I FSK 1601/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. oraz za okres styczeń-wrzesień i listopad 2012 r. Spółka zarzucała naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 239b § 1 pkt 4 i § 2, twierdząc, że organ nie wykazał wystarczających podstaw do uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania podatkowego. Sąd pierwszej instancji, a następnie NSA, uznali, że spełnione zostały przesłanki do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Kluczowe znaczenie miały dwa czynniki: po pierwsze, krótki okres pozostały do upływu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych (poniżej 3 miesięcy na dzień wydania postanowienia), co stanowiło przesłankę z art. 239b § 1 pkt 4 O.p. Po drugie, złożenie przez spółkę odwołania od decyzji wymiarowej, co w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia, było uznane za uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane (przesłanka z art. 239b § 2 O.p.). NSA podkreślił, że obie przesłanki muszą być rozpatrywane łącznie i że okoliczności takie jak krótki termin do przedawnienia i złożenie odwołania są wystarczające do uzasadnienia nadania rygoru, bez konieczności szczegółowego badania sytuacji finansowej podatnika. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona, a spółka obciążona kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, w szczególności w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia i złożenia odwołania.
Dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej z podatkiem VAT i przepisami Ordynacji podatkowej dotyczącymi rygoru natychmiastowej wykonalności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy krótki termin do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (art. 239b § 1 pkt 4 O.p.) w połączeniu ze złożeniem przez podatnika odwołania od decyzji wymiarowej (art. 239b § 2 O.p.) stanowi wystarczające uprawdopodobnienie, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, uzasadniające nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, krótki termin do przedawnienia zobowiązania podatkowego (poniżej 3 miesięcy) w połączeniu ze złożeniem przez podatnika odwołania od decyzji wymiarowej stanowi wystarczające uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, uzasadniające nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że przesłanki z art. 239b § 1 i § 2 O.p. należy interpretować łącznie. W sytuacji, gdy zbliża się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące), a podatnik kwestionuje decyzję poprzez złożenie odwołania, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że zobowiązanie nie zostanie wykonane dobrowolnie, co uzasadnia nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Czy okoliczności, które nastąpiły po wydaniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, mogą wpływać na ocenę legalności tego postanowienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena legalności postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności dokonywana jest według stanu prawnego i faktycznego z momentu wydania tego aktu. Zdarzenia, które nastąpiły po wydaniu postanowienia, nie mają wpływu na ocenę jego legalności.
Uzasadnienie
NSA powtórzył stanowisko z wcześniejszego wyroku w tej sprawie, podkreślając, że kontrola legalności postanowienia o nadaniu rygoru odbywa się na moment jego wydania. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia na skutek postępowania karnego skarbowego, które nastąpiło po wydaniu postanowienia, nie wpływa na ocenę jego legalności.
Przepisy (25)
Główne
O.p. art. 239b § § 1 pkt 4
Ordynacja podatkowa
Okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.
O.p. art. 239b § § 2
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
P.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
O.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
O.p. art. 239a
Ordynacja podatkowa
Decyzja nieostateczna nie podlega wykonaniu.
P.p.s.a. art. 138
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy sporządzania sentencji wyroku.
P.p.s.a. art. 139 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy doręczania odpisów orzeczeń.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia zaskarżonego aktu.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez WSA.
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku.
O.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Dowolna ocena dowodów.
O.p. art. 210 § § 4
Ordynacja podatkowa
Wymogi uzasadnienia decyzji.
O.p. art. 219
Ordynacja podatkowa
Doręczenie postanowienia.
P.p.s.a. art. 174 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie prawa materialnego.
P.p.s.a. art. 174 § § 1 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.
P.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie skargi kasacyjnej przez NSA.
P.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA.
P.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zrzeczenie się rozprawy.
P.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
O.p. art. 227 § § 1
Ordynacja podatkowa
Terminy załatwiania spraw przez organy podatkowe.
O.p. art. 139 § § 3
Ordynacja podatkowa
Terminy przekazywania akt.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Krótki termin do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (poniżej 3 miesięcy) stanowi przesłankę z art. 239b § 1 pkt 4 O.p. • Złożenie przez spółkę odwołania od decyzji wymiarowej, w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia, stanowi uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania podatkowego (art. 239b § 2 O.p.). • Ocena legalności postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności odbywa się według stanu prawnego i faktycznego z momentu jego wydania.
Odrzucone argumenty
Organ nie zweryfikował okoliczności leżących po stronie spółki w zakresie dobrowolnego uregulowania zaległości podatkowych, poprzez brak analizy sytuacji materialnej spółki. • Organ nie wskazał w uzasadnieniu postanowienia faktycznych okoliczności uprawdopodabniających niewykonanie zobowiązania. • Błędne przyjęcie, że zbliżający się upływ terminu przedawnienia i złożenie odwołania samodzielnie uprawdopodabniają niewykonanie zobowiązania. • Błędna wykładnia art. 239b § 2 O.p. poprzez uznanie, że przesłanka z § 1 i § 2 mogą być oparte na tych samych okolicznościach.
Godne uwagi sformułowania
Ocena istnienia przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji dokonywana jest na moment wydania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. • Zatem na ocenę istnienia tych przesłanek nie mogą mieć wpływu zdarzenia, które nastąpiły po wydaniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. • W niniejszej sprawie spornym było, czy okolicznościami uprawdopodabniającymi niewykonanie przez spółkę zobowiązania podatkowego w rozumieniu art. 239b § 2 O.p. jest krótki (krótszy niż 3 miesiące) termin przedawnienia (...) oraz okoliczność złożenia przez spółkę odwołania od decyzji wymiarowej. • Zatem jeśli w sprawie zaistniała np. przesłanka z art. 239b § 1 pkt 1 O.p., (...) obowiązkiem organu podatkowego będzie uprawdopodobnienie, że ta okoliczność uniemożliwi wykonanie zobowiązania podatkowego z decyzji nieostatecznej. • Mając na uwadze krótki okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (ponad 2 miesiące), w przypadku nierozpoznania sprawy i niewydania decyzji przez organ odwoławczy, zobowiązanie podatkowe wynikające z zaskarżonej decyzji uległoby przedawnieniu. Zbędne zatem jest w takiej sytuacji dodatkowe badanie sytuacji finansowej i majątkowej skarżącej, skoro niebawem zobowiązanie może ulec przedawnieniu i organ w ten sposób pozbawiłby się możliwości jego dochodzenia.
Skład orzekający
Małgorzata Niezgódka - Medek
przewodniczący
Janusz Zubrzycki
sprawozdawca
Adam Nita
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, w szczególności w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia i złożenia odwołania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej z podatkiem VAT i przepisami Ordynacji podatkowej dotyczącymi rygoru natychmiastowej wykonalności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym - nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę organów i podatników. Wyjaśnia, kiedy organ może przyspieszyć egzekucję decyzji podatkowej.
“Kiedy organ podatkowy może żądać zapłaty podatku od razu? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki rygoru natychmiastowej wykonalności.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.