Orzeczenie · 2025-03-20

I FSK 2479/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-20
NSApodatkoweWysokansa
rygor natychmiastowej wykonalnościprzedawnienie zobowiązania podatkowegoOrdynacja podatkowapostępowanie podatkowespadkobiercyNSAVAT

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez W.F. i innych spadkobierców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który oddalił ich skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie. Postanowienie to utrzymywało w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w B. z dnia 10 czerwca 2019 r. w sprawie podatku VAT. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące niewłaściwości organu wydającego postanowienie o rygorze oraz naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 239b § 1 pkt 4 i § 2, wskazując na zwłokę organów w rozpatrzeniu sprawy odwoławczej i brak uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny, opierając się na uchwale składu siedmiu sędziów NSA (II FPS 2/24), uznał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. był właściwym organem do nadania rygoru. Sąd podkreślił, że uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania w przypadku zbliżającego się terminu przedawnienia (krótszego niż 3 miesiące) nie wymaga analizy sytuacji majątkowej podatnika, a jedynie wykazania okoliczności faktycznych wskazujących na ryzyko niewykonania zobowiązania z tego powodu. W ocenie NSA, krótki czas do upływu terminu przedawnienia oraz fakt prowadzenia postępowań egzekucyjnych (nawet jeśli zawieszonych) uzasadniały nadanie rygoru. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona, a skarżący zostali obciążeni kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 239b Ordynacji podatkowej dotycząca właściwości organu i przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, zwłaszcza w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie opiera się na uchwale NSA II FPS 2/24, która ma moc wiążącą dla sądów administracyjnych. Interpretacja art. 239b § 2 O.p. w odniesieniu do uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania jest kluczowa.

Zagadnienia prawne (3)

Kto jest organem właściwym do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wydanej przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w sytuacji, gdy postępowanie kontrolne rozpoczęło się przed 1 marca 2017 r. i zostało zakończone po tej dacie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organem właściwym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego, zgodnie z uchwałą NSA II FPS 2/24.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na uchwale NSA II FPS 2/24, która jednoznacznie wskazuje, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 marca 2017 r. organem właściwym do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wydanej przez naczelnika urzędu celno-skarbowego jest właściwy dla strony naczelnik urzędu skarbowego.

Jakie są przesłanki uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania podatkowego w kontekście art. 239b § 1 pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej, gdy okres do upływu terminu przedawnienia jest krótszy niż 3 miesiące?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Uprawdopodobnienie polega na wykazaniu okoliczności faktycznych wskazujących, że z powodu krótkiego czasu do przedawnienia zobowiązanie nie zostanie wykonane, bez konieczności analizy sytuacji majątkowej podatnika.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że w przypadku, gdy do upływu terminu przedawnienia pozostało mniej niż 3 miesiące, uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania nie wymaga analizy sytuacji majątkowej podatnika, lecz wykazania okoliczności faktycznych wskazujących na ryzyko niewykonania zobowiązania z powodu samego upływu czasu.

Czy opieszałość organów w prowadzeniu postępowania odwoławczego może stanowić podstawę do uchylenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej?

Odpowiedź sądu

Nie, opieszałość organów nie ma wpływu na ocenę legalności postanowienia o nadaniu rygoru, jeśli przesłanki z art. 239b Ordynacji podatkowej zostały spełnione.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okoliczność nieterminowego załatwienia sprawy przez organy nie miała wpływu na legalność zaskarżonego postanowienia, ponieważ obiektywna przesłanka krótkiego czasu do upływu terminu przedawnienia i konieczność doręczenia decyzji uzasadniały nadanie rygoru.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora IAS w Rzeszowie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej.

Przepisy (18)

Główne

O.p. art. 239b § 1 pkt 4

Ordynacja podatkowa

Decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.

O.p. art. 239b § 2

Ordynacja podatkowa

Przepis art. 239b § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej art. 202 § ust. 1 pkt 1

u.k.s. art. 25 § ust. 2

Ustawa o kontroli skarbowej

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej art. 83 § ust. 4

O.p. art. 18b § § 1 i § 3 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239b § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 189

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 269 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 125 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 139 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naczelnik Urzędu Skarbowego jest właściwym organem do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wydanej przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego. • Przesłanka z art. 239b § 1 pkt 4 O.p. (krótki czas do przedawnienia) w połączeniu z art. 239b § 2 O.p. (uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania) została spełniona, ponieważ krótki czas do upływu terminu przedawnienia sam w sobie stanowi wystarczające uprawdopodobnienie ryzyka niewykonania zobowiązania, bez potrzeby analizy sytuacji majątkowej podatnika. • Fakt prowadzenia postępowań egzekucyjnych (nawet zawieszonych) uzasadnia nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

Odrzucone argumenty

Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego był organem właściwym do nadania rygoru. • Naruszenie przepisów postępowania podatkowego przez zwłokę organu odwoławczego w rozpatrzeniu sprawy. • Niewystarczające uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania podatkowego, wymagające analizy sytuacji majątkowej podatnika.

Godne uwagi sformułowania

uprawdopodobnienie przesłanki przewidzianej w § 2 art. 239b O.p. polega na wykazaniu, że zachodzą takie okoliczności faktyczne, które potwierdzają, że z tego powodu zobowiązanie podatkowe z decyzji nie zostanie wykonane. • W tym zakresie bez znaczenia są wszystkie te okoliczności odnoszące się do sytuacji majątkowej, czy też działań podatnika w stosunku do jego majątku. • Jeżeli okres pozostały do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, to uprawdopodobnienie przesłanki przewidzianej w art. 239b § 2 o.p. polega na wykazaniu, że zachodzą takie okoliczności faktyczne, które potwierdzają, że z tego powodu zobowiązane podatkowe wskazane w decyzji nie zostanie wykonane.

Skład orzekający

Artur Mudrecki

sprawozdawca

Mariusz Golecki

członek

Zbigniew Łoboda

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 239b Ordynacji podatkowej dotycząca właściwości organu i przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, zwłaszcza w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na uchwale NSA II FPS 2/24, która ma moc wiążącą dla sądów administracyjnych. Interpretacja art. 239b § 2 O.p. w odniesieniu do uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania jest kluczowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania podatkowego – nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawników i podatników. Wyjaśnia kluczowe wątpliwości interpretacyjne dotyczące art. 239b Ordynacji podatkowej.

Kiedy organ podatkowy może nadać decyzji natychmiastową wykonalność? NSA wyjaśnia kluczowe zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst