Orzeczenie · 2025-10-09

I FSK 31/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-09
NSApodatkoweWysokansa
VATprzedawnieniezawieszenie biegu terminupostępowanie podatkoweskarżony organNSAOrdynacja podatkowaśledztwozwiązek zobowiązania z przestępstwem

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał dwie skargi kasacyjne wniesione przez Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego oraz Prokuratora Prokuratury Regionalnej, zaskarżające wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. WSA w Krakowie uwzględnił skargę spółki Z. S.A. na decyzję Naczelnika UCS dotyczącą podatku VAT za okres styczeń-czerwiec 2015 r., uznając, że decyzja została wydana po upływie terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Sąd pierwszej instancji uznał, że ogólnikowe postanowienie Prokuratury Apelacyjnej z 2 marca 2015 r. o wszczęciu śledztwa nie wykazywało związku ze zobowiązaniami podatkowymi spółki za wskazany okres, a tym samym nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Organ i prokurator w skargach kasacyjnych zarzucili WSA naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że sąd błędnie ocenił związek między śledztwem a niewykonaniem zobowiązania podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił obie skargi kasacyjne. Sąd podkreślił, że dla skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. niezbędne jest wykazanie przez organ istnienia realnego, czytelnego i łatwego do ustalenia związku między wszczętym postępowaniem karnym skarbowym a niewykonaniem konkretnego zobowiązania podatkowego przez podatnika. NSA stwierdził, że w niniejszej sprawie organ podatkowy nie wykazał takiego związku, a nawet sam miał wątpliwości, co potwierdza korespondencja z prokuraturą. W związku z tym, NSA uznał zawiadomienie spółki dokonane w trybie art. 70c o.p. za bezskuteczne i potwierdził, że do zawieszenia biegu terminu przedawnienia nie doszło. W konsekwencji obie skargi kasacyjne zostały oddalone, a organ został obciążony kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w związku ze śledztwami karnymi skarbowymi, w szczególności wymogu wykazania związku między śledztwem a niewykonaniem zobowiązania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ podatkowy nie był w stanie wykazać wymaganego związku. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy taki związek jest jasno udokumentowany.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego przez prokuratora, o którym podatnik został zawiadomiony, skutkuje zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, jeśli istnieje związek między tym postępowaniem a niewykonaniem tego zobowiązania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, pod warunkiem, że podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia musi się wiązać z niewykonaniem tego zobowiązania.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że dla skuteczności zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. kluczowe jest wykazanie przez organ podatkowy istnienia realnego, czytelnego i łatwego do ustalenia związku między wszczętym postępowaniem karnym skarbowym a niewykonaniem konkretnego zobowiązania podatkowego przez podatnika. W tej sprawie organ nie wykazał takiego związku, a korespondencja z prokuraturą potwierdziła brak jednoznaczności.

Czy ogólnikowe sformułowanie postanowienia o wszczęciu śledztwa, dotyczące innych okresów rozliczeniowych lub innych podmiotów, może stanowić podstawę do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za konkretny okres?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo ogólnikowe stwierdzenie, że śledztwo jest "zjawiskiem dynamicznym" lub że dotyczy innych okresów/podmiotów, nie może potwierdzać związku między wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe a niewykonaniem konkretnego zobowiązania podatkowego skarżącej spółki.

Uzasadnienie

NSA uznał, że organ podatkowy nie wykazał związku między śledztwem wszczętym w 2015 r. a niewykonaniem przez spółkę zobowiązań podatkowych za okres styczeń-czerwiec 2015 r. Nawet prokuratura nie potrafiła jednoznacznie wskazać powiązania spółki z tym śledztwem. W związku z tym, zawiadomienie spółki w trybie art. 70c o.p. uznano za bezskuteczne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono obie skargi kasacyjne Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie oraz Prokuratora Prokuratury Regionalnej w Katowicach.

Przepisy (11)

Główne

o.p. art. 70 § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, pod warunkiem istnienia związku między tym postępowaniem a niewykonaniem zobowiązania.

Pomocnicze

o.p. art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70c

Ordynacja podatkowa

Zawiadomienie podatnika o skutkach wszczęcia postępowania karnego skarbowego dla biegu terminu przedawnienia.

Dz.U. 1997 nr 106 poz. 684

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. art. 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz pkt 2 lit. b)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu została wydana po terminie przedawnienia zobowiązań podatkowych. • Organ nie wykazał związku między wszczętym śledztwem a niewykonaniem zobowiązania podatkowego przez spółkę. • Zawiadomienie spółki o skutkach śledztwa dla przedawnienia było bezskuteczne.

Odrzucone argumenty

Skargi kasacyjne organu i prokuratora, kwestionujące ustalenia WSA dotyczące przedawnienia i skuteczności zawieszenia biegu terminu.

Godne uwagi sformułowania

nie można uznać, że z dniem wszczęcia (...) postępowania (...) doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych • nie można dopatrzyć się związku pomiędzy podejrzeniem popełnienia przestępstwa lub wykroczenia z niewykonaniem zobowiązania • bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony. Warunkiem koniecznym jednak jest to, że podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia musi się wiązać z niewykonaniem tego zobowiązania. • Tego związku nie można domniemywać i upatrywać w ogólnych sformułowaniach i wnioskach czy też w domniemaniach. • nawet Prokuratura Regionalna nie potrafiła jednoznacznie wskazać powiązania spółki Z. S.A. z przedmiotowym śledztwem

Skład orzekający

Janusz Zubrzycki

przewodniczący

Arkadiusz Cudak

sprawozdawca

Adam Nita

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w związku ze śledztwami karnymi skarbowymi, w szczególności wymogu wykazania związku między śledztwem a niewykonaniem zobowiązania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ podatkowy nie był w stanie wykazać wymaganego związku. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy taki związek jest jasno udokumentowany.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego dla podatników zagadnienia przedawnienia zobowiązań podatkowych i wpływu postępowań karnych skarbowych na ten termin. Wyjaśnia, jakie dowody są potrzebne do skutecznego zawieszenia biegu przedawnienia.

Czy śledztwo prokuratury zawsze zawiesza przedawnienie VAT? NSA wyjaśnia kluczowy warunek!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst