I FSK 1237/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Poznaniu, który uchylił postanowienie organu o odmowie wydania interpretacji indywidualnej dla Gminy B. Gmina wnioskowała o interpretację dotyczącą opodatkowania VAT dzierżawy infrastruktury wodno-kanalizacyjnej spółce oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego. Organ odmówił wydania interpretacji, wskazując na uzasadnione przypuszczenie nadużycia prawa (art. 5 ust. 5 ustawy o VAT) i powołując się na opinię Szefa KAS z 2017 r. WSA uznał, że stan faktyczny sprawy różni się od stanu z opinii Szefa KAS i uchylił postanowienie organu. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną organu, uznał ją za zasadną. Sąd kasacyjny podzielił stanowisko organu, że schemat działania gminy, polegający na dzierżawie infrastruktury za symboliczny czynsz i dążeniu do odliczenia VAT naliczonego, mimo pewnych różnic faktycznych, odpowiada sytuacji opisanej w opinii Szefa KAS jako potencjalne nadużycie prawa. NSA podkreślił, że drobne różnice nie wpływają na ocenę podobieństwa zagadnienia prawnego. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę gminy, zasądzając zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odmowy wydania interpretacji podatkowej w przypadkach, gdy schemat transakcji (np. dzierżawa infrastruktury komunalnej za niski czynsz) może być uznany za nadużycie prawa, nawet przy drobnych różnicach faktycznych w stosunku do wcześniejszych opinii Szefa KAS.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji jednostek samorządu terytorialnego i ich relacji z podmiotami dzierżawiącymi infrastrukturę komunalną, z naciskiem na VAT i nadużycie prawa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ odmawiający wydania interpretacji indywidualnej może powołać się na opinię Szefa KAS dotyczącą innego podmiotu, jeśli stan faktyczny sprawy jest podobny, a istnieją drobne różnice?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli stan faktyczny wniosku o interpretację oraz stan faktyczny, do którego odnosi się opinia Szefa KAS, dotyczą podobnego zagadnienia, a drobne różnice nie wpływają znacząco na możliwość wykorzystania opinii.
Uzasadnienie
NSA uznał, że schemat działania jednostek samorządu terytorialnego, polegający na dzierżawie infrastruktury za niski czynsz i dążeniu do odliczenia VAT, jest na tyle charakterystyczny, że opinia Szefa KAS dotycząca podobnego schematu może być podstawą do odmowy wydania interpretacji, nawet przy niewielkich różnicach faktycznych.
Czy schemat dzierżawy infrastruktury wodno-kanalizacyjnej przez gminę spółce za niski czynsz, przy jednoczesnym dążeniu do odliczenia VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych, może stanowić nadużycie prawa w rozumieniu art. 5 ust. 5 ustawy o VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli istnieje uzasadnione przypuszczenie, że celem takiego działania jest zasadniczo osiągnięcie korzyści podatkowej sprzecznej z celem ustawy o VAT.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że niski czynsz dzierżawny, nieadekwatny do poniesionych nakładów inwestycyjnych, uzasadnia wątpliwości co do prawdziwej natury transakcji i może wskazywać na dążenie do uzyskania korzyści podatkowych, co wypełnia przesłankę nadużycia prawa.
Przepisy (8)
Główne
o.p. art. 14b § § 5b pkt 3 i § 5c
Ordynacja podatkowa
Przepisy te określają przesłanki odmowy wydania interpretacji indywidualnej, w tym w przypadku uzasadnionego przypuszczenia nadużycia prawa, gdy stan faktyczny odpowiada zagadnieniu z opinii Szefa KAS.
ustawa o VAT art. 5 § ust. 5
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definiuje nadużycie prawa w kontekście podatkowym, gdy celem czynności jest zasadniczo osiągnięcie korzyści podatkowej sprzecznej z celem ustawy.
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i orzeczenia co do istoty sprawy przez NSA.
Pomocnicze
ustawa o VAT art. 15 § ust. 1 i 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy definicji podatnika i prowadzenia działalności gospodarczej.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi przez WSA w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych naruszeń proceduralnych.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.
o.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
o.p. art. 14h
Ordynacja podatkowa
Dotyczy stosowania przepisów k.p.a. do postępowania w sprawach interpretacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ prawidłowo odmówił wydania interpretacji, powołując się na opinię Szefa KAS, ponieważ stan faktyczny sprawy odpowiada zagadnieniu z tej opinii, mimo drobnych różnic. • Schemat działania gminy nosi znamiona nadużycia prawa w rozumieniu art. 5 ust. 5 ustawy o VAT.
Odrzucone argumenty
WSA błędnie uznał, że stan faktyczny sprawy istotnie różni się od stanu z opinii Szefa KAS. • WSA błędnie ocenił, że organ nie rozpatrzył sprawy rzetelnie i pominął elementy stanu faktycznego.
Godne uwagi sformułowania
pewien schemat działania jednostek samorządu terytorialnego • symboliczną — niewspółmierną do kwoty nakładów poniesionych na inwestycję — kwotę czynszu dzierżawnego • dążenie do uzyskania prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego • nieadekwatnym do nakładów ponoszonych w związku z tą inwestycją • nosi cechy nadużycia prawa
Skład orzekający
Arkadiusz Cudak
przewodniczący sprawozdawca
Izabela Najda-Ossowska
członek
Marek Kołaczek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wydania interpretacji podatkowej w przypadkach, gdy schemat transakcji (np. dzierżawa infrastruktury komunalnej za niski czynsz) może być uznany za nadużycie prawa, nawet przy drobnych różnicach faktycznych w stosunku do wcześniejszych opinii Szefa KAS."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji jednostek samorządu terytorialnego i ich relacji z podmiotami dzierżawiącymi infrastrukturę komunalną, z naciskiem na VAT i nadużycie prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia nadużycia prawa podatkowego przez jednostki samorządu terytorialnego, co ma istotne implikacje praktyczne dla gmin i organów podatkowych.
“Gmina próbowała odliczyć VAT od inwestycji, ale NSA uznał to za nadużycie prawa.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.