Orzeczenie · 2025-03-07

I FSK 2063/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-07
NSApodatkoweWysokansa
rygor natychmiastowej wykonalnościordynacja podatkowapostępowanie egzekucyjnemajątek podatnikazaległości podatkoweskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. i art. 239b § 1 pkt 2 O.p., poprzez nieuprawdopodobnienie braku majątku pozwalającego na ustanowienie hipoteki lub zastawu skarbowego, oraz art. 239b § 2 O.p. poprzez nieuprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. NSA podkreślił, że dla stwierdzenia przesłanki z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. wystarczające jest wykazanie przez organ podatkowy, że podatnik nie posiada majątku o odpowiedniej wartości, a ciężar dowodu przeciwnego spoczywa na podatniku. W ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalił istnienie przesłanek nadania rygoru, wskazując na posiadanie przez stronę niedostatecznego zasobu majątkowego, zaprzestanie działalności, niskie dochody oraz brak dobrowolnej zapłaty, co uzasadniało obawy o wykonanie zobowiązania. Sąd oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom nieostatecznym, w szczególności w zakresie przesłanek braku majątku i uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przesłanek z art. 239b Ordynacji podatkowej i może być stosowane w podobnych stanach faktycznych, gdzie organ podatkowy rozważa nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy prawidłowo nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej na podstawie art. 239b § 1 pkt 1 i 2 oraz § 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy prawidłowo nadał rygor natychmiastowej wykonalności, ponieważ zaistniały przesłanki wskazujące na toczące się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności oraz brak majątku podatnika, na którym można ustanowić zabezpieczenie, a także uprawdopodobniono ryzyko niewykonania zobowiązania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 239b Ordynacji podatkowej, wskazując na posiadanie przez stronę niedostatecznego zasobu majątkowego, zaprzestanie działalności gospodarczej, niskie dochody oraz brak dobrowolnej zapłaty, co uzasadniało nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

Jaki jest zakres i sposób 'uprawdopodobnienia' w kontekście nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej na podstawie art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Uprawdopodobnienie oznacza wskazanie na okoliczności i fakty, na podstawie których można obiektywnie i racjonalnie wnioskować o prawdopodobieństwie niewykonania zobowiązania, nie wymaga ścisłych formalności dowodowych i jest środkiem zastępczym dowodu.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że uprawdopodobnienie nie wymaga dowodowego wykazania niewykonania zobowiązania, lecz wskazania na istniejące fakty, które uzasadniają racjonalny wniosek o takim ryzyku. Jest to środek przyśpieszający postępowanie.

Czy organ podatkowy ma obowiązek wykazywać konkretne składniki majątkowe podatnika przy ocenie przesłanki braku majątku na podstawie art. 239b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie ma obowiązku wykazywać konkretnych składników majątkowych. Wystarczające jest wykazanie, że podatnik nie posiada majątku o wartości umożliwiającej ustanowienie hipoteki lub zastawu skarbowego, zwłaszcza gdy sam podatnik nie ujawnia swojego majątku.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ukształtowany pogląd, że ciężar poszukiwania majątku obciąża podatnika, a organ nie musi prowadzić szczegółowego postępowania dowodowego w tym zakresie, jeśli podatnik sam nie przedstawia dowodów na posiadanie majątku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na postanowienie DIAS o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej.

Przepisy (11)

Główne

O.p. art. 239b § 1 pkt 1 i 2

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239b § 2

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 292

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 217

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo ustaliły istnienie przesłanek z art. 239b Ordynacji podatkowej, w tym posiadanie przez stronę niedostatecznego zasobu majątkowego, zaprzestanie działalności gospodarczej, niskie dochody oraz brak dobrowolnej zapłaty, co uzasadniało nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. i art. 239b § 1 pkt 2 O.p., poprzez nieuprawdopodobnienie braku majątku oraz art. 239b § 2 O.p. poprzez nieuprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania.

Godne uwagi sformułowania

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera jedynie ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, ze swej istoty nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) istnienia jakiegoś faktu. • Ciężar poszukiwania takiego dowodu obciąża podatnika, gdyż jedynie wówczas możliwe będzie przeprowadzenie dowodu przeciwstawnego przez organ podatkowy.

Skład orzekający

Marek Olejnik

przewodniczący sprawozdawca

Bartosz Wojciechowski

sędzia

Adam Nita

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom nieostatecznym, w szczególności w zakresie przesłanek braku majątku i uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przesłanek z art. 239b Ordynacji podatkowej i może być stosowane w podobnych stanach faktycznych, gdzie organ podatkowy rozważa nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego z punktu widzenia podatników zagadnienia rygoru natychmiastowej wykonalności, co ma bezpośrednie przełożenie na ich sytuację finansową i możliwość prowadzenia działalności. Interpretacja pojęcia 'uprawdopodobnienia' jest kluczowa.

Kiedy organ podatkowy może nadać decyzji natychmiastową wykonalność? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst