I FSK 1234/22
Podsumowanie
NSA podjął zawieszone postępowanie kasacyjne w sprawie dotyczącej VAT, po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego zmarłego przedsiębiorcy i wskazaniu jego spadkobierców.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) postanowił podjąć zawieszone postępowanie kasacyjne w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Postępowanie zostało zawieszone z powodu śmierci J. P. i wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego jego przedsiębiorstwa. Po ustaleniu spadkobierców, w tym M. P., która otrzymała firmę na wyłączność, NSA uznał, że ustała przyczyna zawieszenia i wznowił postępowanie.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) od wyroku WSA w Łodzi, który uchylił decyzję DIAS w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień i maj 2015 r. W trakcie postępowania przed NSA ustalono, że zmarł J. P., a zarząd sukcesyjny jego przedsiębiorstwa wygasł. Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 128 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił podjąć zawieszone postępowanie z urzędu, wskazując na ustanie przyczyny zawieszenia w związku ze śmiercią przedsiębiorcy i wskazaniem jego następców prawnych. M. P., żona zmarłego, została wskazana jako następca prawny, który otrzymał firmę na wyłączność na mocy umowy o podziale majątku i spadku. Sąd podkreślił, że podjął postępowanie z urzędu, a wniosek pełnomocnika skarżącej o podjęcie postępowania był bezprzedmiotowy z uwagi na upływ terminu.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności w razie wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego - od dnia zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 128 § 1 pkt 6 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd podjąć może zawieszone postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w tym wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego. Wskazanie następców prawnych zmarłego przedsiębiorcy stanowi podstawę do podjęcia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (4)
Główne
p.p.s.a. art. 128 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności w razie wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego - od dnia zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 127 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie postępowania albo wstrzymanie wykonania aktu.
p.p.s.a. art. 129 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądamiami administracyjnymi
W razie zawieszenia postępowania na zgodny wniosek stron sąd postanowi podjąć postępowanie na wniosek którejkolwiek z nich, nie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy od zawieszenia postępowania.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustanie przyczyny zawieszenia postępowania w związku ze śmiercią przedsiębiorcy i wskazaniem następców prawnych.
Godne uwagi sformułowania
sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności w razie wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego - od dnia zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego.
Skład orzekający
Marek Olejnik
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty podjęcia zawieszonego postępowania w przypadku śmierci przedsiębiorcy i wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego i wskazania następców prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jakim jest podjęcie zawieszonego postępowania po śmierci strony i wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.
“Jak wznowić postępowanie sądowe po śmierci przedsiębiorcy? NSA wyjaśnia.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I FSK 1234/22 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-12-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-08-11 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Marek Olejnik /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Zawieszenie/podjęcie postępowania Sygn. powiązane I SA/Łd 113/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-05-10 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Podjęto zawieszone postępowanie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 128 § 1 pkt 6 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Marek Olejnik po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 113/22 w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 7 grudnia 2021 r., nr 1001-IOD-1.4103.1.2021.58/RŁ/U16 UNP 1001-21-127659 w przedmiocie podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2015 r. postanawia: podjąć zawieszone postępowanie kasacyjne z udziałem M. P. jako następcy prawnego zmarłego J. P. Uzasadnienie Wyrokiem z 10 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 113/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną przez M. P. (dalej: "Skarżąca", "Strona"), zarządcy sukcesyjnego przedsiębiorstwa w spadku P., decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej: "DIAS") z 7 grudnia 2021 r., nr 1001-IOD-1.4103.1.2021.58/RŁ/U16 UNP 1001-21-127659 w przedmiocie podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2015 r. oraz uchylił poprzedzającą zaskarżoną decyzję, decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z 29 października 2020 r., nr [...] [...] UNP [...] w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień i maj 2015 r. i umorzył postępowanie podatkowe w tym zakresie oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania sądowego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł DIAS. W toku czynności zmierzających do wyznaczenia niniejszej sprawy na rozprawę, Naczelny Sąd Administracyjny odnotował, że jak wynika z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "CEIDG"), z dniem 20 maja 2025 r. nastąpiło wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego, który sprawowała Skarżąca w firmie P., z uwagi na śmierć J. P., która nastąpiła w dniu 20 maja 2020 r. W wydruku z CEIDG odnotowano również, w polu oznaczonym jako "data wykreślenia wpisu z rejestru" - 21 maja 2025 r., zaś w polu oznaczonym jako "status indywidualnej działalności gospodarczej" - wykreślony. Na wezwanie Naczelnego Sądu Administracyjnego, DIAS pismem z 4 grudnia 2025 r. przesłał wypis z aktu poświadczenia dziedziczenia spadku po zmarłym J. P. z 24 czerwca 2020 r., repertorium A nr [...], na mocy którego spadek nabyli w częściach po 1/3 żona spadkodawcy – M. P. oraz syn K. P. i córka M. P.1. Pełnomocnik M. P. pismem z 17 listopada 2025 r. przesłał natomiast umowę o częściowym podziale majątku wspólnego i częściowym dziale spadku z 14 listopada 2025 r. z notarialnie poświadczonymi podpisami spadkobierców po zmarłym J. P., z której wynika, że firmę P. otrzymała na wyłączność M. P. i stała się jej wyłącznym właścicielem. Pismem z 4 grudnia 2025 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o podjęcie postępowania w niniejszej sprawie z udziałem jego mocnodawczyni. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 128 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności w razie wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego - od dnia zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego. W myśl art. 127 § 3 p.p.s.a. podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie postępowania albo wstrzymanie wykonania aktu. Czynności podejmowane przez strony, a nie dotyczące tych przedmiotów, wywołują skutki dopiero od dnia podjęcia postępowania. Mając na uwadze opisany stan faktyczny, w szczególności zaś pełnienie funkcji przez Skarżącą, jako zarządca sukcesyjny przedsiębiorstwa po jej zmarłym mężu, który to zarząd sukcesyjny wygasł z dniem 20 maja 2025 r., Strona wstąpiła do niniejszego postępowania w nowej roli, tj. spadkobiercy tego przedsiębiorca, dlatego stwierdzić należy, że wystąpiła przesłanka do podjęcia zawieszonego postępowania, w zawisłej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym sprawie. Należy również dodać, że zgodnie z art. 129 § 1 p.p.s.a., w razie zawieszenia postępowania na zgodny wniosek stron sąd postanowi podjąć postępowanie na wniosek którejkolwiek z nich, nie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy od zawieszenia postępowania. Wobec tego, że od zawieszenia niniejszego postępowania, tj. od dnia 17 listopada 2025 r. nie upłynął trzymiesięczny ustawowy termin wynikający z art. 129 § 1 p.p.s., zaś Sąd podjął niniejsze postępowanie z urzędu, wniosek pełnomocnika Skarżącej z 4 grudnia 2025 r. był bezprzedmiotowy. Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie przyczyna zawieszenia ustała, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 128 § 1 pkt 6 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 2
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę