Orzeczenie · 2024-02-27

I FSK 449/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-02-27
NSApodatkoweŚredniansa
VATpodatek naliczonyodliczenie VATfakturyrzeczywistość gospodarczaskarżący kasacyjnyNSApostępowanie podatkowedowody

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną L.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT za okres od kwietnia do grudnia 2013 r. oraz za marzec 2014 r. Organy podatkowe i sąd pierwszej instancji uznały, że zakwestionowane faktury VAT wystawione przez K. Z. nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, co pozbawiało skarżącego prawa do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym m.in. błędną wykładnię i zastosowanie art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o VAT oraz art. 168a Dyrektywy 2006/112/WE, a także naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących ustalania stanu faktycznego i oceny dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna nie jest kolejnym środkiem odwoławczym i nie może ograniczać się do powtórzenia argumentacji ze skargi do WSA. Stwierdzono, że zarzuty procesowe stanowiły polemikę z uzasadnieniem zaskarżonego wyroku i nie podważono skutecznie ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji. NSA wskazał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy, a K. Z. nie prowadził rzeczywistej działalności gospodarczej, a faktury nie dokumentowały wykonanych usług. Sąd uznał również, że dopuszczalne było wykorzystanie dowodów z innych postępowań. W konsekwencji, zarzuty naruszenia prawa materialnego również uznano za bezzasadne. Skargę kasacyjną oddalono na podstawie art. 184 p.p.s.a., a koszty postępowania zasądzono od skarżącego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska NSA w zakresie oceny dowodów w sprawach o prawo do odliczenia VAT, w szczególności gdy faktury nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych oraz ograniczeń skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i argumentacji strony skarżącej. Nacisk na konieczność skutecznego podważenia ustaleń faktycznych w skardze kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które zdaniem organów podatkowych nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podatnik nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny, zgodnie z którym faktury wystawione przez K. Z. nie odzwierciedlały rzeczywistych usług budowlanych. Podatnik nie wykazał należytej staranności przy wyborze kontrahenta i był świadomy nierzetelności faktur.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe (np. zasady swobodnej oceny dowodów, zasady prawdy obiektywnej) może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zarzuty te stanowią jedynie polemikę z ustaleniami sądu pierwszej instancji i nie podważają skutecznie stanu faktycznego.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że zarzuty procesowe w skardze kasacyjnej były powtórzeniem argumentacji ze skargi do WSA i nie wykazały, że ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była dowolna lub sprzeczna z zasadami logiki. Podkreślono, że skarga kasacyjna nie jest środkiem odwoławczym.

Czy dopuszczalne jest wykorzystanie w postępowaniu podatkowym dowodów z innych postępowań, w tym z nieostatecznych decyzji innych organów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dowody z innych postępowań mogą być wykorzystane, jeśli przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy i nie są sprzeczne z prawem.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 180 § 1 i art. 181 Ordynacji podatkowej, wskazując na zasadę otwartego katalogu środków dowodowych i dopuszczalność wykorzystania materiałów zgromadzonych w innych postępowaniach, w tym decyzji innych organów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (25)

Główne

u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a)

Ustawa o podatku od towarów i usług

Faktury nieodzwierciedlające rzeczywistych zdarzeń gospodarczych nie dają prawa do odliczenia podatku naliczonego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1, ust. 2 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dyrektywa 2006/112/WE art. 168 § pkt a)

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 3 § pkt 9)

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 120

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 199a § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 212

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 127

Ustawa - Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 2)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.przed. art. 10 § ust. 1 i ust. 2

Ustawa - Prawo przedsiębiorców

p.p.s.a. art. 176

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktury nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. • Podatnik nie dochował należytej staranności przy wyborze kontrahenta i był świadomy nierzetelności faktur. • Zarzuty procesowe w skardze kasacyjnej stanowiły polemikę z ustaleniami sądu pierwszej instancji i nie podważyły skutecznie stanu faktycznego. • Wykorzystanie dowodów z innych postępowań było dopuszczalne.

Odrzucone argumenty

Usługi budowlane zostały wykonane na rzecz Skarżącego, a faktury VAT uprawniają do odliczenia podatku. • Skarżący dołożył należytej staranności i dokonał transakcji od zarejestrowanego podatnika VAT. • K. Z. prowadził działalność gospodarczą, a organy podatkowe oparły się na nieustawowych kryteriach. • Sąd oparł się na stanie faktycznym nieprawidłowo wyjaśnionym przez organy podatkowe, z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej. • Organy podatkowe dokonały dowolnej oceny materiału dowodowego. • Sąd oparł się na ustaleniach organu podatkowego, popartych twierdzeniami z nieostatecznej decyzji innego organu. • Postępowanie powinno zostać zawieszone z uwagi na toczące się postępowanie karne dotyczące fałszerstwa protokołów zeznań. • Wątpliwości faktyczne powinny zostać rozstrzygnięte na korzyść Skarżącego zgodnie z Prawem przedsiębiorców.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna nie jest kolejnym środkiem odwoławczym • skarga kasacyjna stanowi jedynie polemikę z uzasadnieniem zaskarżonego wyroku • nie dopatrzył się w tej ocenie dowolności, czy też sprzeczności z zasadami logiki • nie jest wystarczające przekonanie Skarżącego o innej, niż przyjął organ, wadze, doniosłości poszczególnych dowodów i ich odmienna ocena niż ocena organu • obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego przez organ nie ma charakteru absolutnego • podatnik zwolniony jest od dowodzenia i wykazywania okoliczności, na które się powołuje • nie tylko nie dochował należytej staranności przy doborze kontrahenta, a wręcz był w pełni świadomy nierzetelności wystawionych faktur • zasada otwartego katalogu środków dowodowych • błędne zastosowanie konkretnego przepisu prawa materialnego polega na tzw. błędzie w subsumcji

Skład orzekający

Roman Wiatrowski

przewodniczący

Elżbieta Olechniewicz

sprawozdawca

Danuta Oleś

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska NSA w zakresie oceny dowodów w sprawach o prawo do odliczenia VAT, w szczególności gdy faktury nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych oraz ograniczeń skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i argumentacji strony skarżącej. Nacisk na konieczność skutecznego podważenia ustaleń faktycznych w skardze kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu prawa do odliczenia VAT i fikcyjnych faktur, a także procedury kasacyjnej. Wyjaśnia, dlaczego skarga kasacyjna nie jest zwykłym odwołaniem i jakie są jej ograniczenia.

Fikcyjne faktury VAT: NSA wyjaśnia, dlaczego skarga kasacyjna nie wystarczy do obrony Twoich praw.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst