Orzeczenie · 2025-08-21

I GSK 1644/22Odpowiedzialność solidarna zwrot środków unijnych termin

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-08-21

NSAAdministracyjneŚredniansa

środki unijnedofinansowaniezwrot środkówodpowiedzialność solidarnaosoba trzeciaterminOrdynacja podatkowafinanse publiczneNSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zwrot środków dofinansowania z Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której Stowarzyszenie, beneficjent środków unijnych, wykorzystało je z naruszeniem procedur, co skutkowało wydaniem decyzji o zwrocie dofinansowania. Następnie wszczęto postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich, w tym W. G. jako członka zarządu. Kluczowym zagadnieniem w skardze kasacyjnej było ustalenie początku biegu pięcioletniego terminu do wydania decyzji o odpowiedzialności solidarnej, zgodnie z art. 118 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący argumentował, że termin ten powinien być liczony od daty zaistnienia nieprawidłowości, a nie od daty ostateczności decyzji o zwrocie środków. Sąd pierwszej instancji uznał, że termin ten biegnie od daty ostateczności decyzji o zwrocie środków, która stała się ostateczna 16 października 2019 r., co oznacza, że pięcioletni termin upłynie 31 grudnia 2024 r. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty za niezasadne. W odniesieniu do pierwszego zarzutu, dotyczącego naruszenia art. 118 § 1 O.p. i art. 67 ust. 1 u.f.p., NSA stwierdził, że skarżący kwestionował wykładnię przepisów, a nie ich zastosowanie, a zarzut wadliwej wykładni nie został skutecznie sformułowany. Drugi zarzut, dotyczący kwestii ustrojowych związanych z kompetencjami organu wydającego decyzję, został uznany za niezasadny z powodu braku wykazania, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od skarżącego koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Interpretacja początku biegu terminu przedawnienia w sprawach o odpowiedzialność solidarną za zwrot środków publicznych, zwłaszcza w kontekście funduszy unijnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji beneficjentów funduszy unijnych i odpowiedzialności członków zarządu stowarzyszeń.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pięcioletni termin do wydania decyzji o odpowiedzialności solidarnej osoby trzeciej za zaległość publicznoprawną (zwrot dofinansowania UE) rozpoczyna bieg od daty stwierdzenia nieprawidłowości i przekształcenia się jej w zaległość, czy od daty ostateczności decyzji określającej kwotę do zwrotu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pięcioletni termin na wydanie decyzji o odpowiedzialności solidarnej osoby trzeciej nie rozpoczyna biegu od daty stwierdzenia nieprawidłowości, lecz najwcześniej od daty konkretyzacji obowiązku zwrotu środków, co następuje z dniem doręczenia decyzji beneficjentowi, a następnie z dniem upływu terminu do zapłaty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek zwrotu środków dofinansowania powstaje z mocy prawa, ale konkretyzuje się z dniem otrzymania wezwania do zwrotu. Termin zapłaty wynosi 14 dni od doręczenia decyzji. Pięcioletni termin na wydanie decyzji o odpowiedzialności solidarnej osoby trzeciej należy liczyć od daty, gdy zobowiązanie stało się wymagalne, czyli po upływie terminu do zapłaty określonego w decyzji.

Czy zarzut naruszenia przepisów ustrojowych dotyczących kompetencji organu może stanowić podstawę skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (naruszenie przepisów postępowania), jeśli nie wykazano, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zarzut naruszenia przepisów ustrojowych może być powołany w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., jednakże dla jego skuteczności konieczne jest wykazanie, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że dla skuteczności zarzutu naruszenia przepisów postępowania, w tym ustrojowych, nie wystarczy samo stwierdzenie uchybienia, lecz należy wykazać jego potencjalny istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał tego wpływu, co skutkowało uznaniem zarzutu za niezasadny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną W. G. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (12)

Główne

o.p. art. 118 § § 1

Ordynacja podatkowa

Pięcioletni termin na wydanie decyzji o odpowiedzialności solidarnej osoby trzeciej biegnie od daty, gdy zobowiązanie stało się wymagalne, czyli po upływie terminu do zapłaty określonego w decyzji.

u.f.p. art. 207 § ust. 1

Ustawa o finansach publicznych

Określa podstawę materialnoprawną decyzji o zwrocie środków dofinansowania.

Pomocnicze

u.f.p. art. 67 § ust. 1

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 207 § ust. 8

Ustawa o finansach publicznych

Określa, że obowiązek zwrotu środków dofinansowania konkretyzuje się z dniem otrzymania przez beneficjenta wezwania do zwrotu.

u.f.p. art. 207 § ust. 9

Ustawa o finansach publicznych

Dotyczy decyzji określającej kwotę środków dofinansowania podlegającą zwrotowi.

p.p.s.a. art. 151