I FSK 553/18Oddalenie skargi kasacyjnej VAT wdt
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Syndyka masy upadłości K. sp. z o.o. w upadłości od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę syndyka na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku. Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług za okresy od 2011 do 2014 roku, a głównym zarzutem spółki było nieprawidłowe zakwestionowanie przez organy podatkowe i sąd pierwszej instancji prawa do zastosowania stawki 0% VAT dla wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT). Syndyk podniósł szereg zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z przepisami Ordynacji podatkowej (art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 OP), zarzucając m.in. bezzasadne oddalenie skargi, akceptację błędnego stanowiska organu, nieznajdującą podstaw w materiale dowodowym ocenę, brak wyczerpującego odniesienia się do każdej transakcji, przedłożenie interesu Skarbu Państwa ponad interes spółki, oparcie rozstrzygnięcia na dowodach niekorzystnych i pominięcie korzystnych, domniemanie okoliczności faktycznych oraz przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów. Podniesiono również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 13 ust. 1, art. 41 ust. 1 i 3 oraz art. 42 ust. 1, 3 i 11 ustawy o PTU. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że ustalenia faktyczne poczynione przez organy i zaaprobowane przez Sąd pierwszej instancji są prawidłowe. W szczególności, sąd stwierdził, że przedłożone przez spółkę dokumenty CMR nie odzwierciedlały faktycznego przebiegu transakcji, a rzeczywistym miejscem przeznaczenia towarów była Rosja, a nie kraje UE wskazane w dokumentach. Sąd podkreślił, że spółka nie wykazała należytej staranności w weryfikacji kontrahentów i dokumentów, a wątpliwości co do rzeczywistego przebiegu transakcji powinny wzbudzić szereg nieprawidłowości w dokumentacji i sposobie dokonywania płatności. W konsekwencji, sąd uznał, że spółka nie miała prawa do zastosowania stawki 0% VAT dla kwestionowanych transakcji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisów p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie konieczności zachowania należytej staranności i dobrej wiary przy dokumentowaniu WDT, a także prawidłowej weryfikacji kontrahentów i dokumentów w celu zastosowania stawki 0% VAT.
Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z dokumentacją WDT i potencjalnymi oszustwami podatkowymi.
Zagadnienia prawne (4)
Czy spółka wykazała należytą staranność i dobrą wiarę w zakresie dokumentowania wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT) w celu zastosowania stawki 0% VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spółka nie wykazała należytej staranności i dobrej wiary. Przedłożone dokumenty CMR nie odzwierciedlały faktycznego przebiegu transakcji, a rzeczywistym miejscem przeznaczenia towarów była Rosja, a nie kraje UE. Spółka nie zweryfikowała kontrahentów i dokumentacji w sposób wystarczający.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wadliwe wypełnienie dokumentów CMR, płatności z nieznanych źródeł, brak weryfikacji kontrahentów i inne nieprawidłowości powinny wzbudzić wątpliwości spółki co do rzeczywistego przebiegu transakcji. Brak wystarczającej staranności uniemożliwia zastosowanie stawki 0% VAT.
Czy sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w tym zasadę wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i swobodnej oceny dowodów, poprzez zbiorcze potraktowanie poszczególnych transakcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji odniósł się do wszystkich spornych kwestii i poszczególnych transakcji, przypisując je do określonych kategorii mając na uwadze ich specyfikę. Ocena nie była zbiorcza w sensie ogólnikowym.
Uzasadnienie
Uzasadnienie wyroku WSA wykazało odniesienie się do poszczególnych transakcji i kontrahentów, co wyklucza zarzut zbiorczej i ułomnej oceny. Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych w zakresie poszczególnych transakcji.
Czy odmowa przeprowadzenia wnioskowanych przez spółkę dowodów z przesłuchania świadków (zleceniobiorców firm transportowych) była uzasadniona?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa była uzasadniona, ponieważ okoliczności, które miały być przedmiotem wniosku dowodowego, zostały wystarczająco stwierdzone innymi dowodami zebranymi w sprawie.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 188 Ordynacji podatkowej, żądanie przeprowadzenia dowodu można uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. W tym przypadku, inne dowody wystarczyły do oceny stanu faktycznego.
Czy samo wywiezienie towaru z kraju na terytorium innego państwa członkowskiego jest wystarczające do zastosowania stawki 0% VAT dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo wywiezienie towaru nie przesądza o możliwości opodatkowania 0% stawką VAT. Konieczne jest, aby towar został dostarczony do konkretnego podatnika w innym państwie członkowskim, a warunki dotyczące WDT zostały spełnione.
Uzasadnienie
Warunkiem zastosowania stawki 0% jest nie tylko wywóz towaru, ale także jego dostarczenie do wskazanego w fakturze nabywcy w innym państwie członkowskim. W tej sprawie ustalono, że towar nie dotarł do wskazanych nabywców w Czechach i na Litwie.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia, gdy naruszono przepisy postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny.
OP art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
OP art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej, podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego.
OP art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada zupełności materiału dowodowego.
OP art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
ustawa o PTU art. 13 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definicja wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
ustawa o PTU art. 41 § ust. 1 i 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
Stawka podatku 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
ustawa o PTU art. 42 § ust. 1, 3 i 11
Ustawa o podatku od towarów i usług
Warunki zastosowania stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
OP art. 188
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek uwzględnienia żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 OP) poprzez bezzasadne oddalenie skargi, akceptację błędnego stanowiska organu, nieznajdującą podstaw w materiale dowodowym ocenę, brak wyczerpującego odniesienia się do każdej transakcji, przedłożenie interesu Skarbu Państwa ponad interes spółki, oparcie rozstrzygnięcia na dowodach niekorzystnych i pominięcie korzystnych, domniemanie okoliczności faktycznych, przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 OP) poprzez nieprawidłowe ustalenie, że spółka nie dochowała należytej staranności i nie podjęła racjonalnych działań w celu uzyskania potwierdzenia wykonania WDT. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 OP) poprzez nieprawidłowe kwestionowanie trasy przewozu towarów na podstawie informacji udzielonych przez przewoźników. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez niewskazanie uzasadnienia faktycznego i prawnego oddalenia skargi w zakresie prawa do zastosowania stawki 0% dla niektórych faktur. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 188 OP) poprzez bezzasadne oddalenie skargi i odmowę przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. • Naruszenie prawa materialnego (art. […]
Godne uwagi sformułowania
Spółka wykazała dbałość o poprawność formalną dokumentów, stanowiących o możliwości wykazania faktu dokonania WDT, i na moment rozliczania transakcji WDT w stosunku do wszystkich kwestionowanych transakcji posiadała poprawne formalnie dokumenty wykazujące fakt dokonania WDT. • Sąd pierwszej instancji nie odniósł się wyczerpująco do każdej transakcji per se, a poprzestał na zbiorczej, a więc z założenia ułomnej i świadczącej o braku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego ocenie. • Sąd pierwszej instancji działał niestarannie i merytorycznie niepoprawnie, przedłożył interes Skarbu Państwa ponad interes Spółki. • Z ustaleń organów wynika, że już sama treść listów przewozowych CMR powinna wzbudzić wątpliwości Spółki, co do miejsca faktycznego wywozu towaru. • Spółka nie zwróciła natomiast uwagi, że należności za sporne faktury VAT regulowane były w części przez wskazanych w fakturach nabywców (U., N. s.r.o.), a w pozostałym zakresie przez podmioty, z którymi Spółka nie zawierała żadnych transakcji. • Sąd pierwszej instancji w ślad za organem podatkowym przyporządkował transakcje do określonych kategorii, mając na uwadze ich specyfikę, w szczególności sposób dokonania transakcji oraz kontrahenta, z których transakcja był dokonywana. • Z tych samych względów nie zasługuje na uwzględnienie podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut I.7 dotyczący naruszenia art. 13 ust. 1, art. 41 ust. 1 i 3 oraz art. 42 ust. 1, 3 i 11 ustawy o PTU. […]
Skład orzekający
Sylwester Marciniak
przewodniczący
Marek Kołaczek
sędzia
Dominik Mączyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności zachowania należytej staranności i dobrej wiary przy dokumentowaniu WDT, a także prawidłowej weryfikacji kontrahentów i dokumentów w celu zastosowania stawki 0% VAT."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z dokumentacją WDT i potencjalnymi oszustwami podatkowymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia VAT – wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów i prawa do stawki 0%. Pokazuje, jak ważne jest dokładne dokumentowanie transakcji i zachowanie należytej staranności, aby uniknąć negatywnych konsekwencji podatkowych.
“Uważaj na WDT! Nawet poprawne formalnie dokumenty nie wystarczą, jeśli zabraknie dobrej wiary i należytej staranności.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.