I FZ 138/26

I FZ 138/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-08-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-06-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabela Najda-Ossowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Ol 38/25 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2025-03-19
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 88
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 maja 2026 r., sygn. akt I SA/Ol 38/25 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 25 listopada 2024 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty 2023 r. postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 20 maja 2026 r. sygn. akt I SA/Ol 38/25 odrzucił wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego dla G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej: Spółka/Skarżąca).
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji wyrokiem z 19 marca 2025 r. sygn. akt I SA/Ol 38/25 oddalił skargę Spółki. Pismem z 12 września 2025 r. nadanym w placówce pocztowej 16 września 2025 r. Skarżąca zwróciła się o m.in. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wskazując, że do chwili otrzymania informacji z US w Olsztynie, tj. 11 sierpnia 2025 r. nie miała wiedzy o wydanym wyroku.
Sąd pierwszej instancji odrzucając wniosek na podstawie art. 88 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) wskazał, że w rozpoznawanej sprawie siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku upłynął 26 marca 2025 r. Tymczasem wnioskiem nadanym w placówce pocztowej 16 września 2025 r. Spółka zwróciła się o jego przywrócenie, a także wykonała czynność, której nie dokonała w terminie, wskazując, że o wydaniu wyroku w sprawie dowiedziała się 11 sierpnia 2025 r. Sąd pierwszej instancji podniósł, że w tym też dniu ustała przyczyna uchybienia terminowi w postaci niewiedzy Skarżącej odnośnie wydania orzeczenia w jej sprawie. Powyższą okoliczność potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 6 maja 2026 r., sygn. akt I FZ 237/25 oddalającym zażalenie spółki na postanowienie WSA w Olsztynie z 8 września 2025 r. w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Tymczasem rozpoznawany w sprawie wniosek został nadany w placówce pocztowej 16 września 2025 r. a więc po upływie wymaganego terminu, który upływał 18 sierpnia 2025 r., co obligowało sąd do odrzucenia wniosku.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Skarżąca wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie m.in. art. 88, art. 87 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 106 § 3, art. 141 § 4 P.p.s.a., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego na obecnym etapie postępowania jest wyłącznie kwestia zgodności z prawem postanowienia Sądu pierwszej instancji w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.
Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do art. 87 § 1-4 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, w którym trzeba również uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy strony w jego uchybieniu. Wraz z ww. pismem należy dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie. Z kolei art. 88 P.p.s.a. stanowi, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu.
W pierwszej kolejności należy ocenić spełnienie formalnych przesłanek dopuszczalności takiego wniosku, które zostały określone w wymienionych wyżej przepisach, na co zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu.
W niniejszej sprawie Skarżąca o braku prawidłowo złożonego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku dowiedziała się 11 sierpnia 2025 r. Zasadnie, zatem Sąd pierwszej instancji ocenił, z czym należy się zgodzić, że termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu minął 18 sierpnia 2025 r. Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu do dokonania ww. czynności procesowej Skarżąca złożyła dopiero 16 września 2025 r. Wobec tego, słusznie Sąd pierwszej instancji, uznał, że Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku z przekroczeniem terminu siedmiu dni, którego bieg liczony był od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Odnosząc się do argumentacji podniesionej w zażaleniu wyjaśnienia wymaga, że z brzmienia przepisów art. 87 § 1 P.p.s.a. i art. 88 P.p.s.a. wynika, że zanim sąd administracyjny przystąpi do badania okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu, w pierwszej kolejności bada, czy wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony z zachowaniem terminu. Dopiero w razie uznania, że termin ten został zachowany, badaniu podlegają przesłanki uprawdopodobniające brak winy w uchybieniu terminu do dokonania danej czynności procesowej. Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest art. 88 P.p.s.a. Ze względu zaś na charakter takiego rozstrzygnięcia poza zakresem badania sądu pozostaje kwestia zasadności wniosku, w szczególności podstaw do jego uwzględnienia.
Tym samym uznać należy, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, a postanowienie Sądu pierwszej instancji nie narusza przepisów obowiązującego prawa.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.