Orzeczenie · 2017-05-12

I FSK 2016/15Odpowiedzialność członka zarządu za dlugi VAT 53

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2017-05-12
NSAPodatkoweŚredniansa
VATzaległości podatkoweodpowiedzialność członka zarządubezskuteczność egzekucjidoręczenieupadłośćOrdynacja podatkowaPrawo upadłościowe

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. T. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z o.o. w VAT. Spółka nie uregulowała należności, a egzekucja okazała się bezskuteczna. Organ ustalił odpowiedzialność członka zarządu, wskazując na niewystąpienie o upadłość w odpowiednim czasie i niewskazanie mienia spółki. WSA uznał, że przesłanki z Ordynacji podatkowej zostały spełnione, a bezskuteczność egzekucji wynikała m.in. z niemożności doręczenia tytułu wykonawczego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ppsa i Ordynacji podatkowej, w tym dotyczące doręczenia decyzji, braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość oraz braku uzasadnienia faktycznego. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że doręczenie decyzji spółce ze skutkiem doręczenia (art. 151a Op) było skuteczne, co pozwalało na wszczęcie postępowania o odpowiedzialność osoby trzeciej. Podkreślono, że zobowiązania podatkowe powstawały z mocy prawa i były wymagalne w czasie pełnienia funkcji przez skarżącą, a ona sama nie wykazała braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość. Bezskuteczność egzekucji wynikała z niemożności doręczenia tytułów wykonawczych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście skuteczności doręczeń w trybie art. 151a Op oraz momentu powstania zobowiązań podatkowych i wymagalności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości doręczenia pism spółce i braku złożenia wniosku o upadłość.

Zagadnienia prawne (3)

Czy doręczenie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego spółce w trybie art. 151a Op (pozostawienie w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia) jest skuteczne i pozwala na wszczęcie postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej (członka zarządu)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie w trybie art. 151a Op jest skuteczne i stanowi podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej.

Uzasadnienie

Fikcja prawna doręczenia w trybie art. 151a Op oddziałuje na każdą sytuację procesową, w której prawidłowe doręczenie wywołuje skutki prawne, w tym na wszczęcie postępowania o odpowiedzialność osoby trzeciej.

Czy członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, jeśli nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości lub postępowanie zapobiegające upadłości, a zobowiązania podatkowe powstały z mocy prawa w czasie jego kadencji, ale decyzja określająca te zobowiązania została wydana po jej zakończeniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, członek zarządu nie może uwolnić się od odpowiedzialności, jeśli zobowiązania podatkowe powstały z mocy prawa w czasie jego kadencji i były wymagalne, a on nie wykazał braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość.

Uzasadnienie

Zobowiązania podatkowe w VAT powstają z mocy prawa i stają się wymagalne z upływem terminu płatności, niezależnie od daty wydania decyzji określającej. Termin na złożenie wniosku o upadłość przypadał w czasie kadencji skarżącej, a ona nie wykazała braku winy w niezłożeniu wniosku.

Czy bezskuteczność egzekucji wobec spółki z o.o. zachodzi, gdy organ egzekucyjny nie był w stanie doręczyć tytułów wykonawczych z powodu braku informacji o miejscu prowadzenia działalności spółki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak możliwości doręczenia tytułów wykonawczych skutkuje bezskutecznością egzekucji.

Uzasadnienie

Warunkiem wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest doręczenie odpisu tytułu wykonawczego dłużnikowi. Brak możliwości ustalenia adresu spółki uniemożliwia skuteczne doręczenie, co prowadzi do stwierdzenia bezskuteczności egzekucji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. T. od wyroku WSA w Łodzi.

Przepisy (23)

Główne

Ppsa art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Op art. 116

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Op art. 108 § 2 pkt 2a

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Op art. 151a

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Op art. 210 § 1 pkt 6

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Pun art. 20

Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze

Pun art. 493

Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze

Ppsa art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 204 § 1 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ppsa art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pun art. 10

Ustawa - Prawo upadłościowe

Pun art. 11 § 1

Ustawa - Prawo upadłościowe

Pun art. 21 § 1

Ustawa - Prawo upadłościowe

Op art. 4

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Uptu art. 5 § 1

Ustawa - o podatku od towarów i usług

Op art. 5

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Uptu art. 99 § 1

Ustawa - o podatku od towarów i usług

Uptu art. 103 § 1

Ustawa - o podatku od towarów i usług

Op art. 21 § 1 i 3

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Op art. 116 § 1 pkt 1 lit. a i b

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Op art. 116 § 1 pkt 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Upea art. 26 § 5 pkt 1

Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Upea art. 26 § 5 pkt 2

Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie decyzji spółce w trybie art. 151a Op jest skuteczne i pozwala na wszczęcie postępowania o odpowiedzialność osoby trzeciej. • Zobowiązania podatkowe powstały z mocy prawa w czasie kadencji skarżącej i były wymagalne, a ona nie wykazała braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość. • Bezskuteczność egzekucji wynikała z niemożności doręczenia tytułów wykonawczych spółce.

Odrzucone argumenty

Postępowanie przeciwko byłemu członkowi zarządu nie mogło się toczyć, gdyż decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została doręczona podatnikowi. • Skarżąca nie ponosi winy za brak wniosku o wszczęcie postępowania upadłościowego, gdyż po wydaniu decyzji nie była członkiem zarządu. • Decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została doręczona Spółce w czasie, gdy Skarżąca była członkiem jej zarządu. • Nie została doręczona Spółce, lecz została pozostawiona w aktach sprawy w trybie art. 151a Op, co wykluczało możliwość wszczęcia postępowania w trybie art. 116 Op. • Nie została wszczęta egzekucja przeciwko Spółce z rachunku bankowego, którego numerem dysponował organ. • Organy obu instancji nie dokonały analizy sytuacji finansowej Spółki w kontekście 'właściwego czasu' do podjęcia działań upadłościowych.

Godne uwagi sformułowania

Fikcja prawna doręczenia w tym trybie oddziałuje na każdą sytuację procesową, w której prawidłowe doręczenie pisma wywołuje określone skutki prawne. • Zobowiązanie w podatku od towarów i usług stanowi konkretyzację obowiązku podatkowego, który powstaje w następstwie wykonywania przez podatnika czynności opodatkowanych. • Zobowiązanie podatkowe w tym podatku powstaje zatem z mocy prawa i staje się wymagalne z upływem terminu, w którym podatnik ma je ujawnić w deklaracji podatkowej. • Ewentualna decyzja określająca to zobowiązanie ma charakter wyłącznie deklaratoryjny, a więc nie prowadzi do powstania zobowiązania podatkowego w momencie wydania decyzji.

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka-Medek

przewodniczący-sprawozdawca

Hieronim Sęk

sędzia

Małgorzata Fita

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście skuteczności doręczeń w trybie art. 151a Op oraz momentu powstania zobowiązań podatkowych i wymagalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości doręczenia pism spółce i braku złożenia wniosku o upadłość.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej za długi firmy, co jest zawsze interesujące dla przedsiębiorców i prawników. Wyjaśnia skomplikowane kwestie doręczeń i odpowiedzialności zarządu.

“Czy możesz odpowiadać za VAT spółki, nawet jeśli nie dostałeś decyzji?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst