I GNP 4/25Oddalenie skargi o niezgodnosc z prawem wyroku
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku z dnia 18 września 2024 r. (sygn. akt I GSK 608/24). Skarżący podnosił, że wyrok ten został wydany z rażącym naruszeniem prawa Unii Europejskiej, wskazując na systemowe naruszenie prawa do sądu niezawisłego i bezstronnego z powodu udziału w składzie orzekającym tzw. 'neo-sędziów' oraz na niedopełnienie przez NSA obowiązku skierowania pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości UE. Sąd uznał, że zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie. W odniesieniu do braku pytania prejudycjalnego, NSA stwierdził, że skoro takie pytanie nie zostało podniesione w toku postępowania, brak było podstaw do jego skierowania, a skarżący nie sprecyzował istoty wątpliwości co do interpretacji prawa unijnego. Odnosząc się do kwestii 'neo-sędziów', Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo NSA, zgodnie z którym sędziowie powołani przez Prezydenta RP na urząd, nawet jeśli procedura ich powołania mogła zawierać pewne wady, są uznawani za sędziów Rzeczypospolitej Polskiej i sędziów europejskich w rozumieniu prawa UE i Konwencji o ochronie praw człowieka. Sąd podkreślił, że orzeczenia ETPCz i TSUE nie mają bezpośredniego skutku unieważniającego w polskim systemie prawnym, a dla skuteczności zarzutu naruszenia Karty Praw Podstawowych UE niezbędne jest wskazanie innych przepisów prawa unijnego, których naruszenie skutkowało naruszeniem KPP. Sąd zaznaczył również, że niezgodność z prawem w rozumieniu art. 285a § 3 p.p.s.a. musi być oczywista i rażąca, czego w tej sprawie nie wykazano.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska NSA w kwestii oceny statusu sędziów powołanych w obecnym stanie prawnym oraz warunków dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA.
Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA i zarzutów związanych z prawem UE oraz statusem sędziów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy udział tzw. 'neo-sędziów' w składzie orzekającym NSA stanowi rażące naruszenie prawa UE, w szczególności prawa do sądu niezawisłego i bezstronnego (art. 19 TUE w zw. z art. 47 KPP)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, udział sędziów powołanych w obecnym stanie prawnym nie podważa skuteczności powołań ani nie narusza prawa do sądu w rozumieniu prawa UE i Konwencji o ochronie praw człowieka, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA.
Uzasadnienie
NSA powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym sędziowie powołani przez Prezydenta RP są sędziami europejskimi, nawet jeśli procedura powołania mogła zawierać wady. Podkreślono, że orzeczenia ETPCz i TSUE nie mają bezpośredniego skutku unieważniającego, a dla naruszenia KPP wymagane jest wskazanie innych przepisów prawa UE.
Czy NSA miał obowiązek skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE w sytuacji, gdy skarżący podniósł ogólnikowe wątpliwości co do interpretacji prawa UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, NSA nie miał takiego obowiązku, ponieważ skarżący nie sprecyzował istoty wątpliwości, a pytanie prejudycjalne nie zostało podniesione w toku postępowania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że art. 267 TFUE zobowiązuje do skierowania pytania prejudycjalnego tylko w przypadku, gdy zostało ono podniesione w sprawie, a skarżący nie sprecyzował swoich wątpliwości, co uniemożliwiło wystąpienie do TSUE.
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA spełnia wymóg rażącego naruszenia prawa UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie wykazał spełnienia wymogów art. 285a § 3 p.p.s.a., a naruszenie nie było oczywiste i rażące.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że niezgodność z prawem musi być oczywista, bezsporna i ewidentnie odbiegająca od normy, a skarżący nie wykazał takiego naruszenia w kontekście podniesionych zarzutów.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 285a § § 1 i 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od prawomocnego orzeczenia WSA, gdy przez jego wydanie została stronie wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie orzeczenia nie jest możliwe. Od orzeczeń NSA skarga nie przysługuje, z wyjątkiem rażącego naruszenia prawa UE.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 285k § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi.
TUE art. 2
Traktat o Unii Europejskiej
Wartość państwa prawnego jako podstawa Unii.
TUE art. 4 § ust. 3
Traktat o Unii Europejskiej
Zasada lojalnej współpracy.
TUE art. 19 § ust. 1
Traktat o Unii Europejskiej
Funkcje, skład i organizacja Trybunału Sprawiedliwości UE.
TFUE art. 267 § akapit 3
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Obowiązek skierowania pytania prejudycjalnego przez sądy, których orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu.
KPP art. 47
Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej
Prawo do skutecznego środka prawnego przed sądem, prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd.
EKPC art. 6 § ust. 1-3
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Prawo do rzetelnego procesu.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Systemowe naruszenie prawa do sądu niezawisłego i bezstronnego z powodu udziału 'neo-sędziów' w składzie orzekającym NSA. • Niedopełnienie przez NSA obowiązku skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE. • Naruszenie zasady lojalnej współpracy (art. 4 ust. 3 TUE).
Godne uwagi sformułowania
skarga jest wysoce nieprecyzyjna • essentialia negotii są dalekie od doskonałości • nie można uznać, że naruszenie dotyczyło normy kluczowej dla procesu powołania sędziów • niezgodność z prawem w rozumieniu art. 285a § 3 p.p.s.a. rozumieć należy jako niebudzącą wątpliwości, oczywistą i rażącą obrazę prawa, z góry widoczną
Skład orzekający
Małgorzata Kowalska
członek
Piotr Pietrasz
przewodniczący
Piotr Piszczek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii oceny statusu sędziów powołanych w obecnym stanie prawnym oraz warunków dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA i zarzutów związanych z prawem UE oraz statusem sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i prawa do sądu, a także kontrowersyjnego tematu statusu sędziów w Polsce, co budzi duże zainteresowanie.
“Czy 'neo-sędziowie' mogą wydawać prawomocne wyroki? NSA odpowiada w sprawie o stwierdzenie niezgodności z prawem.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.