I FSK 14/23Oddalenie skargi kasacyjnej VAT 80
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił decyzję Dyrektora IAS dotyczącą podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2015 r. WSA w Gliwicach uznał, że Dyrektor IAS naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 121 § 1, art. 122, art. 123, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych Skarżącej dotyczących akt spraw karnych i kontrolnych wobec jej kontrahentów. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że Skarżąca nie miała możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym stanowiącym podstawę wydania decyzji, co naruszyło zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora IAS, podzielając stanowisko WSA. NSA uznał, że organy podatkowe istotnie naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 188 Ordynacji podatkowej, poprzez odmowę przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów, które miały znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd podkreślił, że możliwość przeprowadzenia dowodu jest podstawową gwarancją procesową, a odmowa jego dopuszczenia, bez należytego uzasadnienia, narusza zasadę praworządności i budowania zaufania do organów podatkowych. NSA przywołał swoje wcześniejsze orzecznictwo potwierdzające konieczność dopuszczenia dowodu, gdy dotyczy on tezy odmiennej od już stwierdzonej na korzyść strony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia art. 188 Ordynacji podatkowej w kontekście prawa strony do przedstawiania dowodów mających znaczenie dla sprawy, a także zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów postępowania przez organ podatkowy, a jego bezpośrednie zastosowanie wymaga podobnego stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy naruszeniem przepisów postępowania jest nieuwzględnienie przez organ podatkowy wniosków dowodowych strony, dotyczących akt spraw karnych i kontrolnych jej kontrahentów, bez należytego uzasadnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest to naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 188 Ordynacji podatkowej, które może mieć wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że odmowa przeprowadzenia wnioskowanych dowodów przez stronę, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, stanowi naruszenie art. 188 O.p. i ogranicza prawo do obrony.
Czy sąd administracyjny może uchylić decyzję organu podatkowego, jeśli organ ten nie umożliwił stronie zapoznania się z całością zgromadzonego materiału dowodowego, w tym z dokumentami z innych postępowań?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli brak możliwości zapoznania się z dowodami narusza zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że naruszenie zasady czynnego udziału strony (art. 123 w zw. z art. 179 § 1 O.p.) poprzez brak możliwości zapoznania się z dowodami z innych postępowań, które stanowiły podstawę decyzji, jest podstawą do uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (16)
Główne
O.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy może nie uwzględnić wniosku dowodowego strony, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony; jeżeli jednak strona wskazuje na dowód, który ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym jest zgłoszony na tezę dowodową odmienną, taki dowód powinien być dopuszczony.
ustawa o VAT art. 108
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Jeżeli faktura VAT nie odzwierciedla rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, zostaje usunięta z deklaracji VAT, a podatnik jest zobowiązany do zapłaty podatku VAT w niej wykazanego.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo narusza prawo.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstaw prawnych orzekania oraz wywód prawny i faktyczny uzasadniający rozstrzygnięcie.
P.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne są związane wykładnią prawa dokonaną w orzeczeniu przez Naczelny Sąd Administracyjny lub Naczelny Sąd Administracyjny w innym składzie.
O.p. art. 123
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy obowiązany jest zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania, a zwłaszcza umożliwić jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań.
O.p. art. 179 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Strona ma prawo brać udział w każdym stadium postępowania i dokonywać wszelkich czynności procesowych.
O.p. art. 70 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia nie biegnie na nowo w przypadku przerwania biegu terminu przedawnienia.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organy prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów państwa, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i rychłego załatwiania spraw.
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy jest obowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy rozstrzyga o przyznaniu lub odmowie przyznania dowodu na żądanie strony.
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne zostały udowodnione.
O.p. art. 194
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dokument urzędowy sporządzony przez organy państwowe w przepisanej formie, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
P.p.s.a. art. 204
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organ podatkowy art. 188 O.p. poprzez bezpodstawne nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony. • Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 123 w zw. z art. 179 § 1 O.p.) poprzez brak możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym z innych postępowań.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Dyrektora IAS dotycząca dopuszczalności prowadzenia postępowania w zakresie zobowiązania za grudzień 2015 r. po upływie terminu przedawnienia. • Argumentacja Dyrektora IAS dotycząca naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez zastosowanie go w oparciu o niespójne i niekompletne ustalenia.
Godne uwagi sformułowania
Możliwość przeprowadzenia dowodu jest podstawową gwarancją procesową. • Jeżeli strona wskazuje na dowód, który ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym jest zgłoszony na tezę dowodową odmienną, taki dowód powinien być dopuszczony. • Nie jest zgodne z zasadą praworządności dokonywanie przez ten sam organ podatkowy odmiennej oceny takiej samej umowy leasingu łączącej strony.
Skład orzekający
Bartosz Wojciechowski
przewodniczący
Artur Mudrecki
sprawozdawca
Adam Nita
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia art. 188 Ordynacji podatkowej w kontekście prawa strony do przedstawiania dowodów mających znaczenie dla sprawy, a także zasady czynnego udziału strony w postępowaniu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów postępowania przez organ podatkowy, a jego bezpośrednie zastosowanie wymaga podobnego stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania podatkowego, takie jak prawo strony do przedstawiania dowodów i zasada czynnego udziału. Jest to ważne dla praktyków prawa podatkowego.
“Czy organ podatkowy może zignorować dowody kluczowe dla Twojej obrony?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.