I FSK 228/26Odliczenie VAT fikcyjne usługi sprzątania
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki cywilnej M. spółka cywilna M. R., E. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie. Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług za okres od października do grudnia 2020 r. Organy podatkowe pozbawiły spółkę prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez firmę "Dostawca", uznając, że nie odzwierciedlają one rzeczywistego przebiegu transakcji gospodarczych. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym brak wyczerpującego postępowania dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego, a także naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT, poprzez rozszerzającą wykładnię zasady neutralności i pozbawienie prawa do odliczenia mimo rzeczywistego charakteru transakcji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że materiał dowodowy był wystarczający do ustalenia, iż faktury były nierzetelne, a spółka działała świadomie. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem wysoce sformalizowanym i rozpoznał sprawę w granicach zarzutów. Ustalono, że podwykonawcy "Dostawcy" (A. Sp. z o.o. i Z. Sp. z o.o.) były podmiotami fikcyjnymi, nieprowadzącymi rzeczywistej działalności gospodarczej. Sąd uznał, że spółka nie wykazała należytej staranności i nie udowodniła rzeczywistego świadczenia usług, a zeznania świadków i inne dowody nie potwierdziły podwykonawstwa. W konsekwencji, spółka nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie stanowiska NSA w zakresie oceny nierzetelnych faktur VAT, konieczności wykazania należytej staranności przez podatnika oraz konsekwencji fikcyjnych transakcji w VAT.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z usługami sprzątania i pielęgnacji zieleni, ale jego zasady są szeroko stosowalne do innych przypadków nierzetelnych faktur.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prawo do odliczenia podatku naliczonego może być pozbawione wyłącznie na podstawie stwierdzenia nierzetelności faktur wystawionych przez dostawcę, bez udowodnienia świadomości podatnika o udziale w oszustwie podatkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do odliczenia może być pozbawione, jeśli faktury nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a podatnik nie wykazał należytej staranności lub działał świadomie w celu uzyskania nienależnej korzyści podatkowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zebrany materiał dowodowy wykazał fikcyjność usług i podwykonawców, a spółka nie wykazała należytej staranności ani rzeczywistego świadczenia usług. Brak dowodów na rzeczywiste wykonanie usług przez wskazanych podwykonawców oraz ustalenia dotyczące fikcyjności tych podmiotów przemawiały za pozbawieniem prawa do odliczenia.
Czy naruszenie przepisów postępowania, takie jak niepełne zebranie materiału dowodowego lub błędna ocena dowodów, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy dotyczącej prawa do odliczenia VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w tym przypadku sąd uznał, że materiał dowodowy był wystarczający do ustalenia stanu faktycznego i prawidłowego zastosowania prawa materialnego, a ocena dowodów nie naruszała zasady swobodnej oceny dowodów.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania stanowiły polemikę z ustaleniami faktycznymi i nie wykazały, że brak było dowodów lub że wnioski były nielogiczne. Ustalenia organów podatkowych i WSA dotyczące nierzetelności faktur i braku świadomości spółki zostały uznane za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (19)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podstawa do dokonania odliczenia podatku naliczonego może stanowić wyłącznie faktura odzwierciedlająca faktyczne zdarzenie gospodarcze w aspekcie podmiotowym, przedmiotowym oraz ilościowym.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Pozbawienie prawa do odliczenia podatku naliczonego w przypadku faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
u.p.t.u. art. 112c § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Możliwość wymierzenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 100% podatku naliczonego wynikającego z tzw. "pustych faktur" w celu prewencyjnym.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 120
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 210 § § 1 pkt 6 i § 4
Ustawa Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 6
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 P.p.s.a. przez oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja naruszała: art. 120 O.p. (zasada legalizmu), art. 121 § 1 w zw. z art. 124 O.p. (zasada zaufania, przekonywania), art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. (niepełne postępowanie dowodowe, błędne ustalenie stanu faktycznego), art. 191 O.p. (przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów), art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. (nieprawidłowe uzasadnienie decyzji). • Naruszenie prawa materialnego: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 151 P.p.s.a. w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja naruszała: art. 86 ust. 1 u.p.t.u. w zw. z art. 168 i 273 Dyrektywy VAT (rozszerzająca wykładnia zasady neutralności), art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. (błędna wykładnia, pozbawienie prawa do odliczenia mimo rzeczywistego charakteru transakcji i braku świadomego zamiaru oszustwa), art. 112c ust. 1 pkt 2 u.p.t.u. w zw. z art. 273 Dyrektywy VAT (błędne zastosowanie sankcji 100%).
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym • rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania • nie sposób nie dostrzec, że z założenia zlecanie usług podmiotom, które nie miały żadnego zaplecza w postaci pracowników i sprzętu, poddaje w wątpliwość rzetelność spornych faktur • faktury wystawione przez Dostawcę nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a wykonanie usług niczego w charakterze transakcji nie zmienia, ponieważ nie wskazuje, kto je wykonał
Skład orzekający
Sylwester Golec
przewodniczący
Izabela Najda-Ossowska
sprawozdawca
Dominik Mączyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska NSA w zakresie oceny nierzetelnych faktur VAT, konieczności wykazania należytej staranności przez podatnika oraz konsekwencji fikcyjnych transakcji w VAT."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z usługami sprzątania i pielęgnacji zieleni, ale jego zasady są szeroko stosowalne do innych przypadków nierzetelnych faktur.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nierzetelnych faktur VAT i konsekwencji dla podatników, z naciskiem na potrzebę wykazania należytej staranności i świadomości transakcji.
“Fikcyjne faktury za sprzątanie: NSA potwierdza brak prawa do odliczenia VAT i wysokie sankcje.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.