I FSK 954/25

I FSK 954/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-11-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Olechniewicz /sprawozdawca/
Roman Wiatrowski
Sylwester Marciniak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Gl 1042/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2025-02-11
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 70 par. 6 pkt 1, art. 121, art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 2, art. 32 ust. 1, art. 64 ust. 1-3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia del. WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 lutego 2025 r. sygn. akt I SA/Gl 1042/24 w sprawie ze skargi K.Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 27 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2016 r. 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od K.Z. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach kwotę 4050 (słownie: cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrok Sądu pierwszej instancji.
1.1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1042/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu skargi K.Z. (dalej: Strona, Podatnik lub Skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: organ drugiej instancji, DIAS) z dnia 27 czerwca 2024 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2016 r., działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę (opisany wyrok i powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
2. Skarga kasacyjna.
2.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Strona, zaskarżając wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. wyrokowi Sądu pierwszej instancji zarzucono naruszenie:
a) prawa materialnego, a to art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa) poprzez jego błędne zastosowanie polegające na instrumentalnym potraktowaniu postępowania karno-skarbowego w celu wyłącznie mającego osiągnąć termin przedawnienia z jednoczesnym wskazaniem, że "nie występują negatywne przesłanki procesowe do wszczęcia postępowania karno-skarbowego", przy czym postępowanie to nie powinno być ideą do przerywania biegu przedawnienia (w przypadku Skarżącego wszczęcie postępowania zostało zainicjowane na kilka dni przed upływem terminu), a winno mieć na celu prawidłowe ustalenie faktów dających podstawę do ponoszenia odpowiedzialności karnej,
- art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 32 ust. 1 oraz art. 2 Konstytucji RP poprzez ich błędne niezastosowanie polegające na założeniu utrzymania nieograniczonego okresu przedawnienia podatków prowadzących do naruszenia prawa własności i postępowania;
c) prawa procesowego, a to art. 121 oraz 122 Ordynacji podatkowej poprzez ich błędne niezastosowanie polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego mającego na celu wykazanie przez Skarżącego, że nabyte towary odzwierciedlały potrzeby prowadzonej działalności.
2.2. W związku z tak sformułowanymi zarzutami Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Ponadto Strona zrzekła się rozprawy.
2.3. DIAS w odpowiedzi na skargę kasacyjną, wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
2.4. Przedmiotowa skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., z którego wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie zarówno Strona jak i organ zrzekli się rozprawy.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
3.1. Skarga kasacyjna podlegała oddaleniu.
3.2. Przed odniesieniem się do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej niezbędne jest wskazanie, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwaliło się stanowisko, którego źródłem jest unormowanie zawarte w art. 183 § 1 zd. 1 p.p.s.a., że granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą, przy czym powinny być one wskazane w sposób precyzyjny. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej ani uzupełniać wywodów strony. Sąd ten jest bowiem władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wymienione (wyartykułowane) w skardze kasacyjnej. Nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie czy uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej bądź poprawianie występujących w niej niedokładności. Wadliwe sformułowanie podstaw kasacyjnych obciąża stronę wnoszącą ułomnie skonstruowany środek zaskarżenia, uniemożliwiając prawidłową ocenę kwestionowanego orzeczenia. Rozpatrując sprawę na skutek skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny związany jest jej granicami, tj. treścią przytoczonych w niej podstaw kasacyjnych oraz treścią i zakresem zawartego w niej wniosku, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza zatem, że zakres kontroli orzeczenia wydanego w pierwszej instancji wyznacza sama strona wnosząca ten środek zaskarżenia.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym uchybił Sąd pierwszej instancji, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego, wykazania dodatkowo, że to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W odniesieniu do prawa materialnego należy wykazać, na czym polegała dokonana przez Sąd pierwszej instancji błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa lub jakie powinno być właściwe zastosowanie przepisu prawa materialnego.
3.3. We wniesionej w niniejszej sprawie skardze kasacyjnej jej autor podniósł zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego tj. art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego błędne zastosowanie polegające na "instrumentalnym potraktowaniu postępowania karno-skarbowego w celu wyłącznie mającego osiągnąć termin przedawnienia z jednoczesnym wskazaniem, że "nie występują negatywne przesłanki procesowe do wszczęcia postępowania karno-skarbowego", przy czym postępowanie to nie powinno być ideą do przerywania biegu przedawnienia (w przypadku Skarżącego wszczęcie postępowania zostało zainicjowane na kilka dni przed upływem terminu), a winno mieć na celu prawidłowe ustalenie faktów dających podstawę do ponoszenia odpowiedzialności karnej".
Odnosząc się do tego zarzutu należy w pierwszej kolejności wskazać, że został on wadliwie skonstruowany, gdyż nie został powiązany z odpowiednim przepisem p.p.s.a., co jest wymagane przy formułowaniu zarzutów skargi kasacyjnej. Ponadto w lakonicznym i ogólnikowym uzasadnieniu skargi kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie trudno doszukać się powiązania z tak postawionym zarzutem. Autor skargi kasacyjnej przedstawił swoje stanowisko w sposób niejasny, mieszając pojęcia z zakresu prawa administracyjnego i karnego, brak jest wskazania na konkretne przepisy prawa, do których należy odnieść argumentację zawartą w uzasadnieniu kasacji. Do tego zarzucając Sądowi pierwszej instancji art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej kasator nie podniósł zarzutów dotyczących naruszenia adekwatnych przepisów procesowych, co powoduje, że po pierwsze nie podjął działań w kierunku wzruszenia ustalonego stanu faktycznego, który stanowi podstawę do oceny naruszeń prawa materialnego, a po drugie wskazanie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że "Organ nie dopuszczając materiału dowodowego przedłożonego przez Skarżącego zmierzał wyłącznie ku doprowadzeniu do skazania, mimo, że wobec braku zrozumienia czy też chęci zrozumienia prowadzonej działalności przez Skarżącego - nie mógł on wykazać (oddalenie wniosku dowodowego), że przedmioty, które kwestionował Organ służyły do wykonywanej przez niego pracy" nie zostało przedstawione Sądowi kasacyjnemu w wymaganej formie procesowej. Jak wskazano Naczelny Sąd Administracyjny nie jest ani zobowiązany ani uprawniony do korygowania zarzutów skargi kasacyjnej ani do domyślania się intencji jej autora.
Niejasność wypowiedzi autora wniesionej w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej wyraża się choćby w zdaniu: "Następnie WSA wskazał, że wobec Skarżącego nie pojawiły się negatywne przesłanki procesowe, ale negatywne przesłanki procesowe, to katalog zamknięty - w sprawie chodzi o odpowiedzialność za możliwość popełnienia czynu zabronionego, które wobec Skarżącego wciąż nie zapadły w przeciwieństwie do możliwości umorzenia postępowania. Zatem sprawę winno oceniać się wobec całości postępowania, a nie li wyłącznie na podstawie treści przepisu nie odzwierciedlającego faktów z tego płynących".
Wobec tak sformułowanego uzasadnienia skargi kasacyjnej, bez podania jakichkolwiek przepisów prawa, do których to uzasadnienie miałoby się odwoływać, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że ww. zarzut dotyczący naruszenia art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej nie został w żaden sposób uzasadniony. To powoduje, że Sąd kasacyjny został pozbawiony możliwości jego oceny. Podobnie w przypadku pozostałych zarzutów, tj. naruszenia przez WSA art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 32 ust. 1 oraz art. 2 Konstytucji RP i art. 121 oraz 122 Ordynacji podatkowej. Brak podania w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jakiegokolwiek ich uzasadnienia uniemożliwił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przeprowadzenie kontroli instancyjnej wyroku Sądu pierwszej instancji. W konsekwencji powyższego żaden z zarzutów skargi kasacyjnej, z uwagi na wadliwość jej sporządzenia, nie podważył zaprezentowanego w zaskarżonym wyroku Sądu pierwszej instancji stanowiska w rezultacie czego, wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za bezzasadny.
3.4. W tym stanie rzeczy, wobec braku usprawiedliwionych podstaw, skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a.
Elżbieta Olechniewicz Sylwester Marciniak Roman Wiatrowski
sędzia WSA (del.) sędzia NSA sędzia NSA