 31.556 zł, z czego 16.000 zł przeznaczono na nagrody. Dyrektor Urzędu Statystycznego poinformował, że nagroda dla Gminnego Komisarza Spisowego nie zostanie przyznana i wezwał do zwrotu 6.500 zł. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezes GUS decyzją z 1 września 2023 r. zobowiązał Gminę do zwrotu tej kwoty wraz z odsetkami, uznając ją za dotację pobraną w nadmiernej wysokości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 maja 2024 r. oddalił skargę Gminy, podzielając stanowisko organu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 lipca 2025 r. oddalił skargę kasacyjną Gminy. Sąd podkreślił, że nagroda dla Gminnego Komisarza Spisowego miała charakter fakultatywny i nie została przyznana przez właściwy organ (Dyrektora Urzędu Statystycznego), a jedynie rozdysponowana przez Gminnego Komisarza Spisowego (Wójta Gminy). W związku z tym, środki zabezpieczone na tę nagrodę zostały uznane za dotację pobraną w nadmiernej wysokości, podlegającą zwrotowi do budżetu państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zwrotu dotacji celowych, w szczególności w kontekście nieprzyznanych nagród fakultatywnych oraz stosowania się organów do wskazań sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z finansowaniem spisu rolnego i nagród dla jego uczestników.
Zagadnienia prawne (2)
Czy środki dotacji celowej przeznaczone na nagrody dla Gminnego Komisarza Spisowego, które nie zostały przyznane przez właściwy organ, stanowią dotację pobraną w nadmiernej wysokości podlegającą zwrotowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, środki te stanowią dotację pobraną w nadmiernej wysokości, ponieważ nagroda miała charakter fakultatywny i nie została przyznana przez uprawniony organ, a jedynie rozdysponowana przez Gminnego Komisarza Spisowego.
Uzasadnienie
Nagroda dla Gminnego Komisarza Spisowego była fakultatywna i wymagała przyznania przez Dyrektora Urzędu Statystycznego. Brak takiego przyznania oznacza, że środki na nią przeznaczone nie zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem lub zostały pobrane w nadmiernej wysokości, co uzasadnia ich zwrot.
Czy organ administracji publicznej, rozpoznając sprawę ponownie po uchyleniu jego decyzji przez sąd, zastosował się do wskazań sądu zawartych w wyroku uchylającym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo zastosował się do wskazań sądu, wyjaśniając w uzasadnieniu decyzji związek między fakultatywnością nagród a sytuacją pandemiczną oraz rozdysponowaniem środków.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji w poprzednim wyroku wskazał na braki uzasadnienia decyzji organu, w tym brak rozważań dotyczących wpływu pandemii i rozdysponowania środków na obowiązek zwrotu. Organ w kolejnej decyzji odniósł się do tych kwestii, spełniając wymogi art. 107 § 3 k.p.a.
Przepisy (12)
Główne
u.f.p. art. 169 § 1 pkt 2 i ust. 6
Ustawa o finansach publicznych
Dotacje udzielone z budżetu państwa pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi.
u.f.p. art. 169 § ust. 2 i 4
Ustawa o finansach publicznych
Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu państwa w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.p.s.r. art. 23 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o powszechnym spisie rolnym
Nagrody spisowe dla komisarzy spisowych są jednym z wydatków osobowych, ale nie mają charakteru obligatoryjnego.
u.p.s.r. art. 23 § ust. 4
Ustawa o powszechnym spisie rolnym
Przyznanie nagrody ma charakter uznaniowy i zależy od decyzji podmiotu ją przyznającego.
u.p.s.r. art. 22 § ust. 1 i 4
Ustawa o powszechnym spisie rolnym
Prace spisowe są finansowane z budżetu państwa lub środków UE, przekazywane przez Prezesa GUS.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji musi zawierać ustalenie stanu faktycznego, omówienie podstaw prawnych i rozstrzygnięcie.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej nakazuje organowi wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sposób wszechstronny i kompletny.
k.p.a. art. 80 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów nakazuje organowi dokonać oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania sądu wiążą organy w sprawie.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nagroda dla Gminnego Komisarza Spisowego miała charakter fakultatywny i nie została przyznana przez właściwy organ. • Środki przeznaczone na nieprzyznaną nagrodę stanowiły dotację pobraną w nadmiernej wysokości. • Organ prawidłowo zastosował się do wskazań sądu z poprzedniego wyroku.
Odrzucone argumenty
Gmina argumentowała, że środki na nagrody zostały rozdysponowane i nie powinny podlegać zwrotowi. • Gmina zarzucała naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77, 80 § 1 k.p.a.) oraz art. 153 p.p.s.a. • Gmina zarzucała naruszenie prawa materialnego (art. 23 u.p.s.r., art. 22 u.p.s.r., art. 169 u.f.p.).
Godne uwagi sformułowania
dotacja pobrana w nadmiernej wysokości • nagroda spisowa ma charakter fakultatywny • środki dotacyjne nie czynią ze środków dotacyjnych własności podmiotu dotowanego • organ uprawniony do przyznania nagród spisowych był Dyrektor Urzędu Statystycznego
Skład orzekający
Anna Apollo
przewodniczący
Grzegorz Dudar
sprawozdawca
Małgorzata Grzelak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu dotacji celowych, w szczególności w kontekście nieprzyznanych nagród fakultatywnych oraz stosowania się organów do wskazań sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z finansowaniem spisu rolnego i nagród dla jego uczestników.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy interpretacji przepisów o finansach publicznych i dotacjach, co jest istotne dla samorządów i organów administracji. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie prawa w kontekście wydatkowania środków publicznych.
“Czy nieprzyznana nagroda oznacza zwrot dotacji? NSA rozstrzyga spór o środki na spis rolny.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.