I FSK 526/05

I FSK 526/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Adam Bącal /przewodniczący sprawozdawca/
Krzysztof Stanik
Teresa Porczyńska
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
III SA/Wa 2039/04 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2005-03-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono postanowienie Sądu
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 73, art. 174 pkt 2, art. 185 par. 1, art. 220 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Adam Bącal (spr.), Sędziowie NSA Krzysztof Stanik, Teresa Porczyńska, Protokolant Piotr Dębkowski, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2006 r. na rozprawie w Wydziale I Izby Finansowej skargi kasacyjnej "W." Spółki z o.o. w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2005 r. sygn. akt III SA/Wa 2039/04 w sprawie ze skargi "W." Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 23 sierpnia 2004 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę "W." sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie podatku od towarów i usług.
Pismem z dnia 9 listopada 2004 r. skarżąca spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od wymienionej skargi. Wezwanie zostało odebrane przez pełnomocnika 19 listopada 2004 r. /świadczy o tym data wpisana na duplikacie zwrotnego potwierdzenia odbioru, znajdującego się w aktach sprawy/. Mimo, że siedmiodniowy termin to dokonania powyższej czynności procesowej upływał 26 listopada 2004 r. to strona skarżąca na wezwanie Sądu pierwszej instancji uiściła wpis dopiero 17 grudnia 2004 r.
W tym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 par. 1 pkt w związku z art. 220 par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, zwanej dalej p.p.s.a. skargę odrzucił.
Na to postanowienie "W." sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną, w której zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 220 par. 3 i art. 58 par. 1 pkt 3 p.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy w bezpośrednim następstwie naruszenia następujących przepisów:
1/ par. 8 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym /Dz.U. nr 62 poz. 697 ze zm./, zwanego dalej rozporządzeniem w związku z art. 73 i art. 65 par. 2 p.p.s.a.
2/ par. 9 ust. 1, 2, 3, 4, 6 oraz 7 wymienionego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
3/ art. 82 p.p.s.a., poprzez błędne ustalenie daty doręczenia pełnomocnikowi strony skarżącej wezwania do uiszczenia wpisu jako 19 listopada 2004 r. zamiast prawidłowej tzn. 13 grudnia 2004 r.
Ponadto autor skargi kasacyjnej stwierdził, iż w sprawie niniejszej zaszła nieważność postępowania z przyczyny wymienionej w art. 183 par. 2 pkt 5 p.p.s.a., tzn. z powodu pozbawienia strony skarżącej możliwości obrony swych praw.
Na tej podstawie strona skarżąca wniosła o uchylenie na podstawie art. 185 par. 1 p.p.s.a. skarżonego postanowienia w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie i o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Odnośnie naruszenia art. 220 par. 3 i art. 58 par. 1 pkt 3 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej podniósł, iż zgodnie z sugestią Sądu Najwyższego zawartą w postanowieniu z dnia 2 lutego 2002 r. /II CZ 182/99 - Biuletyn SN 2000 nr 3 poz. 10/ "W przypadku doręczenia pisma sądowego według art. 139 par. 1 Kpc i nie wskazania daty odbioru przesyłki oraz osoby odbierającej w sposób określony w par. 9 ust. 4 w zw. par. 5 ust. 1 rozporządzenia, okoliczności te należy ustalić przez stosowny wywiad w placówce pocztowej oddawczej i ewentualnie przez przeprowadzenie innych dowodów. Orzeczenie to wprawdzie, jak podkreśla skarżąca spółka odnosi się do doręczeń w postępowaniu cywilnym, jednak mając na względzie treść art. 65 par. 2 p.p.s.a. oraz to, że treść art. 139 par. 1 Kpc jest zbliżona do brzmienia art. 73 p.p.s.a., należy uznać, iż powyższe zasady znajdują również zastosowanie do doręczeń w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej sprawie Sąd po stwierdzeniu, iż nie dotarł do niego druk "potwierdzenia odbioru", na którym umieszczony byłby podpis adresata oraz data odbioru przesyłki poleconej nr R (...), zwrócił się do placówki pocztowej z reklamacją. Po rozpatrzeniu reklamacji Rejonowy Urząd Pocztowy W.-Ś. w piśmie z dnia 17 lutego 2005 r. (...) stwierdził m.in., iż przesyłka została doręczona w dniu 19 listopada 2004 r. a odbiór kwitowała adresatka. Po otrzymaniu powyższego pisma, Sąd zrezygnował, jak podkreśla autor skargi kasacyjnej z przeprowadzenia innych dowodów i uznał, iż reklamowana przesyłka, która zawierała wezwanie skarżącej spółki do uiszczenia wpisu od skargi złożonej w sprawie III SA/Wa 2039/04, została doręczona adresatce w dniu 19 listopada 2004 r., co rodziło określone negatywne skutki procesowe dla strony skarżącej. Ponieważ postępowanie wyjaśniające w powyższej sprawie zostało przeprowadzone przez Sąd w niepełnym wymiarze, dokonane przezeń ostateczne ustalenia w zakresie rzeczywistej daty doręczenia przesyłki pełnomocnikowi Skarżącego są zdaniem "W." sp. z o.o. w W. błędne. Skarżąca wyjaśnia zarazem, iż z posiadanych przez nią dokumentów, wynika, iż powyższa przesyłka została jej pełnomocnikowi doręczona w urzędzie pocztowym "W. 119" bez wątpienia w dniu 13 grudnia 2004 r. Dodatkowo informuje, iż dążąc do dokładnego wyjaśnienia sprawy związanej z datą doręczenia przesyłki poleconej nr R (...) na własną rękę przeprowadziła postępowanie wyjaśniające z udziałem pocztowej placówki oddawczej właściwej dla miejsca doręczenia wskazanego listu. W efekcie tego otrzymała pismo z Rejonowego Urzędu Pocztowego, z którego wynika, iż można przypuszczać, że przesyłki wpisane do dokumentu oddawczego z dnia 19 listopada 2004 r. faktycznie zostały odebrane przez stronę skarżącą 13 grudnia 2004 r.
W dalszej części uzasadnienia autor skargi kasacyjnej podnosi, iż mimo wystąpienia w sprawie przesłanek uzasadniających pozostawienie zawiadomienia dla adresata o możliwości odbioru przesyłki nie zastosowano dyspozycji par. 9 rozporządzenia, który to reguluje szczegółową procedurę postępowania w takich wypadkach. Nie doszło również do sporządzenia wymaganego zawiadomienia dla adresata o pozostawieniu przesyłki, co stanowiło naruszenie par. 8 rozporządzenia. Ponadto na skutek błędnie przyjętej daty doręczenia wezwania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w brew treści art. 82 p.p.s.a. bieg siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu liczył począwszy od dnia 19 listopada 2004 r. zamiast od faktycznej daty doręczenia tzn. 13 grudnia 2004 r.
W odniesieniu do zarzutu nieważności postępowania strona skarżąca stoi na stanowisku, iż postępowanie reklamacyjne, a w szczególności toczące się w jego ramach postępowanie wyjaśniające, zlecone poczcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, prowadzone było praktycznie bez udziału pełnomocnika skarżącej spółki, przez co wyjaśnienie wszystkich powyżej opisanych okoliczności nie było możliwe. Na tej podstawie postępowanie sądowe poprzedzające wydanie skarżonego postanowienia, w ocenie autora skargi kasacyjnej uznać należy za dotknięte wadą nieważności w oparciu o art. 183 par. 2 pkt 5 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna jest zasadna, a postawione w niej zarzuty naruszenia prawa procesowego zasługują na uwzględnienie. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odrzucające skargę było w świetle przedstawionych przez stronę skarżącą dowodów przedwczesne i nieuzasadnione. Autor skargi kasacyjnej w sposób skuteczny podważył stan faktyczny, który ustalił Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu. Z dokumentów dołączonych do akt sprawy, a w szczególności z pisma Rejonowego Urzędu Pocztowego W. z dnia 22 kwietnia 2005 r. skierowanego do pełnomocnika skarżącej spółki wynika, iż korespondencja wpisana do dokumentu oddawczego dnia 19 listopada 2004 r. /w tym przedmiotowe wezwanie do uiszczenia wpisu/, zostały odebrane 13 grudnia 2004 r. Ta okoliczność czyni ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji błędnymi i przesądza o naruszeniu wskazanych przez stronę przepisów postępowania.
Powstałe nieprawidłowości w procesie doręczenia spowodowały w szczególności naruszenie art. 73 p.p.s.a. regulującego prawidłowy sposób doręczania pism w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Konsekwencją wymienionych nieprawidłowości było błędne założenie Sądu pierwszej instancji w zakresie biegu terminu do uzupełnienia wpisu od skargi, co doprowadziło do nieuzasadnionego jej odrzucenia. Zgodnie z treścią art. 220 par. 3, skarga od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W świetle dowodów wynikających z postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez pełnomocnika strony wynika, iż skarga została uzupełniona w terminie.
Co do przesłanki zawartej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., dotyczącej istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na wynik sprawy, oczywistym jest, że zamknięcie stronie drogi sądowej w skutek nieuzasadnionego odrzucenia skargi taki wpływ niewątpliwie miało.
W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 par. 1 p.p.s.a.