Orzeczenie · 2008-08-05

I GSK 1109/07

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2008-08-05
NSApodatkoweWysokansa
prawo celnezgłoszenie celnepochodzenie towaruświadectwo pochodzeniaVATnależności celneweryfikacjadokumenty urzędowepostępowanie celneskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki "H. P." od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Spór koncentrował się na uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części dotyczącej stawki celnej, należności celnych przywozowych i podatku od towarów i usług. Problem wynikał z przedstawionego świadectwa pochodzenia towaru, które zostało uznane przez organy celne za sfałszowane po weryfikacji przeprowadzonej przez Chińską Radę Promocji Handlu Zagranicznego. W związku z tym zastosowano autonomiczną stawkę celną podwyższoną o 100% zamiast stawki konwencyjnej. Spółka podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, w tym art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej (brak udziału w postępowaniu wyjaśniającym) oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej (brak uzasadnienia decyzji). Kwestionowano również uznanie pisma władz chińskich za dokument urzędowy. Zarzucono naruszenie prawa materialnego, w tym art. 2 i 217 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie § 20a rozporządzenia Rady Ministrów, które miało być sprzeczne z zasadą państwa prawnego i konstytucyjną zasadą nakładania danin publicznych w drodze ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że postępowanie było prowadzone prawidłowo w ramach jednego postępowania celnego, a spółce zapewniono czynny udział poprzez możliwość wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego. Weryfikacja świadectwa pochodzenia przez zagraniczny podmiot została uznana za czynność dowodową, a pismo potwierdzające fałszerstwo za wiarygodny dowód. NSA stwierdził, że § 20a rozporządzenia nie narusza Konstytucji RP, gdyż nie jest źródłem praw i obowiązków w zakresie danin publicznych, a jedynie określa sposób dokumentowania pochodzenia towarów. Sąd podkreślił również, że § 12 rozporządzenia dotyczy towarów, których pochodzenie nie musi być dokumentowane świadectwem, co nie miało zastosowania w tej sprawie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących weryfikacji świadectw pochodzenia, dopuszczalności dowodów zagranicznych w postępowaniu celnym oraz zgodności rozporządzeń wykonawczych z Konstytucją RP.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z pochodzeniem towarów z Chin i stosowaniem konkretnych przepisów celnych i rozporządzeń.

Zagadnienia prawne (4)

Czy organ celny ma obowiązek zapewnić udział strony w postępowaniu wyjaśniającym dotyczącym weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru, prowadzonym poza granicami kraju?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie celne jest jednolite, a czynności weryfikacyjne świadectwa pochodzenia są częścią tego postępowania. Stronie zapewniono czynny udział poprzez możliwość wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że postępowanie celne jest jednolite od momentu przyjęcia zgłoszenia celnego. Czynności weryfikacyjne świadectwa pochodzenia, nawet jeśli prowadzone za granicą, stanowią czynność dowodową w ramach tego postępowania, a nie odrębne postępowanie. Stronie zapewniono prawo do wypowiedzenia się na temat zebranego materiału dowodowego.

Czy pismo zagranicznego podmiotu potwierdzające fałszerstwo świadectwa pochodzenia jest dokumentem urzędowym i czy podlega swobodnej ocenie dowodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pismo zagranicznego podmiotu (np. Chińskiej Rady Promocji Handlu Zagranicznego) potwierdzające fałszerstwo świadectwa pochodzenia może być traktowane jako dowód w postępowaniu celnym, nie podlega swobodnej ocenie dowodów w takim samym stopniu jak dokumenty krajowe, ale jego wiarygodność jest oceniana w kontekście postępowania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 270 § 1 Kodeksu celnego pozwala na wykorzystanie dokumentów wystawionych przez uprawnione podmioty zagraniczne. Pismo potwierdzające fałszerstwo, pochodzące od właściwego podmiotu, stanowi dowód w sprawie i nie można mu odmówić mocy dowodowej bez uzasadnionych podstaw.

