Orzeczenie · 2009-04-07

I FSK 1372/07

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2009-04-07
NSApodatkoweWysokansa
odpowiedzialność osób trzecichzaległości podatkowepodatek od towarów i usługpostępowanie układoweczłonek zarząduOrdynacja podatkowabezskuteczna egzekucjaprzedawnienieNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej o odpowiedzialności J. K. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki "I." S.A. w podatku od towarów i usług. Sąd pierwszej instancji uznał, że przesłanki odpowiedzialności osoby trzeciej zostały spełnione, w tym bezskuteczność egzekucji wobec spółki i brak złożenia wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego we właściwym czasie. NSA, analizując skargę kasacyjną, skupił się na zarzucie naruszenia art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. Sąd kasacyjny uznał, że WSA błędnie ocenił znaczenie postanowienia Sądu Rejonowego o otwarciu postępowania układowego. Zgodnie z orzecznictwem, samo wszczęcie postępowania układowego, potwierdzone przez sąd rejonowy, stanowi przesłankę wyłączającą odpowiedzialność członka zarządu, niezależnie od późniejszego zatwierdzenia układu. NSA podkreślił, że decyzja sądu o otwarciu postępowania układowego oznacza pozytywną ocenę zdolności układowej dłużnika. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zinterpretował przepis art. 116 § 1 O.p. w kontekście wszczęcia postępowania układowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej w zakresie wyłączenia odpowiedzialności członka zarządu z powodu wszczęcia postępowania układowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie powstania zaległości podatkowych i wszczęcia postępowania układowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wszczęcie postępowania układowego przez spółkę wyłącza odpowiedzialność członka zarządu za jej zaległości podatkowe na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wszczęcie postępowania układowego przez spółkę, potwierdzone postanowieniem sądu rejonowego o jego otwarciu, wyłącza odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, nawet jeśli układ ostatecznie nie został zatwierdzony.

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny uznał, że samo wszczęcie postępowania układowego, stwierdzone przez sąd rejonowy, oznacza pozytywną ocenę zdolności układowej dłużnika i jest wystarczającą przesłanką egzoneracyjną dla członka zarządu, zgodnie z art. 116 § 1 O.p.

Czy doręczenie decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej spółce było skuteczne?

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd pierwszej instancji prawidłowo zaakceptował stanowisko organów podatkowych, że decyzja została skutecznie doręczona, co potwierdził materiał dowodowy, w tym brak stwierdzenia przestępstwa w związku z potencjalnym sfałszowaniem potwierdzenia odbioru.

Uzasadnienie

Pomimo zarzutów skargi kasacyjnej, NSA uznał, że brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości doręczenia decyzji określającej zaległość podatkową spółce.

Czy przedawnia się prawo do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej?

Odpowiedź sądu

Prawo do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie przedawnia się na zasadach ogólnych dotyczących zobowiązań podatkowych, lecz zgodnie z art. 118 § 1 O.p., który stanowi, że nie można wydać takiej decyzji, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że art. 118 § 1 O.p. reguluje specyficzne przedawnienie prawa do wydania decyzji konstytutywnej o odpowiedzialności osoby trzeciej, a nie przedawnienie samego zobowiązania podatkowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie uchylono w części i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (19)

Główne

O.p. art. 116 § 1

Ordynacja podatkowa

P.p.u. art. 1

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo o postępowaniu układowym

Pomocnicze

O.p. art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 108 § 2

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 118 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 127

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 151

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 152

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustrojach sądów administracyjnych

Ustawa o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 21

P.p.u. art. 2

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo o postępowaniu układowym

P.p.u. art. 4

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo o postępowaniu układowym

P.p.u. art. 20

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo o postępowaniu układowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wszczęcie postępowania układowego wyłącza odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki na podstawie art. 116 § 1 O.p.

Odrzucone argumenty

Doręczenie decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej było nieskuteczne. • Prawo do wydania decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej przedawniło się. • Egzekucja wobec spółki nie była bezskuteczna. • Postępowanie układowe nie zostało wszczęte we właściwym czasie.

Godne uwagi sformułowania

wszczęcie postępowania zapobiegającego upadłości (postępowania układowego) spółki akcyjnej (spółki z ograniczoną odpowiedzialnością) wyłączało na podstawie art. 116 § 1 O.p. odpowiedzialność członka zarządu za jej zaległości podatkowe. • Sąd rejonowy przed wydaniem postanowienia o otwarciu (wszczęciu) postępowania układowego jest obowiązany do oceny tzw. zdolności układowej dłużnika-przedsiębiorcy.

Skład orzekający

Janusz Zubrzycki

sprawozdawca

Marek Kołaczek

przewodniczący

Tomasz Kolanowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej w zakresie wyłączenia odpowiedzialności członka zarządu z powodu wszczęcia postępowania układowego."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie powstania zaległości podatkowych i wszczęcia postępowania układowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki, z istotnym rozstrzygnięciem dotyczącym wpływu postępowania układowego na tę odpowiedzialność.

Czy wszczęcie postępowania układowego chroni członka zarządu przed odpowiedzialnością za długi firmy?

Dane finansowe

WPS: 148 433,19 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst