I GSK 29/21Zwrot środków unijnych naruszenie pzp szkoda UE
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który uchylił decyzję o zwrocie dofinansowania unijnego dla Powiatu. Zarząd zarzucił Powiatowi naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP), w tym art. 30 ust. 4 (brak dopuszczenia rozwiązań równoważnych) i art. 36 ust. 1 pkt 5a (rozbieżność między SIWZ a ogłoszeniem w zakresie podstaw wykluczenia). Zdaniem Zarządu, naruszenia te stanowiły 'nieprawidłowość' w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, uzasadniającą korektę finansową. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednak, że samo naruszenie procedur nie jest wystarczające do nałożenia korekty; konieczne jest wykazanie, że naruszenie to spowodowało lub mogło spowodować szkodę w budżecie UE. WSA stwierdził, że organ nie uprawdopodobnił takiej szkody, wskazując na marginalny charakter naruszeń i znikomy koszt dotkniętych nimi materiałów w stosunku do wartości całego projektu, a także brak wykluczenia wykonawców czy odwołań. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko WSA, podkreślając, że definicja 'nieprawidłowości' wymaga zarówno naruszenia prawa, jak i wykazania szkody (rzeczywistej lub potencjalnej) dla budżetu UE. NSA uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej nie wykazały, iż WSA błędnie zinterpretował przepisy, a przyjęty przez WSA stan faktyczny nie został skutecznie podważony. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że nie każde naruszenie procedur zamówień publicznych skutkuje obowiązkiem zwrotu środków unijnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia pojęcia 'nieprawidłowości' w kontekście środków UE i konieczność wykazania szkody budżetowej jako przesłanki korekty finansowej. Znaczenie zasady proporcjonalności w stosowaniu sankcji finansowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów rozporządzenia 1303/2013, ale jego zasady interpretacyjne są szeroko stosowalne do podobnych spraw dotyczących środków UE i zamówień publicznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP) dotyczących opisu przedmiotu zamówienia i podstaw wykluczenia, bez wykazania szkody dla budżetu Unii Europejskiej, stanowi 'nieprawidłowość' w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, uzasadniającą korektę finansową i zwrot dofinansowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo naruszenie przepisów PZP nie jest wystarczające. Konieczne jest wykazanie, że naruszenie to spowodowało lub mogło spowodować szkodę w budżecie UE.
Uzasadnienie
Definicja 'nieprawidłowości' w art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 wymaga zarówno naruszenia prawa, jak i wykazania szkody (rzeczywistej lub potencjalnej) dla budżetu UE. Nie każde naruszenie procedur skutkuje obowiązkiem nałożenia korekty, jeśli nie ma wpływu na finanse UE.
Czy brak dopuszczenia rozwiązań równoważnych w opisie przedmiotu zamówienia (art. 30 ust. 4 PZP) oraz rozbieżność między SIWZ a ogłoszeniem w zakresie podstaw wykluczenia (art. 36 ust. 1 pkt 5a PZP) stanowiły nieprawidłowość skutkującą szkodą dla budżetu UE, jeśli dotyczyły materiałów o znikomej wartości i nie wpłynęły na konkurencję ani wybór wykonawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w okolicznościach tej sprawy naruszenia te nie spowodowały ani nie mogły spowodować szkody dla budżetu UE, ponieważ dotyczyły materiałów o znikomej wartości procentowej w stosunku do całego projektu, nie wpłynęły na konkurencję ani na wybór wykonawcy, a także nie wpłynęło żadne odwołanie.
Uzasadnienie
WSA i NSA uznały, że naruszenia te miały charakter marginalny, nie wpłynęły na konkurencję ani na wybór najkorzystniejszej oferty, a koszt dotkniętych nimi materiałów był znikomy w stosunku do wartości całego zadania. Brak wykazania potencjalnej szkody dla budżetu UE wyklucza uznanie tych naruszeń za 'nieprawidłowość' w rozumieniu rozporządzenia.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (9)
Główne
rozporządzenie 1303/2013 art. 2 § pkt 36
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013
'Nieprawidłowość' oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem.
Pomocnicze
pzp art. 30 § ust. 4
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Zamawiający opisując przedmiot zamówienia przez odniesienie do norm, europejskich ocen technicznych, aprobat, specyfikacji technicznych i systemów referencji technicznych, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, jest obowiązany wskazać, że dopuszcza rozwiązania równoważne opisywanym, a odniesieniu takiemu towarzyszą wyrazy 'lub równoważne'.
pzp art. 36 § ust. 1 pkt 5a
Ustawa Prawo zamówień publicznych
SIWZ powinna zawierać co najmniej podstawy wykluczenia z art. 24 ust. 5 pzp.
pzp art. 7 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Przetarg prowadzi się w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji i równe traktowanie wykonawców oraz zgodnie z zasadami proporcjonalności i przejrzystości.
pzp art. 24 § ust. 5 pkt 1-8
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Fakultatywne podstawy wykluczenia wykonawcy z postępowania.
ppsa art. 145 § § 1 lit. a) i c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji administracyjnej przez WSA.
ppsa art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
ppsa art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.
ustawa COVID-19 art. 2zzs4 § ust. 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Podstawa rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów PZP nie jest równoznaczne z powstaniem szkody w budżecie UE. • Konieczność wykazania przez organ szkody (rzeczywistej lub potencjalnej) dla budżetu UE jako przesłanki nałożenia korekty finansowej. • Naruszenia dotyczące opisu przedmiotu zamówienia i podstaw wykluczenia miały charakter marginalny, nie wpłynęły na konkurencję ani wybór wykonawcy, a dotyczyły materiałów o znikomej wartości.
Odrzucone argumenty
Każde naruszenie przepisów PZP przy wydatkowaniu środków UE skutkuje powstaniem nieprawidłowości i obowiązkiem nałożenia korekty finansowej. • Naruszenie art. 30 ust. 4 PZP (brak dopuszczenia rozwiązań równoważnych) oraz art. 36 ust. 1 pkt 5a PZP (rozbieżność w SIWZ) stanowiło nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013.
Godne uwagi sformułowania
nie każda nieprawidłowość musi jednoznacznie wskazywać na wystąpienie owej szkody realnej lub potencjalnej • nie każde naruszenie prawa będzie rodziło niebezpieczeństwo powstania takiej szkody • nie każde naruszenie przepisów w trakcie prowadzonego postępowania skutkuje powstaniem potencjalnej szkody (niepotrzebnego wydatku) • nie każde naruszenie przepisów informacyjnych WSA uznał, że organ naruszył prawo materialne przyjmując, że powstaniem potencjalnej szkody groziły wskazane w decyzji naruszenia obowiązków informacyjnych.
Skład orzekający
Ludmiła Jajkiewicz
przewodniczący
Henryk Wach
sędzia
Piotr Kraczowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia 'nieprawidłowości' w kontekście środków UE i konieczność wykazania szkody budżetowej jako przesłanki korekty finansowej. Znaczenie zasady proporcjonalności w stosowaniu sankcji finansowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów rozporządzenia 1303/2013, ale jego zasady interpretacyjne są szeroko stosowalne do podobnych spraw dotyczących środków UE i zamówień publicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczową kwestię, czy drobne błędy proceduralne w zamówieniach publicznych przy wykorzystaniu funduszy UE zawsze prowadzą do zwrotu środków. Jest to istotne dla wielu beneficjentów funduszy.
“Drobny błąd w przetargu nie zawsze oznacza zwrot pieniędzy z UE. NSA wyjaśnia, kiedy liczy się szkoda, a nie tylko formalność.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.