Czy § 20a rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów jest zgodny z Konstytucją RP, w szczególności z zasadą państwa prawnego (art. 2) i zasadą nakładania danin publicznych w drodze ustawy (art. 217)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie narusza Konstytucji RP, ponieważ nie jest źródłem praw i obowiązków w zakresie danin publicznych, a jedynie określa sposób dokumentowania pochodzenia towarów.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że § 20a rozporządzenia dotyczy sposobu dokumentowania pochodzenia towarów i nie nakłada bezpośrednio podatków ani należności celnych. Podstawa do nałożenia tych opłat wynika z ustaw, a rozporządzenie jedynie reguluje kwestie dowodowe związane z pochodzeniem towaru.

Czy decyzje organów celnych dotyczące podatku od towarów i usług muszą zawierać odrębne, szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne, niezależne od uzasadnienia dotyczącego należności celnych?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli ustalenie wysokości podatku VAT jest prostym następstwem zastosowania przepisów w przedstawionym stanie faktycznym (np. określenie wartości celnej), zaniechanie powtórzenia ustaleń w uzasadnieniu decyzji nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że w sytuacji, gdy podatek VAT jest prostą konsekwencją ustaleń dotyczących należności celnych, brak odrębnego, szczegółowego uzasadnienia dla VAT nie stanowi naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną spółki "H. P.".

Przepisy (27)

Główne

rozp. RM art. 11 § ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

rozp. RM art. 20a

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 217

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.c. art. 17

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 19 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 19 § § 2

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 19 § § 3

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 3

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 4

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 7

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 83 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 83 § § 2

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 123 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 165 § § 6

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 180 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

o.p. art. 178

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 200 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 262

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 270 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

rozp. RM art. 12

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

u.p.t.u.i p.a. art. 2 § ust. 2

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 6 § ust. 7

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 15 § ust. 4

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 18 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie celne jest jednolite i nie wymaga odrębnego wszczynania dla czynności weryfikacyjnych. • Pismo zagranicznego podmiotu potwierdzające fałszerstwo świadectwa pochodzenia jest wiarygodnym dowodem. • Rozporządzenie RM w sprawie pochodzenia towarów nie narusza Konstytucji RP. • Przepis § 12 rozporządzenia nie miał zastosowania w sprawie.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez brak udziału strony w postępowaniu wyjaśniającym. • Naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej z powodu braku uzasadnienia decyzji w zakresie VAT. • Naruszenie art. 270 § 1 Kodeksu celnego poprzez błędne uznanie pisma władz chińskich za dokument urzędowy. • Niewłaściwe zastosowanie art. 2 i 217 Konstytucji RP. • Niewłaściwe zastosowanie art. 19 ust. 3 Kodeksu celnego. • Niewłaściwe zastosowanie § 12 rozporządzenia.

Godne uwagi sformułowania

wynik weryfikacji otrzymany od upoważnionej do wykonywania tej czynności instytucji nie może być podważony ani przez organy celne, ani przez importera. • Posiada on walory dokumentu urzędowego. • organ celny nie ma obowiązku prowadzenia dalszego postępowania dowodowego. • pismo podmiotu działającego na terenie państwa eksportera stanowi jedyny dowód na potwierdzenie ustalenia, iż świadectwa pochodzenia nie są autentyczne.

Skład orzekający

Marzenna Zielińska

przewodniczący

Urszula Raczkiewicz

sprawozdawca

Zofia Borowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących weryfikacji świadectw pochodzenia, dopuszczalności dowodów zagranicznych w postępowaniu celnym oraz zgodności rozporządzeń wykonawczych z Konstytucją RP."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z pochodzeniem towarów z Chin i stosowaniem konkretnych przepisów celnych i rozporządzeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i dowodowych w prawie celnym, w tym wiarygodności dokumentów zagranicznych i praw strony w postępowaniu. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie celnym i podatkowym.

Sfałszowane świadectwo pochodzenia: jak organy celne weryfikują dokumenty z zagranicy?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst